KWALIFIKACJA PGF4 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 37.
Wykorzystanie do prezentacji zdjęcia objętego licencją by-nc-nd, pozwala na
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Licencja BY‑NC‑ND wymaga wskazania autora (BY) oraz nie pozwala na tworzenie i rozpowszechnianie wersji zmodyfikowanych (ND), a użycie ma być niekomercyjne (NC). Dlatego poprawna jest odpowiedź o prezentowaniu zdjęcia z podaniem autorstwa i źródła, a błędne są opcje bez autora lub o modyfikowaniu bez zgody.

Pełne wyjaśnienie:

Oznaczenie BY‑NC‑ND w licencjach Creative Commons opisuje trzy kluczowe warunki korzystania z utworu (tu: zdjęcia):

  • BY (attribution) – trzeba podać autorstwo. W praktyce oznacza to, że przy prezentacji zdjęcia należy wskazać autora (imię i nazwisko lub nazwę/nick zgodnie z tym, jak autor oznaczył utwór) oraz przekazać informacje umożliwiające identyfikację źródła i licencji.
  • NC (non-commercial) – wolno używać wyłącznie niekomercyjnie. To ograniczenie dotyczy celu i kontekstu publikacji (np. materiały promujące sprzedaż mogą być uznane za komercyjne).
  • ND (no derivatives) – nie wolno rozpowszechniać utworów zależnych, czyli wersji zmienionych. Typowe modyfikacje to m.in. przeróbki graficzne, retusz, fotomontaż, dodanie elementów czy zmiana kolorystyki. W takich przypadkach potrzebna byłaby dodatkowa zgoda autora.

Odpowiedź "prezentowanie zdjęcia ze wskazaniem autora i podaniem linku do źródła." jest zgodna z ideą spełnienia warunku BY (atrybucja) oraz poprawnej praktyki wskazania źródła. Pozostałe propozycje są nieprawidłowe, bo:

  • "prezentowanie zdjęcia bez nicka autora." łamie warunek BY – brak atrybucji oznacza naruszenie licencji.
  • "prezentowanie zdjęcia z podaniem nicka autora." jest niepełne: samo podanie nicka może nie spełnić pełnych wymagań atrybucji (zwykle potrzebne są też informacje o źródle i licencji), więc jako jedyna poprawna odpowiedź nie pasuje.
  • "modyfikowanie zdjęcia bez zgody autora." jest sprzeczne z ND – licencja nie zezwala na rozpowszechnianie wersji zmienionych bez dodatkowej zgody.

Wskazówka egzaminacyjna: czytając skrót licencji CC, rozbij go na części i przypisz im znaczenia. Najpierw sprawdź, czy wolno modyfikować (ND/SA), potem czy wolno komercyjnie (NC), a na końcu pamiętaj, że BY prawie zawsze wymaga podania autora.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
BY-NC-ND to licencja Creative Commons, która łączy trzy warunki: BY (musisz wskazać autora), NC (użycie tylko niekomercyjne) i ND (nie wolno rozpowszechniać wersji zmodyfikowanych). Możesz więc prezentować zdjęcie, ale w ograniczonym zakresie i z poprawną atrybucją.
Najbezpieczniej stosować zasadę TASL: tytuł (jeśli jest), autor, źródło (np. URL/URI) oraz licencja (nazwa i link). Dzięki temu spełniasz wymaganie BY i ułatwiasz odbiorcy sprawdzenie warunków wykorzystania.
Warunek BY oznacza obowiązek atrybucji, czyli przypisania autorstwa. Licencje CC pozwalają korzystać z utworu pod pewnymi warunkami, a podanie autora jest jednym z podstawowych. Brak atrybucji oznacza naruszenie warunków licencji, nawet gdy użycie jest niekomercyjne.
ND oznacza zakaz rozpowszechniania utworów zależnych, czyli wersji zmienionych. Retusz i kadrowanie to typowe modyfikacje. W praktyce, jeśli efekt końcowy ma być publikowany jako zmieniona wersja, potrzebujesz dodatkowej zgody autora. Bez zgody trzymaj się publikacji bez zmian.
NC (NonCommercial) ogranicza użycie do celów niekomercyjnych. To nie jest tylko "brak ceny" lub "za darmo", ale kontekst działania: jeśli publikacja wspiera sprzedaż, reklamę lub działalność nastawioną na zysk, może być uznana za komercyjną. Wtedy potrzebujesz innej licencji lub zgody.
Zwykle nie warto ograniczać się do samego nicka. Dobra atrybucja obejmuje nie tylko autora, ale też informację o licencji i wskazanie źródła (np. link/URI), o ile jest dostępne. Na egzaminie najbezpieczniej przyjąć, że kompletna informacja o autorze i źródle jest wymagana, aby spełnić BY.
Zwykle wtedy, gdy prezentacja ma charakter niekomercyjny (np. zajęcia szkolne), a zdjęcie jest pokazane bez modyfikacji i z poprawną atrybucją. Trzeba podać autora oraz informacje pozwalające zidentyfikować źródło i licencję. Jeśli prezentacja ma elementy marketingowe lub zarobkowe, NC może to wykluczać.
Najczęściej myli się znaczenie skrótów: uznaje się, że ND "nie wymaga podpisu", albo że NC oznacza "zawsze wolno, jeśli nie pobieram opłaty". Drugim błędem jest traktowanie atrybucji jako samego nicka bez źródła i licencji. Warto uczyć się mapowania: BY=autor, NC=bez komercji, ND=bez zmian.
Najpewniejsze są oficjalne strony Creative Commons z opisem licencji oraz tekstem "legal code". W praktyce kliknij nazwę licencji (np. BY-NC-ND), sprawdź ograniczenia i wymagania atrybucji. Jeśli masz wątpliwości (np. co jest komercyjne), rozważ kontakt z autorem lub wybór zdjęcia na innej licencji.
Zwykle to ryzykowne, bo NC ogranicza użycie do niekomercyjnego. Strona firmowa i reklama są często traktowane jako działania komercyjne lub promujące sprzedaż. Nawet jeśli zdjęcie jest podpisane, NC może tego zabraniać. W takiej sytuacji lepiej uzyskać zgodę autora lub wybrać licencję dopuszczającą komercję.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 68% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Licencja BY‑NC‑ND wymaga wskazania autora (BY) oraz nie pozwala na tworzenie i rozpowszechnianie wersji zmodyfikowanych (ND), a użycie ma być niekomercyjne (NC)."

Źródła:

  • Creative Commons — Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0), https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/ - accessed 2026-02-27
  • Creative Commons — CC BY-NC-ND 4.0 Legal Code, https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/legalcode - accessed 2026-02-27
  • Creative Commons Wiki — Best practices for attribution, https://wiki.creativecommons.org/wiki/Best_practices_for_attribution - accessed 2026-02-27

Materiały:

  • Oficjalne opisy licencji na stronie Creative Commons (BY-NC-ND)
  • Materiały edukacyjne o zasadach atrybucji (TASL: Title, Author, Source, License)
  • Szkolne/notatkowe zestawienia rodzajów licencji CC dla grafiki i fotografii

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego