KWALIFIKACJA BUD22 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 26.
W zbiorniku, z którego pobierana jest woda do nawodnień, powierzchnia lustra wody wynosi 2 ha, a średnia głębokość 1,8 m. Ze zbiornika tego można pobrać 40% wody. O ile należy zwiększyć jego pojemność, jeśli do nawodnień potrzeba 21 000 m3 wody?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
2 ha = 20 000 m2, więc objętość zbiornika to 20 000 · 1,8 = 36 000 m3. Pobór wynosi 40%, czyli 0,4 · 36 000 = 14 400 m3 wody dyspozycyjnej. Do nawodnień potrzeba 21 000 m3, więc brakuje 21 000 − 14 400 = 6 600 m3.

Pełne wyjaśnienie:

Najpierw oblicza się całkowitą objętość wody w zbiorniku z danych geometrycznych: powierzchnia lustra wody i średnia głębokość.

Krok 1. Przeliczenie jednostek
1 ha to 10 000 m2, zatem 2 ha = 20 000 m2.

Krok 2. Objętość całkowita zbiornika
Objętość = pole powierzchni · średnia głębokość = 20 000 m2 · 1,8 m = 36 000 m3.

Krok 3. Ilość wody możliwej do pobrania
Z treści wynika, że można pobrać tylko 40% wody, czyli część dyspozycyjną:
0,4 · 36 000 = 14 400 m3.

Krok 4. Porównanie z zapotrzebowaniem
Wymagane jest 21 000 m3, a dostępne do pobrania 14 400 m3. Brakująca ilość wynosi:
21 000 − 14 400 = 6 600 m3.

Dlatego poprawna jest odpowiedź 6 600 m3 – wskazuje, o ile więcej wody trzeba "uzyskać" względem obecnie możliwego poboru przy limicie 40%.

Pozostałe wartości są typowymi efektami błędów rachunkowych: 14 400 m3 to sama ilość możliwa do pobrania (bez porównania do zapotrzebowania), 36 000 m3 to objętość całkowita (bez zastosowania limitu 40%), a 15 000 m3 może wynikać z pomyłek w przeliczeniach lub zaokrągleniach i nieuwzględnienia któregoś z kroków.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W przeliczeniach przyjmij: 1 ha = 10 000 m2. Dlatego 2 ha to 2 · 10 000 = 20 000 m2. Ten krok jest krytyczny, bo pomyłka o jedno zero zmienia wynik objętości o rząd wielkości.
"Powierzchnia lustra wody" to pole powierzchni wody widoczne z góry. W prostych zadaniach traktuje się je jako pole przekroju poziomego, które mnoży się przez średnią głębokość, aby oszacować objętość wody w zbiorniku.
W modelu uproszczonym używa się zależności: V = A · h, gdzie A to powierzchnia (m2), a h to średnia głębokość (m). Wynik otrzymujesz w m3. To typowe przybliżenie w zadaniach egzaminacyjnych.
Limit 40% oznacza, że nie cała objętość zbiornika jest dostępna do nawodnień (część musi pozostać w zbiorniku). W obliczeniach najpierw liczysz objętość całkowitą, a potem bierzesz 0,4 tej wartości jako ilość możliwą do pobrania.
40% to 0,4. Możesz policzyć to jako 4/10: najpierw 10% z 36 000 to 3 600, a następnie 4 · 3 600 = 14 400. Taka metoda jest szybka i zmniejsza ryzyko błędu z przecinkiem.
Najczęściej myli się jednostki i nie przelicza hektarów na metry kwadratowe albo pomija ograniczenie poboru (40%). Popularny błąd to też zatrzymanie się na objętości całkowitej zamiast policzenia objętości dostępnej do nawodnień.
Zrób kontrolę logiczną: porównaj "dostępne do pobrania" z "potrzebne". Jeśli dostępne jest mniejsze, wynik powinien być dodatnią różnicą. Sprawdź też rząd wielkości: 2 ha i 1,8 m dają dziesiątki tysięcy m3, nie setki.
Nie zawsze. W praktyce kształt dna i skarp powoduje, że zależność bywa nieliniowa i stosuje się pomiary geodezyjne lub krzywe pojemności. Na egzaminie często przyjmuje się jednak uproszczenie V = A · h, bo testuje ono poprawne rachunki i jednostki.
W pełnym bilansie przydają się m.in.: dopływy, odpływy, parowanie, infiltracja, opady na lustro wody, sprawność systemu nawodnień i harmonogram poboru. W zadaniach szkolnych część tych danych bywa pomijana, aby skupić się na obliczeniach objętości.
Ćwicz schemat: jednostki → objętość → procent → porównanie z zapotrzebowaniem. Zrób listę typowych przeliczeń (ha↔m2, %↔ułamek dziesiętny) i zawsze wykonuj kontrolę wyniku. To ogranicza błędy "o jedno zero".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 54% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że 2 ha = 20 000 m2, więc objętość zbiornika to 20 000 · 1,8 = 36 000 m3.

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Hektar - dostęp 2026-03-02
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Objętość - dostęp 2026-03-02
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Metr_sześcienny - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z melioracji oraz nawodnień (działy: retencja, bilans wodny, zbiorniki)
  • Zbiór zadań rachunkowych z gospodarki wodnej (procenty, objętości, przeliczenia jednostek)
  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ do kwalifikacji związanych z melioracjami (arkusze ćwiczeń obliczeniowych)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego