KWALIFIKACJA EKA1 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 1.
Władczą formą działania organu administracji publicznej jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Władcza forma działania administracji polega na jednostronnym rozstrzyganiu sytuacji prawnej adresata na podstawie kompetencji publicznoprawnej.
"Wydanie zezwolenia" jest typowym przykładem takiego aktu, bo organ działa z pozycji władztwa. Protokół oględzin to czynność dowodowa, umowa cywilnoprawna jest niewładcza.

Pełne wyjaśnienie:

Działania organów administracji publicznej można ujmować jako władcze (często określane jako imperium) oraz niewładcze (związane z wykonywaniem zadań w formach zbliżonych do obrotu cywilnego lub w formach faktycznych). Kluczowe jest to, czy organ jednostronnie i na podstawie prawa publicznego kształtuje sytuację prawną obywatela, czy też działa jak równorzędny uczestnik relacji, albo jedynie wykonuje czynności techniczne.

Odpowiedź "wydanie zezwolenia" jest poprawna, ponieważ zezwolenie stanowi klasyczny przykład rozstrzygnięcia organu, w którym administracja korzysta z przysługujących jej kompetencji władczych. Adresat nie "negocjuje" treści zezwolenia jak w umowie; organ ocenia spełnienie przesłanek i wydaje rozstrzygnięcie, które wywołuje skutki prawne.

  • "sporządzenie protokołu oględzin" nie jest formą władczą, bo protokół jest przede wszystkim utrwaleniem przebiegu czynności (dowodowej/technicznej) i nie rozstrzyga samodzielnie o prawach lub obowiązkach strony. Może być ważny w postępowaniu, ale nie zastępuje aktu rozstrzygającego.
  • "zawarcie umowy cywilnoprawnej" ma charakter niewładczy: strony co do zasady są równorzędne, a treść wynika z oświadczeń woli. Administracja w tej formie działa bliżej sfery dominium, a nie władztwa administracyjnego.
  • "działalność społeczno-organizatorska" obejmuje działania organizacyjne, informacyjne czy koordynacyjne, które mogą wspierać realizację zadań publicznych, ale nie polegają na jednostronnym kształtowaniu sytuacji prawnej konkretnego adresata.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedzi pojawia się czynność typu "wydanie zezwolenia/zakazu/nakazu" – zwykle jest to sygnał formy władczej. Jeśli mowa o "umowie" – częściej chodzi o formę niewładczą. Jeśli o "protokole" lub "sporządzeniu dokumentu z czynności" – to przeważnie czynność materialno-techniczna lub dowodowa.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sposób działania organu, w którym administracja jednostronnie kształtuje sytuację prawną adresata na podstawie kompetencji publicznoprawnej. Obywatel nie jest równorzędną stroną jak w umowie; organ rozstrzyga, czy spełniono przesłanki i jakie skutki prawne powstaną.
Ponieważ zezwolenie jest rozstrzygnięciem organu wydanym w ramach władztwa administracyjnego: organ ocenia stan faktyczny i prawny, a następnie jednostronnie decyduje o dopuszczalności określonego działania. Skutek prawny wynika z aktu organu, nie z negocjacji.
W umowie cywilnoprawnej strony są co do zasady równorzędne i składają zgodne oświadczenia woli, a treść może podlegać uzgodnieniom. W działaniu władczym organ korzysta z kompetencji publicznej i rozstrzyga jednostronnie, nawet gdy adresat się z tym nie zgadza.
Nie. Protokół oględzin to zwykle dokumentowanie czynności (np. dowodowej/technicznej) i utrwalenie ustaleń. Może mieć znaczenie w sprawie, ale sam protokół nie jest rozstrzygnięciem kształtującym prawa lub obowiązki strony, więc nie stanowi typowej formy władczej.
Szukaj cech: jednostronność, oparcie na kompetencji publicznoprawnej oraz skutek prawny dla adresata (np. pozwolenie/zezwolenie, zakaz, nakaz, cofnięcie uprawnienia). Jeśli odpowiedź opisuje uzgadnianie warunków lub równorzędność stron, to częściej dominium.
Najczęściej są to umowy cywilnoprawne (gdy urząd działa jak uczestnik obrotu), działania organizacyjne i informacyjne oraz różne czynności materialno-techniczne (np. przyjęcie podania, wydanie zaświadczenia w sensie technicznym, sporządzenie protokołu). Nie polegają na władczym rozstrzyganiu.
Bo protokół ma "urzędową" formę i bywa kojarzony z decyzją, a w praktyce jest tylko zapisem przebiegu czynności i ustaleń. Na egzaminie trzeba rozdzielić: dokumentowanie (protokół) od rozstrzygania o prawach i obowiązkach (np. zezwolenie).
Wtedy, gdy realizuje zadania publiczne, korzystając z instrumentów prawa cywilnego, np. zawiera umowy dotyczące świadczeń, najmu, usług czy dostaw. W takiej sytuacji organ zwykle nie "rozkazuje" adresatowi, tylko uzgadnia warunki jak równorzędny partner kontraktowy.
Najczęściej: wybieranie "umowy", bo też tworzy skutki prawne; uznawanie każdego dokumentu urzędowego za władczy; pomijanie kryterium jednostronności; utożsamianie czynności dowodowych (oględziny, protokoły) z rozstrzygnięciem. Pomaga pytanie: "czy organ decyduje jednostronnie?"
Skuteczna metoda to tabelka porównawcza: władcze (jednostronne rozstrzygnięcia) vs niewładcze (umowy, czynności faktyczne, organizacja). Do każdej kategorii dopisz 3–5 przykładów i ćwicz rozpoznawanie po słowach-kluczach: "wydanie", "zawarcie", "sporządzenie".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 54% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Władcza forma działania administracji polega na jednostronnym rozstrzyganiu sytuacji prawnej adresata na podstawie kompetencji publicznoprawnej."

Materiały:

  • Podręczniki i repetytoria z prawa administracyjnego (część o formach działania administracji)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji EKA.1 dotyczące obsługi klienta i przebiegu spraw administracyjnych
  • Zbiory pytań egzaminacyjnych z zakresu administracji publicznej (rozdział: formy działania organów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego