KWALIFIKACJA CHM5 - CZERWIEC 2021 (test 2)

PYTANIE NR 21.
Które z wymienionych w tabeli źródeł charakteryzowało się największą emisją SO2 w latach 2015-2016?
Tabela przedstawia emisję SO2 w latach 2015-2016 z różnych źródeł.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wybór wynika z porównania wartości emisji SO2 przypisanych do wymienionych źródeł w tabeli dla lat 2015–2016. Po zestawieniu danych największą emisję wykazuje kategoria "Procesy spalania w sektorze produkcji i transformacji energii", która przewyższa emisje z przemysłu, sektora poza przemysłem oraz zagospodarowania odpadów.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie sprawdza umiejętność analizy danych tabelarycznych dotyczących emisji do powietrza. Należy odczytać w tabeli wielkości emisji SO2 przypisane do czterech kategorii źródeł i porównać je dla wskazanego okresu (lata 2015–2016).

Odpowiedź "Procesy spalania w sektorze produkcji i transformacji energii" jest poprawna, ponieważ w tabeli ta kategoria ma najwyższą wartość emisji SO2 (w ujęciu przyjętym w zadaniu) spośród podanych opcji. W praktyce jest to zgodne z typowym obrazem emisji SO2: spalanie paliw w dużych instalacjach energetycznych bywa istotnym źródłem, zwłaszcza gdy paliwa zawierają siarkę, a redukcja emisji zależy m.in. od technologii odsiarczania.

Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe z perspektywy danych w tabeli:

  • "Procesy spalania w przemyśle" – mimo że przemysł może generować znaczne emisje, w analizowanej tabeli jego wartości są niższe od sektora produkcji i transformacji energii. Częsty błąd to wybór tej opcji na podstawie intuicji zamiast porównania liczb.
  • "Procesy spalania poza przemysłem" – obejmuje zwykle źródła komunalno-bytowe (np. ogrzewanie indywidualne), które mogą dominować w pyłach, ale nie muszą mieć najwyższego udziału w SO2 w danym zestawieniu; tabela wskazuje niższy poziom niż w energetyce.
  • "Zagospodarowanie odpadów" – emisje z tego obszaru istnieją, jednak w typowych bilansach SO2 są zwykle mniejsze niż z głównych procesów spalania; w tabeli również nie osiągają wartości maksymalnej.

Wskazówka egzaminacyjna: przy zadaniach "z tabeli" najpierw ustal, czy porównujesz wartości dla jednego roku, czy dla okresu łącznie. Następnie porównaj wszystkie wiersze/kolumny konsekwentnie, zaznaczając największą liczbę, aby uniknąć pomyłki wynikającej z pośpiechu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Emisja SO2 to ilość dwutlenku siarki wprowadzana do atmosfery ze źródeł (np. spalania paliw). Jest ważna, bo SO2 wpływa na jakość powietrza, może powodować podrażnienia dróg oddechowych i uczestniczy w tworzeniu aerozoli oraz kwaśnych opadów. Dlatego w analizach porównuje się emisje według sektorów.
To kategoria obejmująca spalanie paliw w instalacjach wytwarzających energię (np. elektrownie, ciepłownie) oraz procesy związane z przekształcaniem energii. W bilansach emisji taki sektor bywa wyróżniony osobno, bo skupia duże, stacjonarne źródła o istotnych emisjach z kominów.
Najpierw ustal, które kolumny dotyczą wymaganego okresu (tu: 2015–2016). Następnie dla każdej odpowiedzi porównaj odpowiadające jej wartości i wybierz największą zgodnie z poleceniem (np. suma lat albo maksymalny rok). Pomaga podkreślenie największych liczb w każdej kolumnie.
SO2 powstaje głównie ze spalania paliw zawierających siarkę. W energetyce pracują duże instalacje spalania, więc nawet przy technologiach ograniczania emisji całkowity wkład może być znaczny. Ostateczny udział zależy od paliwa, skali produkcji oraz zastosowanych metod redukcji, np. odsiarczania spalin.
Nie zawsze. Przemysł może emitować dużo SO2, ale w konkretnych zestawieniach największy udział może mieć energetyka, zwłaszcza gdy w regionie dominuje produkcja energii z paliw siarkowych. Na egzaminie nie zgaduj na podstawie intuicji – w pytaniach "z tabeli" decyduje odczyt danych.
Typowe błędy to: pomylenie wierszy (wybór innego sektora niż wskazany w odpowiedzi), odczyt z niewłaściwej kolumny roku, nieuwzględnienie tego, czy chodzi o lata łącznie czy osobno, oraz wybór odpowiedzi "na skróty" na podstawie skojarzeń (np. że przemysł zawsze jest największy).
SO2 to wzór chemiczny dwutlenku siarki – gazowego zanieczyszczenia powietrza powstającego głównie podczas spalania paliw zawierających siarkę. W ocenach stanu środowiska analizuje się jego emisję i stężenia, bo wpływa na zdrowie ludzi oraz na ekosystemy (m.in. przez zakwaszanie).
Zależy od treści polecenia. Jeśli jest "w latach 2015–2016" bez doprecyzowania, mogą wystąpić dwie interpretacje: suma z okresu lub najwyższa wartość w dowolnym z lat. Na egzaminie szukaj wskazówki w nagłówkach tabeli albo w treści zadania, aby przyjąć właściwe kryterium.
"Poza przemysłem" zwykle dotyczy źródeł komunalno-bytowych i usługowych (np. ogrzewanie budynków, małe kotłownie), natomiast "przemysł" obejmuje emisje z procesów i instalacji w zakładach produkcyjnych. W zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest trzymanie się nazw kategorii podanych w tabeli.
Ćwicz czytanie tabel i wykresów oraz kojarzenie nazw sektorów z typowymi procesami (energetyka, przemysł, komunalne, odpady). Powtórz, z czego powstaje SO2 i jakie działania ograniczają emisję. Na egzaminie stosuj prostą procedurę: zidentyfikuj okres, porównaj wartości, wskaż maksimum.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Wybór wynika z porównania wartości emisji SO2 przypisanych do wymienionych źródeł w tabeli dla lat 2015–2016."

Źródła:

  • EEA (European Environment Agency), "EMEP/EEA air pollutant emission inventory guidebook 2019" (publikacja – strona tytułowa i rozdziały dot. SO2 oraz kategorii źródeł), https://www.eea.europa.eu/publications/emep-eea-guidebook-2019 - dostęp: 28.02.2026
  • UNECE CLRTAP, "EMEP reporting guidelines" (ogólne zasady klasyfikacji i raportowania emisji zanieczyszczeń powietrza), https://unece.org/environment-policy/air/emep - dostęp: 28.02.2026

Materiały:

  • Podręczniki i materiały dydaktyczne z zakresu zanieczyszczeń powietrza (SO2, NOx, pyły)
  • Wytyczne metodyczne dotyczące inwentaryzacji emisji do powietrza
  • Raporty roczne o stanie środowiska i bilanse emisji publikowane przez instytucje środowiskowe

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego