KWALIFIKACJA BUD13 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 5.
Które z gruntów zalegających w podłożu gruntowym można zaliczyć do grupy nośności G1, niezależnie od warunków wodnych i zabiegów ulepszających?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Grupa nośności G1 obejmuje grunty o korzystnych właściwościach nośnych w typowym stanie, czyli takie, które co do zasady nie tracą wymaganej przydatności tylko z powodu warunków wodnych i bez konieczności ulepszania. Do tej grupy zalicza się typowe grunty niespoiste, m.in. piaski średnioziarniste i pospółki.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy rozpoznania gruntów zaliczanych do grupy nośności G1 w podłożu drogowym. Kluczowe jest sformułowanie: "niezależnie od warunków wodnych i zabiegów ulepszających". Oznacza ono, że należy wskazać takie grunty, które z definicji/typowej oceny są uznawane za dobre nośnościowo bez "ratowania" ich technologią ulepszeń.

Odpowiedź "Piaski średnioziarniste i pospółki." pasuje do tej idei, ponieważ są to grunty niespoiste o zwykle korzystnych właściwościach dla podłoża: łatwiej je zagęścić, a ich zachowanie pod obciążeniem jest bardziej przewidywalne niż gruntów spoistych. W praktyce robót ziemnych często stanowią materiał zapewniający odpowiednią nośność pod warstwami konstrukcyjnymi drogi.

Pozostałe propozycje zawierają grunty z istotnym udziałem frakcji spoistej (np. gliny, iły) albo grunty "z domieszką gliny". To ważne, bo woda wpływa na grunty spoiste znacznie silniej: przy wzroście wilgotności mogą one tracić wytrzymałość i sztywność, stają się plastyczne, trudniejsze do zagęszczenia i bardziej podatne na koleinowanie oraz deformacje. Dlatego zestawy typu "piaski gliniaste i gliny piaszczyste" czy "gliny piaszczyste i iły pylaste" nie spełniają warunku "niezależnie od warunków wodnych" – ich przydatność często zależy od wilgotności i/lub wymaga zabiegów poprawiających parametry.

Również odpowiedź "Żwiry i pospółki gliniaste" jest problematyczna przez człon "gliniaste". Nawet jeśli żwir kojarzy się z dobrym materiałem, domieszka frakcji spoistej może znacząco pogorszyć zachowanie przy zawilgoceniu, co stoi w sprzeczności z warunkiem zadania.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "niezależnie od warunków wodnych", zwykle szukaj gruntów niespoistych (piaski/pospółki) bez dopisków typu "gliniaste", "iłowe", "pylaste".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Grupa nośności G1 to kategoria podłoża uznawanego za korzystne nośnościowo w typowych warunkach pracy drogi. W praktyce oznacza to grunty, które zwykle nie wymagają specjalnych zabiegów ulepszających, aby spełnić wymagania nośności pod konstrukcją nawierzchni.
Najczęściej są to grunty niespoiste o dobrych właściwościach zagęszczania i stabilności, np. piaski o odpowiednim uziarnieniu oraz pospółki. W zadaniach testowych ważne jest, aby nie mylić ich z gruntami "gliniastymi", które zachowują się inaczej przy zawilgoceniu.
Woda może znacząco obniżać parametry wytrzymałościowe i odkształceniowe gruntu, szczególnie spoistego. Przy wzroście wilgotności grunty spoiste mogą przechodzić w stan plastyczny, pogarszając zagęszczanie i zwiększając ryzyko koleinowania oraz nierównomiernych osiadań.
Nie zawsze. Dodatek frakcji spoistej ("gliniaste") zmienia zachowanie gruntu, zwłaszcza w obecności wody. W praktyce taki grunt może wymagać oceny warunków wodnych, kontroli wilgotności i czasem ulepszeń, więc nie spełnia prostego kryterium "niezależnie od warunków wodnych".
To częsty zabieg w testach. Słowa "gliniaste", "iłowe", "pylaste" sugerują udział frakcji drobnej i spoistej, co zwykle oznacza większą wrażliwość na wodę i trudniejsze uzyskanie stabilnej nośności bez dodatkowych działań. Takie odpowiedzi często są dystraktorami.
Pospółka to naturalna mieszanka piasku i żwiru (grunt niespoisty) o korzystnym uziarnieniu. Jest ceniona, bo zwykle dobrze się zagęszcza i może zapewniać stabilne podłoże lub warstwy nasypu. W praktyce jej jakość zależy jednak od uziarnienia i zawartości frakcji drobnej.
Zabiegi ulepszające wykonuje się, gdy grunt rodzimy ma zbyt małą nośność lub jest zbyt wrażliwy na wodę, aby bezpiecznie przenieść obciążenia od nawierzchni. Przykłady to stabilizacja spoiwem, wymiana gruntu, wzmocnienia geosyntetykami czy dodatkowe dogęszczenie.
Operator wpływa na nośność głównie przez prawidłowe wykonanie robót ziemnych: właściwe profilowanie, kontrolę grubości warstw, dobór i liczbę przejść walca, unikanie pracy na nadmiernie zawilgoconym podłożu oraz zgłaszanie potrzeby odwodnienia lub wymiany gruntu, gdy podłoże "pompuje".
Najczęściej mylą nazwy gruntów i nie zauważają dopisków typu "gliniaste". Inny błąd to ignorowanie warunku o niezależności od wody i wybieranie odpowiedzi, która byłaby dobra dopiero po ulepszeniu. Pomaga czytanie uważnie każdego członu nazwy gruntu.
Warto ćwiczyć na zestawach: grunty niespoiste (piaski, żwiry, pospółki) vs spoiste (gliny, iły) i zapamiętać, że spoiste są zwykle bardziej "wodowrażliwe". Dobrze działa też robienie fiszek z nazwami i cechami: zagęszczalność, reakcja na wodę, typowe zastosowanie w nasypach.
info

Około 50% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Do tej grupy zalicza się typowe grunty niespoiste, m.in. piaski średnioziarniste i pospółki."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z geotechniki drogowej dla robót ziemnych
  • Materiały szkoleniowe z klasyfikacji gruntów (spoiste/niespoiste) i ich właściwości
  • Instrukcje/specyfikacje techniczne robót ziemnych stosowane w drogownictwie (WT/ST) omawiane na zajęciach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego