Odczyt mikrometru zewnętrznego wykonuje się zawsze w stałej kolejności, sumując trzy składowe wskazania:
- Skala główna na tulei (górna) pokazuje pełne milimetry. Odczytuje się ostatnią w pełni widoczną wartość. W tym przypadku jest to 40 mm.
- Skala półmilimetrowa (dolna) informuje, czy po pełnych milimetrach widać dodatkową kreskę 0,5 mm. Jeżeli ta kreska jest widoczna za krawędzią bębna, trzeba ją doliczyć. Tutaj kreska 40,5 mm jest widoczna, więc dodajemy 0,5 mm.
- Skala na bębnie podaje setne części milimetra. W typowym mikrometrze jeden obrót bębna odpowiada przesunięciu o 0,5 mm, a bęben ma 50 działek, więc 1 działka = 0,01 mm. Odczytuje się numer kreski, która pokrywa się z linią odniesienia na tulei. Tutaj jest to 37 działka, czyli 0,37 mm.
Po zebraniu danych wykonuje się sumowanie: 40 mm + 0,5 mm + 0,37 mm = 40,87 mm. Odpowiedź "40,87 mm" jest więc zgodna z zasadami odczytu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "40,37 mm" pomija kreskę półmilimetrową. To najczęstsza pomyłka: uczeń dodaje tylko pełne mm i bęben, ignorując dolną skalę.
- "37,40 mm" wynika zwykle z pomylenia skali głównej (mm) z odczytem bębna albo z odczytania niewłaściwej liczby z tulei (błędne zakotwiczenie na innym fragmencie podziałki).
- "41,37 mm" odpowiada błędnemu "przeskoczeniu" o 1 mm na skali głównej, np. przez uznanie, że widoczna jest już kolejna pełna kreska milimetrowa, mimo że nie jest ona w pełni odsłonięta.
Wskazówka egzaminacyjna: przed zaznaczeniem odpowiedzi zatrzymaj się na chwilę i sprawdź, czy uwzględniłeś wszystkie trzy elementy: mm, 0,5 mm oraz setne mm z bębna. Brak jednego z nich prawie zawsze daje różnicę 0,5 mm lub 1,0 mm.
