KWALIFIKACJA EKA5 - STYCZEŃ 2012

PYTANIE NR 24.
Wartość odchyleń od cen ewidencyjnych zakupionych materiałów, ustalonych jako różnica między rzeczywistą ceną zakupu a ceną ewidencyjną wynosi
Ilustracja przedstawia fragment faktury związanej z zakupem materiałów przez przedsiębiorstwo.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odchylenia od cen ewidencyjnych ustala się jako różnicę między rzeczywistą ceną zakupu a ceną ewidencyjną (zwykle z uwzględnieniem ilości) i sumuje dla całego zakupu. Po wykonaniu obliczeń na danych z zadania łączna wartość odchyleń wynosi 300,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Odchylenia od cen ewidencyjnych materiałów pokazują, o ile rzeczywiste koszty zakupu odbiegają od wartości, w jakiej materiały są ujmowane w ewidencji magazynowej (w stałych cenach ewidencyjnych). W praktyce oznacza to porównanie:

  • ceny rzeczywistej (rzeczywistej ceny zakupu/ceny nabycia wynikającej z dokumentów zakupu),
  • ceny ewidencyjnej (stałej, przyjętej do ewidencji),
  • oraz ilości zakupionych materiałów.

Mechanizm obliczeń jest typowy: dla każdej pozycji (lub dla całej partii, jeśli ceny są jednorodne) wyznacza się różnicę cena rzeczywista − cena ewidencyjna. Jeżeli zadanie dotyczy całej partii materiałów, tę różnicę przelicza się na wartość przez przemnożenie przez ilość, a następnie sumuje (gdy jest kilka pozycji lub kilka stawek cen).

Odpowiedź 300,00 zł jest poprawna, ponieważ odpowiada łącznej wartości odchyleń ustalonej jako różnica pomiędzy wartością zakupu w cenach rzeczywistych a wartością w cenach ewidencyjnych dla danych z zadania (załącznika/ilustracji). To właśnie ta łączna różnica jest "wartością odchyleń".

Pozostałe propozycje wyników są typowe dla błędów rachunkowych:

  • 110,00 zł lub 55,00 zł często odpowiadają policzeniu tylko fragmentu (np. jednej pozycji) albo potraktowaniu różnicy cen jednostkowych jako wyniku końcowego bez przeliczenia na ilość.
  • 600,00 zł bywa efektem podwojenia wyniku (np. omyłkowego zsumowania tej samej pozycji dwa razy) albo użycia niewłaściwego kierunku różnicy (dodanie zamiast porównania wartości w dwóch cenach).

Na egzaminie warto zawsze sprawdzić sens ekonomiczny wyniku: czy pytanie dotyczy całego zakupu, czy jednej jednostki, oraz czy wynik jest sumą odchyleń dla wszystkich pozycji objętych danymi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To różnica między wartością materiałów ustaloną według ceny rzeczywistej zakupu a wartością według ceny ewidencyjnej stosowanej w magazynie. Odchylenia pokazują, czy zakup był droższy lub tańszy od ceny przyjętej do ewidencji.
Najczęściej liczy się (cena rzeczywista − cena ewidencyjna) × ilość. Jeśli w zadaniu jest kilka pozycji lub różne ceny, obliczasz odchylenie dla każdej części i na końcu sumujesz, aby uzyskać łączną wartość odchyleń.
Bo różnica cen jednostkowych mówi tylko, o ile zmieniła się cena jednej jednostki. Wartość odchyleń dotyczy zwykle całego zakupu, więc trzeba przeliczyć różnicę na wartość: różnica jednostkowa × liczba sztuk/kg/metrów.
Tak. Ujemne odchylenie oznacza, że cena rzeczywista była niższa od ceny ewidencyjnej (zakup korzystniejszy). Dodatnie odchylenie oznacza zakup droższy od ceny ewidencyjnej. Na egzaminie pilnuj znaku w obliczeniach.
Najczęstsze pomyłki to: policzenie samej różnicy cen bez ilości, zsumowanie nie tych pozycji, użycie odwrotnej różnicy (ewidencyjna − rzeczywista), oraz pomyłki w groszach i zaokrągleniach. Pomaga kontrola: czy wynik jest "dla partii".
Cena ewidencyjna to stała wartość, w której materiały są przyjmowane i wydawane w ewidencji magazynowej, aby uprościć rozchód i wycenę. Różnice między tą ceną a ceną zakupu ujmuje się jako odchylenia.
Stosuje się ją, gdy firma chce uprościć ewidencję zapasów przy częstych zakupach i zmiennych cenach. Materiały są księgowane w stałej cenie ewidencyjnej, a różnice z faktur zakupowych ujmuje się jako odchylenia do późniejszego rozliczenia.
Porównaj logicznie wartości: jeśli rzeczywista cena zakupu jest wyższa od ewidencyjnej i ilość jest dodatnia, łączne odchylenie powinno wyjść dodatnie. Dodatkowo oceń skalę: wynik zwykle rośnie wraz z ilością i różnicą cen.
Jeśli w zadaniu są różne materiały lub różne stawki cen, standardowo liczy się odchylenia dla każdej pozycji osobno, a następnie sumuje. Gdy zadanie dotyczy jednej partii jednego materiału, wystarczy jedno obliczenie dla całej ilości.
Ćwicz zadania, w których masz cenę ewidencyjną, cenę rzeczywistą i ilość. Zawsze zapisuj wzór, pilnuj znaku różnicy i sumuj odchylenia dla wszystkich pozycji. Dobrą metodą jest też kontrola wyniku przez porównanie dwóch wartości: rzeczywistej i ewidencyjnej.
info

Około 69% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że odchylenia od cen ewidencyjnych ustala się jako różnicę między rzeczywistą ceną zakupu a ceną ewidencyjną (zwykle z uwzględnieniem ilości) i sumuje dla całego zakupu.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do 'Podstaw rachunkowości' (działy: zapasy, materiały, ceny ewidencyjne, odchylenia)
  • Zbiory zadań egzaminacyjnych dla technika rachunkowości z obszaru ewidencji materiałów
  • Materiały szkolne dotyczące ewidencji zapasów w cenach ewidencyjnych oraz rozliczania odchyleń

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego