W kosztorysowaniu i rozliczeniach robót budowlanych często podaje się wartości netto (bez podatku) oraz brutto (z podatkiem). Jeśli w zadaniu podano wartość netto i stawkę VAT, to wartość brutto otrzymuje się przez doliczenie podatku do netto.
Dane: wartość netto = 4 000,00 zł, VAT = 8%.
Krok 1: oblicz kwotę VAT
8% z 4 000,00 zł to:
4 000,00 × 0,08 = 320,00 zł
Krok 2: dodaj VAT do netto
4 000,00 + 320,00 = 4 320,00 zł
Równoważnie można użyć mnożnika 1,08 (bo 100% + 8% = 108%):
4 000,00 × 1,08 = 4 320,00 zł
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 3 974,40 zł sugeruje przypadkowe działanie lub błędne zastosowanie procentu (np. pomylenie podstawy procentowania albo wykonanie nieuzasadnionych zaokrągleń). Nie wynika z prostego doliczenia 8% do 4 000,00 zł.
- 3 680,00 zł odpowiada odjęciu 8% od 4 000,00 zł (4 000,00 − 320,00). To byłoby działanie w kierunku odwrotnym (obniżenie ceny), a nie przejście z netto na brutto.
- 4 345,60 zł odpowiada doliczeniu 8% do 4 024,63 zł albo doliczeniu innej stawki do 4 000,00 zł; nie pasuje do poprawnego mnożnika 1,08. Częsty mechanizm błędu to niewłaściwe podstawienie procentu (np. użycie 0,0864 zamiast 0,08).
Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz "netto" i "VAT …%", najpierw zdecyduj, czy masz doliczyć (netto→brutto) czy odjąć (brutto→netto). W tym typie zadań najbezpieczniej użyć mnożnika: brutto = netto × (1 + VAT).
