KWALIFIKACJA EKA2 - TEST WIEDZY NR 5

PYTANIE NR 37.
Wskaż, jakie kroki powinien podjąć archiwista, gdy otrzyma wniosek o usunięcie danych wrażliwych.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wniosek o usunięcie danych wrażliwych nie oznacza automatycznego skasowania informacji.
Archiwista powinien najpierw ocenić, czy żądanie jest zgodne z prawem i czy dokumentacja może zostać zmieniona (np. ze względu na obowiązek przechowywania). Dopiero potem podejmuje dalsze kroki i je dokumentuje.

Pełne wyjaśnienie:

W archiwum wniosek o usunięcie danych dotyczących osoby (w tym danych szczególnie chronionych) należy traktować jako sygnał do uruchomienia procedury, a nie jako polecenie natychmiastowego skasowania treści. Kluczowym pierwszym krokiem jest ocena zgodności z prawem wniosku: czy archiwum w ogóle może usunąć dane, czy istnieją podstawy do odmowy albo ograniczenia realizacji żądania oraz czy wnioskodawca jest uprawniony.

Odpowiedź "Przeprowadzić ocenę zgodności z prawem wniosku" jest właściwa, bo porządkuje działanie archiwisty: najpierw weryfikacja przesłanek, a dopiero później decyzja o sposobie realizacji (np. usunięcie, anonimizacja, ograniczenie dostępu, odpowiedź odmowna) i odnotowanie czynności.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • "Usunąć dane natychmiast" pomija etap weryfikacji i może prowadzić do nieodwracalnej utraty informacji, której archiwum powinno przechowywać zgodnie z zasadami postępowania z dokumentacją.
  • "Zignorować wniosek" narusza standardy obsługi korespondencji i wniosków w archiwum oraz zwiększa ryzyko skarg i nieprawidłowości w obiegu dokumentacji.
  • "Przekazać wniosek do innej osoby" nie jest z definicji błędne jako czynność pomocnicza, ale nie może zastępować merytorycznego kroku podstawowego. Archiwista powinien dopilnować, by sprawa została zweryfikowana i udokumentowana w właściwym trybie.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawia się wariant mówiący o ocenie zgodności/podstaw, zwykle jest to bezpieczniejszy i bardziej profesjonalny pierwszy krok niż działanie "od razu" lub "bez reakcji".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw należy ocenić, czy wniosek jest zasadny i możliwy do realizacji w danej dokumentacji. W praktyce oznacza to sprawdzenie, czy archiwum ma podstawy do usunięcia danych, czy istnieje obowiązek przechowywania akt oraz jaki sposób załatwienia sprawy będzie prawidłowy i możliwy do udokumentowania.
Natychmiastowe usunięcie może być nieodwracalne i sprzeczne z zasadami przechowywania dokumentacji. W archiwum część akt ma określone okresy przechowywania i znaczenie dowodowe. Dlatego najpierw ocenia się podstawy i ograniczenia, a dopiero potem podejmuje decyzję o ewentualnym usunięciu lub innym działaniu.
To informacje, które mogą szczególnie silnie naruszać prywatność osoby, jeśli zostaną ujawnione lub niewłaściwie przetworzone (np. dotyczące zdrowia). W archiwum mogą znajdować się w aktach osobowych, sprawach administracyjnych czy dokumentacji medycznej. Wymagają podwyższonej ostrożności i kontroli dostępu.
Najczęściej są to akta osobowe, dokumentacja kadrowa, sprawy socjalne, dokumenty dotyczące świadczeń, orzeczeń lub zdrowia, a także część korespondencji i wniosków obywateli. Archiwista powinien rozpoznawać takie kategorie i stosować właściwe zasady udostępniania oraz zabezpieczenia.
Nie. Nawet jeśli wniosek nie może zostać w pełni spełniony, powinien zostać obsłużony w trybie przyjętym w jednostce: zarejestrowany, przeanalizowany i zakończony udokumentowaną odpowiedzią lub przekazaniem do właściwej komórki. Ignorowanie zwiększa ryzyko skarg i błędów w obiegu dokumentacji.
Gdy procedury w jednostce przewidują współpracę z wyznaczoną osobą lub komórką (np. nadzór nad ochroną danych, obsługa prawna, kierownik archiwum). Nie zwalnia to jednak z obowiązku podjęcia właściwych kroków organizacyjnych: rejestracji sprawy, zachowania terminów i dopilnowania, by wykonano ocenę zasadności wniosku.
W praktyce warto zachować ślad: datę wpływu, identyfikację sprawy, krótki opis wniosku, wynik analizy oraz podjęte działania (np. decyzja, odpowiedź, ograniczenie dostępu). Forma zależy od instrukcji kancelaryjnej i zasad obiegu dokumentacji. Dokumentowanie pomaga wykazać staranność i spójność postępowania.
Najczęściej wybiera się odpowiedź "usunąć natychmiast", bo brzmi zgodnie z intuicją osoby składającej wniosek. Drugi błąd to "zignorować", czyli unikanie decyzji. Egzamin zwykle premiuje myślenie proceduralne: najpierw analiza zasadności i możliwości, potem decyzja i udokumentowanie czynności.
Usunięcie oznacza trwałe pozbycie się informacji z dokumentacji (co bywa niemożliwe, gdy akta muszą być przechowywane). Ograniczenie dostępu polega na kontroli, kto i w jakim trybie może zapoznać się z treścią, np. poprzez odmowę udostępnienia, anonimizację kopii lub zastosowanie szczególnych zasad w czytelni.
Ucz się schematów postępowania: przyjęcie wniosku → rejestracja → analiza zasadności i możliwości → decyzja → odpowiedź → dokumentowanie. Przećwicz rozróżnianie działań ryzykownych (natychmiastowe usunięcie, ignorowanie) od działań profesjonalnych (ocena zgodności, zachowanie śladu sprawy, właściwy obieg dokumentacji).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 51% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Dopiero potem podejmuje dalsze kroki i je dokumentuje."

Materiały:

  • Instrukcja kancelaryjna i instrukcja archiwalna obowiązująca w jednostce
  • Polityka ochrony danych i procedury obsługi wniosków w organizacji
  • Materiały szkoleniowe z zakresu ochrony danych w administracji/archiwach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego