KWALIFIKACJA GIW9 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 19.
Które z wymienionych zadań należy do obowiązków działu kontroli jakości?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Wykonywanie analiz węgla." to typowe zadanie kontroli jakości, bo dotyczy oceny parametrów surowca i potwierdzania zgodności z wymaganiami. Pozostałe odpowiedzi odnoszą się do innych obszarów: bezpieczeństwa (zagrożenia), geologii (profile) oraz projektowania robót (wyrobiska).

Pełne wyjaśnienie:

Dział kontroli jakości w zakładzie górniczym koncentruje się na ocenie i potwierdzaniu jakości urobku lub produktu (np. węgla) oraz na zapewnieniu, że spełnia on wymagania odbiorcy, specyfikacje wewnętrzne i ustalone kryteria. W praktyce oznacza to organizowanie lub wykonywanie badań oraz analiz, prowadzenie zapisów i nadzór nad wynikami.

Odpowiedź "Wykonywanie analiz węgla." jest właściwa, ponieważ analizy laboratoryjne (np. oznaczanie parametrów jakościowych) są klasycznym elementem kontroli jakości surowca. Bez takich badań nie da się rzetelnie ocenić, czy partia węgla odpowiada deklarowanym parametrom i czy może być skierowana do sprzedaży lub dalszego przerobu.

Pozostałe propozycje opisują zadania innych komórek organizacyjnych:

  • "Monitorowanie zagrożeń w kopalni." dotyczy obszaru BHP i nadzoru nad bezpieczeństwem pracy (identyfikacja i ocena ryzyk, zagrożenia naturalne/techniczne), a nie jakości produktu.
  • "Sporządzenie profili geologicznych." należy do geologii górniczej i dokumentowania budowy złoża; jest to praca interpretacyjno-dokumentacyjna, nie kontrola jakości węgla jako wyrobu.
  • "Projektowanie wyrobisk górniczych." to zadanie projektowe (planowanie i dobór rozwiązań technicznych robót), zwykle realizowane przez służby mierniczo-geologiczne, projektowe lub dział robót górniczych, a nie przez kontrolę jakości.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się słowa kluczowe typu analizy, badania, parametry, próbki, zwykle dotyczą one jakości/laboratorium. Natomiast zagrożenia, wyrobiska, profile geologiczne kierują do BHP, projektowania lub geologii.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dział kontroli jakości zajmuje się oceną parametrów jakościowych urobku/produktu, np. przez pobór próbek i zlecanie lub wykonywanie badań. Celem jest potwierdzenie zgodności jakości z wymaganiami odbiorcy, specyfikacją i ustalonymi kryteriami oraz dokumentowanie wyników.
Analizy węgla dostarczają mierzalnych danych o jakości (parametrach), dzięki którym można stwierdzić, czy partia spełnia wymagania. Kontrola jakości opiera się na badaniach i zapisach wyników, a nie na projektowaniu robót czy nadzorze BHP.
Kontrola jakości dotyczy przede wszystkim produktu/surowca (badania, próbki, parametry, zgodność). BHP dotyczy bezpieczeństwa pracy (zagrożenia, ryzyko, instrukcje, środki ochrony). Jeśli mowa o "monitorowaniu zagrożeń", to zwykle jest to obszar BHP.
Profil geologiczny to zapis/interpretacja budowy geologicznej w przekroju (warstwy, litologia, struktury). Zwykle sporządzają go służby geologiczne lub mierniczo-geologiczne w ramach dokumentowania złoża i robót, a nie dział kontroli jakości produktu.
Nie. Projektowanie wyrobisk to zadanie planistyczno-techniczne związane z doborem rozwiązań prowadzenia robót górniczych. Kontrola jakości skupia się na badaniach i ocenie parametrów surowca/produktu, a nie na projektowaniu geometrii i technologii wyrobisk.
Typowe są badania parametrów jakościowych wykonywane na próbkach, np. związane z wilgotnością, zawartością popiołu czy innymi cechami opisującymi przydatność surowca. Na egzaminie ważne jest rozumienie, że to właśnie "analizy" i "badania próbek" wskazują na kontrolę jakości.
Wyniki analiz są potrzebne m.in. przy klasyfikacji partii surowca, przy przekazywaniu węgla do przeróbki lub sprzedaży oraz przy rozliczeniach z odbiorcą. Pomagają też wykryć odchylenia jakości i podjąć działania korygujące w procesie wydobycia lub przygotowania urobku.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi "związanej z bezpieczeństwem", bo słowo "kontrola" kojarzy się z nadzorem nad zagrożeniami. Drugi błąd to mylenie działu jakości z geologią lub projektowaniem robót. Pomaga szukanie słów: "analizy/badania/próbki" = jakość.
Najczęściej jest ściśle powiązana z laboratorium (własnym lub zewnętrznym), bo badania wymagają metod i aparatury. Jednak kontrola jakości to nie tylko pomiary, ale też nadzór nad sposobem poboru próbek, zapisami, interpretacją wyników i reakcją na niezgodności.
Warto uczyć się przez mapę funkcji: geologia (złoże i dokumentacja), BHP (zagrożenia i ryzyko), projektowanie/robót (wyrobiska i technologia), kontrola jakości (badania i parametry produktu). Na testach dopasuj odpowiedź do "obiektu": produkt vs bezpieczeństwo vs dokumentacja vs projekt.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 67% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: ""Wykonywanie analiz węgla." to typowe zadanie kontroli jakości, bo dotyczy oceny parametrów surowca i potwierdzania zgodności z wymaganiami."

Źródła:

  • PN-EN ISO 9001:2015-10, Systemy zarządzania jakością — Wymagania, rozdziały 8–10
  • PN-EN ISO/IEC 17025:2018-02, Ogólne wymagania dotyczące kompetencji laboratoriów badawczych i wzorcujących

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z organizacji zakładu górniczego (struktura działów i kompetencje)
  • Podstawy technologii i jakości paliw stałych (węgiel – parametry jakościowe i badania)
  • Wprowadzenie do systemów zarządzania jakością (rola kontroli, badań i zapisów)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego