KWALIFIKACJA HAN2 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 37.
Właściciel hurtowni przeprowadził analizę stanu zatrudnienia pracowników w ostatnim roku, przyjmując jako podstawę odniesienia wielkość zatrudnienia z lat ubiegłych. Wykorzystał on metodę porównań
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Porównanie zatrudnienia w ostatnim roku z wielkością zatrudnienia z lat ubiegłych oznacza zestawienie danych z różnych okresów.
To jest typowe porównanie w czasie, bo punkt odniesienia stanowią wartości historyczne, a celem jest ocena zmian (dynamiki) między latami.

Pełne wyjaśnienie:

Opis sytuacji wskazuje, że właściciel hurtowni zestawił wielkość zatrudnienia z ostatniego roku z wielkością zatrudnienia z lat ubiegłych. Taki sposób analizy polega na porównywaniu tej samej cechy (liczby pracowników) w kolejnych okresach, aby uchwycić zmianę, trend lub dynamikę. Dlatego poprawna jest odpowiedź "w czasie."

Porównania w czasie stosuje się m.in. do oceny, czy zatrudnienie rośnie, maleje lub pozostaje stabilne, a także do wyciągania wniosków planistycznych (np. czy w kolejnym roku potrzebne będą dodatkowe etaty).

Pozostałe odpowiedzi nie pasują do opisu:

  • "w przestrzeni." dotyczy porównywania między różnymi jednostkami w tym samym czasie (np. różne sklepy, oddziały, regiony). W treści nie ma informacji o porównaniu oddziałów czy lokalizacji, tylko o porównaniu lat.
  • "z normą." oznacza odniesienie do standardu/założenia (np. plan zatrudnienia, norma obsady, limit etatów). Tutaj podstawą odniesienia są lata ubiegłe, czyli dane historyczne, a nie ustalona norma.
  • "parami." bywa rozumiane jako porównywanie obiektów w parach według określonych kryteriów (np. ranking wariantów). W przedstawionej analizie nie ma wskazania takiej procedury – jest proste odniesienie do danych z poprzednich lat.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawiają się sformułowania typu "w ostatnim roku", "w latach ubiegłych", "w poprzednim kwartale" – niemal zawsze chodzi o porównania w czasie. Jeśli pojawiają się "w różnych sklepach/oddziałach/regionach" – wtedy częściej są to porównania w przestrzeni.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metoda porównań w czasie polega na zestawianiu tej samej wielkości (np. zatrudnienia, sprzedaży, kosztów) w kolejnych okresach, aby ocenić zmianę i trend. Porównuje się np. rok do roku lub miesiąc do miesiąca, używając danych historycznych jako punktu odniesienia.
Sygnałem są zwroty typu "w ostatnim roku", "w latach ubiegłych", "w poprzednim kwartale", "w porównaniu do zeszłego roku". Jeśli punkt odniesienia to wcześniejszy okres, a nie inny oddział czy norma, to jest to porównanie w czasie (analiza zmian w kolejnych okresach).
Bo porównujesz tę samą cechę (liczbę pracowników) w różnych momentach. Dane z poprzednich lat pełnią rolę wartości bazowej, a wynik porównania pokazuje kierunek i skalę zmian zatrudnienia. To klasyczna analiza dynamiki, a nie porównanie między miejscami czy do normy.
Porównania w przestrzeni odnoszą się do zestawiania wyników różnych jednostek w tym samym czasie, np. dwóch sklepów, dwóch magazynów albo regionów sprzedaży. Stosuje się je, gdy chcesz sprawdzić, która jednostka działa lepiej lub gdzie występują różnice organizacyjne, a nie gdy analizujesz zmiany rok do roku.
Porównanie z normą polega na odniesieniu wartości rzeczywistej do ustalonego standardu, planu albo limitu (np. planowane etaty, norma obsady na zmianie, limit kosztów pracy). Wtedy pytanie dotyczy zgodności z założeniami. Gdy punktem odniesienia są poprzednie lata, to nie jest porównanie z normą.
Najczęściej tak, ale trzeba sprawdzić, z czym jest porównywany "ostatni rok". Jeśli z "latami ubiegłymi" albo "poprzednim okresem" – to porównanie w czasie. Jeśli z innymi oddziałami w tym samym roku – to może być porównanie w przestrzeni. Kluczowy jest punkt odniesienia.
Częsty błąd to sugerowanie się pojedynczym słowem (np. "hurtownia" → "przestrzeń") zamiast analizą relacji. Drugi błąd to mylenie porównań w czasie z porównaniami do normy, bo oba mają "bazę". Warto zawsze wskazać: czy baza jest historyczna, czy planowa.
Porównując zatrudnienie i sprzedaż w kolejnych okresach, można ocenić, czy wzrost obrotów wymaga większej obsady, czy raczej zmiany organizacji pracy. W praktyce pomaga to planować grafiki, koszty pracy oraz decyzje o rekrutacji przed sezonem, gdy trendy z poprzednich lat są powtarzalne.
Porównania z normą są lepsze, gdy firma ma wyraźnie określony standard, np. limit etatów, budżet płacowy lub normy obsady na stanowisko. Wtedy ważne jest, czy wynik spełnia wymaganie, a nie tylko czy rośnie lub maleje. Porównania w czasie służą głównie do analizy trendu.
Zrób prosty test: zapytaj siebie "porównuję różne okresy czy różne miejsca?". Jeśli w treści są "lata ubiegłe", "poprzedni miesiąc", "rok temu" – wybierz czas. Jeśli są "oddziały", "sklepy", "regiony" – przestrzeń. Jeśli "plan", "norma", "standard" – porównanie z normą.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Encyklopedia Zarządzania (mfiles.pl), hasło: "Metoda porównań" (podział: w czasie, w przestrzeni, z normą) – https://mfiles.pl/pl/index.php/Metoda_por%C3%B3wna%C5%84 (dostęp: 2026-03-01)
  • Encyklopedia Zarządzania (mfiles.pl), hasło: "Analiza porównawcza" – https://mfiles.pl/pl/index.php/Analiza_por%C3%B3wnawcza (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw ekonomii/zarządzania (dział: analiza porównawcza)
  • Notatki lub repetytorium z analizy ekonomicznej przedsiębiorstwa
  • Ćwiczenia z klasyfikacji metod porównań na przykładach (czas/przestrzeń/norma)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego