Operacja opisana w zadaniu dotyczy spłaty zobowiązania wobec dostawcy środkami pochodzącymi z zaciągniętego kredytu. Kluczowe jest rozumienie, że w bilansie:
- aktywa pokazują majątek (np. środki pieniężne),
- pasywa pokazują źródła finansowania tego majątku, w tym kapitał własny i zobowiązania (np. wobec dostawców i banków).
W ujęciu ekonomicznym następuje zamiana jednego zobowiązania na inne: zobowiązanie handlowe wobec dostawcy zostaje uregulowane, ale w jego miejsce pojawia się zobowiązanie kredytowe wobec banku. To oznacza, że zmiany zachodzą po stronie pasywów (zmiana ich struktury).
Dlaczego nie "tylko w aktywach"? Sama spłata zobowiązania zwykle wiąże się z wypływem środków pieniężnych (zmniejszeniem aktywów), ale w tym zadaniu źródłem spłaty jest kredyt. Jeśli środki z kredytu wpływają i są niezwłocznie przekazane dostawcy, to bilansowo sens operacji sprowadza się do przekształcenia zobowiązań: rośnie zobowiązanie kredytowe, a maleje zobowiązanie wobec dostawcy.
Dlaczego nie "ujemne w aktywach i pasywach"? W pasywach nie ma jednoznacznego spadku: jedna pozycja zobowiązań spada, inna rośnie. Nie jest to więc ogólny ubytek pasywów, tylko ich przemieszczenie/zmiana struktury.
Dlaczego nie "dodatnie w aktywach i pasywach"? Wzrost pasywów mógłby wystąpić przy samym zaciągnięciu kredytu (powstaje zobowiązanie i rosną środki pieniężne), ale w tym zadaniu kredyt został wykorzystany do spłaty dostawcy. Nie ma tu koniecznego wzrostu aktywów ani jednoczesnego wzrostu całych pasywów – dominującym skutkiem jest zmiana rodzaju zobowiązania w pasywach.
Wskazówka egzaminacyjna: przy takich zadaniach zawsze nazwij, jakie konta/pozycje bilansu są dotknięte (zobowiązania wobec dostawców, zobowiązania kredytowe, środki pieniężne) i oceń, czy zmienia się tylko struktura, czy także suma bilansowa.
