KWALIFIKACJA DRM4 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 12.
Warunkiem koniecznym właściwego przygotowania pilarki tarczowej do piłowania drewna wzdłuż włókien jest zamocowanie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Klin rozszczepiający stabilizuje rzaz za tarczą i zmniejsza ryzyko zakleszczenia się drewna oraz odrzutu, co jest szczególnie istotne przy cięciu wzdłuż włókien. Pozostałe opcje mogą wpływać na komfort lub rodzaj cięcia, ale nie są warunkiem koniecznym bezpiecznego przygotowania do tej operacji.

Pełne wyjaśnienie:

Przy piłowaniu drewna wzdłuż włókien rośnie ryzyko zakleszczenia materiału w rzazie oraz niebezpiecznego odrzutu. W trakcie cięcia naprężenia w drewnie mogą powodować "zamykanie się" rzazu za tarczą. Jeśli szczelina zaczyna się zwężać, materiał może zostać dociśnięty do tylnej części tarczy, co sprzyja gwałtownemu wyrzuceniu elementu w stronę operatora.

Dlatego właściwe przygotowanie pilarki do cięcia wzdłużnego obejmuje zamocowanie klina rozszczepiającego rzaz. Klin pracuje w osi rzazu za tarczą i utrzymuje szczelinę po przejściu zębów, ograniczając możliwość ściśnięcia tarczy przez materiał. Jest to element związany przede wszystkim z bezpieczeństwem, a nie z estetyką lub szybkością cięcia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne:

  • "stołu pomocniczego" – może ułatwiać podparcie długich elementów, ale nie zastępuje elementów zapobiegających zakleszczeniu i odrzutowi; nie jest warunkiem koniecznym samej operacji.
  • "piły z węglikami spiekanymi" – typ uzębienia i materiał ostrzy wpływa na trwałość i jakość cięcia, jednak nie rozwiązuje kluczowego zagrożenia zamykania rzazu i odrzutu.
  • "piły podcinającej" – podcinak stosuje się w określonych rozwiązaniach (np. do ograniczenia wyrywania okleiny w materiałach płytowych), ale nie jest warunkiem koniecznym do piłowania drewna wzdłuż włókien na pilarce tarczowej.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać: gdy w pytaniu pojawia się cięcie wzdłużne oraz bezpieczne przygotowanie pilarki, najczęściej chodzi o elementy ograniczające odrzut i zakleszczenie, a nie o "lepszą tarczę" czy wyposażenie pomocnicze.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Klin rozszczepiający to element ustawiony za tarczą, w osi cięcia, który utrzymuje otwarty rzaz po przejściu zębów. Jego zadaniem jest ograniczenie zakleszczenia materiału na tarczy i zmniejszenie ryzyka odrzutu podczas cięcia, szczególnie wzdłuż włókien.
Przy cięciu wzdłuż włókien drewno może "pracować" i zamykać rzaz za tarczą. Klin utrzymuje szczelinę, dzięki czemu materiał nie ściska tarczy od tyłu. To ogranicza tarcie, blokowanie oraz groźny odrzut elementu w kierunku operatora.
Rzaz to szczelina (rowek) powstająca w materiale podczas cięcia tarczą, piłą lub innym narzędziem tnącym. Szerokość rzazu zależy m.in. od grubości tarczy i rozwierania zębów. Stabilność rzazu ma znaczenie dla bezpieczeństwa i jakości cięcia.
Odrzut to gwałtowne wyrzucenie obrabianego elementu w stronę operatora, zwykle gdy materiał zostanie pochwycony przez tarczę (np. po zakleszczeniu w rzadzie). Jest to jedno z najgroźniejszych zjawisk przy pilarkach. Klin i prawidłowe prowadzenie materiału zmniejszają ryzyko.
Nie zawsze. Stół pomocniczy pomaga podeprzeć długie lub cięższe elementy i poprawia ergonomię, ale nie jest elementem warunkującym samo wykonanie cięcia wzdłużnego. Kluczowe dla bezpieczeństwa są elementy ograniczające zakleszczenie i odrzut oraz prawidłowe prowadzenie materiału.
Dobór tarczy zależy od rodzaju drewna, wymaganej jakości krawędzi i rodzaju cięcia (wzdłużne/poprzeczne). Liczba zębów, kształt uzębienia i średnica muszą być zgodne z maszyną. Sama "lepsza" tarcza nie zastępuje jednak prawidłowych zabezpieczeń, np. klina.
Tarcza z węglikami spiekanymi poprawia trwałość ostrza i często jakość cięcia, ale pytanie dotyczy warunku koniecznego przygotowania do cięcia wzdłużnego. Elementem niezbędnym z punktu widzenia ograniczania zakleszczenia rzazu jest klin, a nie konkretny materiał ostrzy tarczy.
Podcinak stosuje się głównie przy cięciu materiałów płytowych z okleiną/laminatem, aby zmniejszyć wyrywanie krawędzi od spodu. Nie jest to typowy warunek konieczny do cięcia litego drewna wzdłuż włókien. W wielu pilarkach do drewna litego podcinak w ogóle nie występuje.
Częste błędy to: praca bez klina lub z klinem źle ustawionym względem tarczy, użycie nieprawidłowej prowadnicy, dociskanie materiału w sposób powodujący skręcanie w rzadzie oraz ignorowanie oznak "zamykania się" rzazu. Na egzaminie warto łączyć przygotowanie z bezpieczeństwem.
Wskazówkami są słowa: "warunek konieczny", "właściwe przygotowanie" oraz opis operacji obarczonej ryzykiem (np. cięcie wzdłuż włókien). Wtedy zwykle chodzi o elementy ograniczające zakleszczenie i odrzut, a nie o akcesoria poprawiające wygodę czy jakość cięcia.
info

Statystycznie 57% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że klin rozszczepiający stabilizuje rzaz za tarczą i zmniejsza ryzyko zakleszczenia się drewna oraz odrzutu, co jest szczególnie istotne przy cięciu wzdłuż włókien.

Materiały:

  • Instrukcje stanowiskowe BHP dla pilarki tarczowej stosowane w pracowni szkolnej
  • DTR/instrukcja obsługi konkretnego modelu pilarki tarczowej używanej na zajęciach
  • Materiały dydaktyczne z podstaw obróbki drewna: operacje cięcia i zagrożenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego