Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA INF2 + INF3 - CZERWIEC 2007



PYTANIE NR 27.
Wywołanie procedury Test (X, Y) polega na 


Procedure TEST(var A, B: integer);
var Pom: integer;
begin
 Pom := A;
 A := B;
 B := Pom;
end;


A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Procedura używa parametru przekazywanego przez referencję (var), więc zmienia wartości zmiennych podanych w wywołaniu.
Najpierw zapamiętuje A w Pom, potem przypisuje do A wartość B, a do B wartość z Pom. W efekcie po wywołaniu TEST(X,Y) wartości X i Y są zamienione miejscami.

Pełne wyjaśnienie:

Pokazany kod realizuje klasyczną zamianę (swap) dwóch wartości z użyciem zmiennej pomocniczej. Kluczowe jest to, że parametry procedury są zadeklarowane jako var A, B: integer, czyli są przekazywane przez referencję (procedura może modyfikować zmienne użyte przy wywołaniu).

Kolejne instrukcje działają następująco:

  • Pom := A; – do zmiennej lokalnej Pom kopiowana jest aktualna wartość A.
  • A := B; – do A wpisywana jest wartość B (A przyjmuje "stare B").
  • B := Pom; – do B wraca poprzednia wartość A, przechowana w Pom (B przyjmuje "stare A").

Po zakończeniu procedury wartości A i B są zamienione. Ponieważ były to parametry var, ta zamiana dotyczy też rzeczywistych argumentów wywołania, czyli X i Y.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Stwierdzenie o "znalezieniu mniejszej liczby i zapisaniu jej w Pom" jest błędne, bo kod nie wykonuje żadnego porównania (brak instrukcji typu if/relacji < lub >). Pom służy wyłącznie jako bufor.
  • Stwierdzenie o "znalezieniu większej liczby i zapisaniu jej w X" także wymagałoby porównania, którego nie ma. X (czyli A) dostaje wartość Y (B) niezależnie od tego, która liczba jest większa.
  • Stwierdzenie o "podwojeniu wartości" jest błędne, bo nigdzie nie ma operacji mnożenia przez 2 ani dodawania wartości do siebie; są tylko przypisania.

Wskazówka egzaminacyjna: przy takich zadaniach najpierw sprawdź, czy parametry są przekazywane przez referencję (var) czy przez wartość. Następnie prześledź kod "na sucho" na prostym przykładzie (np. A=1, B=2), aby zobaczyć efekt końcowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co oznacza słowo kluczowe var w parametrach procedury?

var oznacza przekazywanie parametru przez referencję.

Procedura dostaje "dostęp" do oryginalnej zmiennej z wywołania, więc przypisania do A i B zmieniają także X i Y. Bez var (przekazanie przez wartość) zmiany dotyczyłyby tylko kopii lokalnych.

Jak działa zamiana wartości dwóch zmiennych przez zmienną pomocniczą?

To wzorzec: tymczasowo zapisz pierwszą wartość, przepisz drugą na pierwszą, a potem oddaj wartość z bufora do drugiej.

Dzięki temu nie tracisz pierwotnej wartości A, gdy wykonujesz przypisanie A := B.

Dlaczego w procedurze jest potrzebna zmienna Pom?

Zmienna Pom działa jak bufor bezpieczeństwa.

Gdyby wykonać tylko A := B, a potem B := A, to obie zmienne miałyby tę samą wartość (pierwotne A zostałoby utracone). Bufor przechowuje "stare A", aby dało się je później wpisać do B.

Czy ta procedura zamienia wartości zmiennych X i Y po wywołaniu TEST(X,Y)?

Tak, jeśli X i Y są zmiennymi typu całkowitego zgodnymi z parametrami procedury.

Ponieważ parametry A i B są typu var, procedura modyfikuje przekazane zmienne. Po zakończeniu wywołania X ma dawną wartość Y, a Y ma dawną wartość X.

Jak sprawdzić wynik działania procedury na konkretnych liczbach?

Wykonaj śledzenie krok po kroku, np. A=3, B=8:

  • Pom := A → Pom=3
  • A := B → A=8
  • B := Pom → B=3

Wynik: wartości są zamienione. To najpewniejsza metoda w zadaniach "co zrobi kod".

Czy procedura szuka większej lub mniejszej liczby wśród A i B?

Nie.

W kodzie nie ma żadnego porównania (brak warunku if ani operatorów < i >). Wszystkie instrukcje to przypisania. Dlatego procedura zawsze wykonuje zamianę, niezależnie od tego, która liczba jest większa.

Jakie błędy najczęściej popełnia się w zadaniach o parametrach var?

Najczęstszy błąd to traktowanie var jak zwykłego parametru przez wartość.

Uczniowie analizują kod poprawnie lokalnie, ale zakładają, że X i Y się nie zmienią po powrocie z procedury. Drugi błąd to pomijanie roli bufora i mylenie go z "wynikiem obliczeń".

Czym różni się przekazywanie przez wartość od przekazywania przez referencję?

Przez wartość: procedura dostaje kopię danych, więc zmiany nie wpływają na argument wywołania.

Przez referencję (var): procedura pracuje na oryginalnej zmiennej, więc modyfikacje są widoczne po zakończeniu wywołania. To kluczowe w procedurach zmieniających dane wejściowe.

Kiedy w praktyce programistycznej używa się takiej procedury zamiany?

Najczęściej w algorytmach i operacjach na kolekcjach danych.

Przykład: sortowanie bąbelkowe, sortowanie przez wybór lub dowolny algorytm, w którym trzeba zamieniać miejscami dwa elementy. W aplikacjach webowych to też przydaje się przy obróbce danych po stronie serwera.

Jak rozpoznać, że kod nie podwaja wartości tylko je zamienia?

Szukaj operacji arytmetycznych.

Podwojenie wymagałoby np. "A := 2*A" albo "A := A + A". Tutaj są wyłącznie przypisania między zmiennymi oraz użycie bufora Pom. Taki układ trzech przypisań jest charakterystyczny właśnie dla zamiany.

info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "W efekcie po wywołaniu TEST(X,Y) wartości X i Y są zamienione miejscami."

Źródła:

  • Free Pascal Reference Guide, "Parameters" (value parameters and var parameters), https://www.freepascal.org/docs-html/ref/refse37.html (dostęp: 27.02.2026)
  • Embarcadero Delphi DocWiki, "var (Delphi)" / opis parametrów var w języku Pascal/Delphi, https://docwiki.embarcadero.com/RADStudio/en/VAR (dostęp: 27.02.2026)
  • Wikipedia, "Swap (computer programming)" – opis idei zamiany wartości z użyciem zmiennej tymczasowej, https://en.wikipedia.org/wiki/Swap_(computer_programming) (dostęp: 27.02.2026)

Materiały:

  • Dokumentacja Free Pascal: rozdział o parametrach (value vs var)
  • Podręcznik do podstaw programowania strukturalnego (procedury, parametry, zmienne lokalne)
  • Ćwiczenia: implementacja zamiany wartości oraz proste sortowania z użyciem procedury swap
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego