KWALIFIKACJA ROL5 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 29.
Wartość początkowa środka trwałego wynosi 60 000,00 zł. Jaka będzie wartość tego środka po 10 latach użytkowania, jeżeli okres jego amortyzacji wynosi 15 lat?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy amortyzacji liniowej roczny odpis jest stały i wynosi wartość początkowa podzielona przez okres amortyzacji: 60 000 zł / 15 lat = 4 000 zł rocznie.
Po 10 latach umorzenie narosłe to 4 000 zł × 10 = 40 000 zł, więc wartość netto: 60 000 zł − 40 000 zł = 20 000 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano wartość początkową środka trwałego (60 000 zł) oraz okres amortyzacji (15 lat). W typowych zadaniach egzaminacyjnych, gdy nie wskazano innej metody, przyjmuje się amortyzację liniową, czyli równe odpisy w każdym roku.

Krok 1: odpis roczny
W metodzie liniowej odpis roczny oblicza się jako:

odpis roczny = wartość początkowa / okres amortyzacji

Zatem: 60 000 zł / 15 lat = 4 000 zł rocznie.

Krok 2: umorzenie narosłe po 10 latach
Skoro odpis jest co roku taki sam, to po 10 latach:

umorzenie narosłe = 4 000 zł × 10 = 40 000 zł.

Krok 3: wartość po 10 latach (wartość księgowa netto)
Wartość środka trwałego po 10 latach użytkowania w ujęciu księgowym to wartość początkowa pomniejszona o dotychczasowe umorzenie:

60 000 zł − 40 000 zł = 20 000 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 30 000 zł odpowiadałoby umorzeniu 30 000 zł, czyli np. zbyt małej liczbie lat lub błędnej stawce rocznej.
  • 40 000 zł to częsty błąd polegający na podaniu kwoty umorzenia narosłego zamiast wartości netto środka trwałego.
  • 50 000 zł wynika zwykle z intuicyjnego "zmniejszenia trochę" bez zastosowania wzoru lub z pomylenia okresu amortyzacji z inną liczbą lat.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze rozdziel trzy pojęcia: wartość początkowa, umorzenie (odpisy) oraz wartość netto. Pytanie "jaka będzie wartość po X latach" w tego typu zadaniach oznacza zwykle właśnie wartość netto.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W metodzie liniowej odpis roczny jest stały. Liczysz go jako: wartość początkowa / okres amortyzacji. Przykład: 60 000 zł / 15 lat = 4 000 zł rocznie. Potem umorzenie narosłe to odpis roczny razy liczba lat użytkowania.
To wartość środka trwałego po uwzględnieniu dotychczasowego zużycia (umorzenia). Najprościej: wartość netto = wartość początkowa − umorzenie narosłe. W zadaniach egzaminacyjnych "wartość po X latach" zwykle oznacza właśnie tę wartość netto.
W zadaniach szkolnych i egzaminacyjnych "okres amortyzacji" bez doprecyzowania jest standardowo łączony z metodą liniową, bo jest najprostsza i najczęściej ćwiczona. Daje równe odpisy roczne i pozwala łatwo policzyć wartość po dowolnej liczbie lat.
Najpierw wyznacz odpis roczny (wartość początkowa / okres amortyzacji). Następnie policz umorzenie narosłe: odpis roczny × 10 lat. Na końcu odejmij umorzenie od wartości początkowej. To da wartość netto po 10 latach.
W prostych zadaniach z amortyzacją liniową przyjmuje się często, że po pełnym okresie amortyzacji wartość księgowa netto spada do 0 zł (pełne umorzenie). W praktyce mogą występować wyjątki (np. wartość końcowa), ale muszą być podane w treści.
Najczęstsze pomyłki to: podanie umorzenia zamiast wartości netto, pomnożenie odpisu przez złą liczbę lat, dzielenie przez liczbę lat pozostałych zamiast przez cały okres amortyzacji oraz założenie innej metody (degresywnej) mimo braku takiej informacji.
Tak, amortyzacja jest ujmowana jako koszt związany z zużyciem środka trwałego w czasie. W agrobiznesie dotyczy to m.in. maszyn rolniczych, urządzeń, budynków gospodarczych. W zadaniach rachunkowych wpływa na wynik finansowy poprzez koszty działalności.
Najczęściej amortyzuje się składniki majątku używane dłużej niż rok, np. maszyny i urządzenia, ciągniki, wyposażenie, budynki i budowle gospodarcze. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle liczy się odpisy roczne i wartość netto po określonym czasie.
Warto zrobić szybki test logiczny: wartość netto po X latach musi być mniejsza od wartości początkowej, ale nie ujemna. Umorzenie narosłe po X latach nie może przekroczyć wartości początkowej, jeśli X nie przekracza okresu amortyzacji.
Stosuj schemat: 1) odpis roczny = wartość/okres, 2) umorzenie = odpis × lata, 3) wartość netto = wartość − umorzenie. Zapisz jednostki (zł, lata), a wynik zaokrąglaj zgodnie z poleceniem (tu do groszy).
info

Statystycznie 42% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Ustawa o rachunkowości z 1994 r., Dz.U. 2023 poz. 120

Materiały:

  • Podręczniki do "Podstaw rachunkowości" dla szkół branżowych/technikum (dział: amortyzacja środków trwałych).
  • Zbiory zadań rachunkowych dla technika agrobiznesu z przykładami amortyzacji liniowej.
  • Tekst Ustawy o rachunkowości – część dotycząca środków trwałych i amortyzacji (dla kontekstu pojęciowego).

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego