W zadaniu trzeba obliczyć średnią prędkość pojazdu na podstawie przebytej drogi i czasu przejazdu. Stosuje się zależność:
v = s / t, gdzie v – prędkość średnia, s – droga, t – czas.
Krok 1: ujednolicenie jednostek czasu. Czas podano jako 3 h 45 min, a prędkość ma wyjść w km/h, więc czas musi być w godzinach.
45 minut to 45/60 godziny, czyli 0,75 h. Zatem:
t = 3 h + 0,75 h = 3,75 h
Krok 2: obliczenie prędkości. Podstawiamy do wzoru:
v = 225 km / 3,75 h
Wygodnie zauważyć, że 3,75 h = 15/4 h, więc:
225 / (15/4) = 225 · (4/15) = (225/15) · 4 = 15 · 4 = 60
Otrzymujemy 60 km/h.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- 55 km/h – taki wynik często pojawia się po błędnej zamianie 45 min na 0,45 h lub po niedokładnym dzieleniu "w pamięci".
- 50 km/h – to typowy skutek nadmiernego "zaokrąglania" czasu albo pomylenia działań (np. dzielenia przez 4,5 zamiast 3,75).
- 65 km/h – zwykle wynika z pominięcia części czasu (np. liczenia tylko 3 h) lub z błędu rachunkowego w dzieleniu.
Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach transportowych najczęstszy błąd to brak sprowadzenia czasu do jednej jednostki. Zawsze najpierw zamień minuty na ułamek godziny, dopiero potem licz v = s/t.