KWALIFIKACJA TKO8 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 19.
Z zależności:
X = Pp,woz. * kwoz.km gdzie: Pp,woz. — praca przewozowa, kwoz.km — koszt 1 wozokilometra wyznacza się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
We wzorze X = Pp,woz. · kwoz.km wielkość P oznacza pracę przewozową (wielkość "ilościową"), a k jest kosztem jednostkowym 1 wozokilometra.
Iloczyn "ilość × stawka" daje koszt całkowity realizacji przewozu, czyli koszt przewozu, a nie cenę biletu ani kolejną stawkę jednostkową.

Pełne wyjaśnienie:

Wzór X = Pp,woz. · kwoz.km ma klasyczną strukturę rachunku kosztów: wielkość całkowita jest iloczynem miary pracy/produkcji oraz kosztu jednostkowego.

Skoro Pp,woz. opisano jako pracę przewozową, to jest to miara "ile przewozu wykonano" (w sensie nakładu/produkcji transportowej). Z kolei kwoz.km to koszt 1 wozokilometra, czyli stawka kosztowa przypadająca na jednostkę wykonanej pracy.

W takim układzie:

  • gdy rośnie praca przewozowa (więcej wozokilometrów), przy stałej stawce jednostkowej, rośnie X,
  • gdy rośnie koszt 1 wozokilometra (droższa eksploatacja), przy tej samej pracy przewozowej, rośnie X.

To zachowanie jest typowe dla kosztu całkowitego przewozu, więc odpowiedź "koszt przewozu" jest zgodna z interpretacją wzoru.

Pozostałe odpowiedzi wynikają z częstych pomyłek:

  • "Cena biletu" dotyczy strony przychodowej (taryf, sprzedaży, polityki cenowej), a nie wynika bezpośrednio z mnożenia pracy przewozowej przez koszt jednostkowy. Cena może, ale nie musi, odzwierciedlać koszt.
  • "Koszt jednego kilometra" to inna jednostka odniesienia (np. pociągokilometr, kilometr trasy), a tu wprost podano koszt wozokilometra oraz pracę przewozową, więc wynik nie jest stawką "za 1 km", tylko kosztem dla całej wykonanej pracy.
  • "Cena jednego wozokilometra" myli pojęcia ceny i kosztu oraz dodatkowo jest wielkością jednostkową, podczas gdy X jest wielkością wynikową po przemnożeniu przez pracę przewozową (czyli wielkością łączną).

Wskazówka egzaminacyjna: przy wzorach typu "X = ilość · stawka" najpierw ustal, czy stawka jest jednostkowa (np. "koszt 1 …"). Jeżeli tak, to X niemal zawsze oznacza koszt całkowity dla danej wielkości pracy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Praca przewozowa to miara "ile przewozu wykonano" w ujęciu ilościowym. W zadaniach kosztowych działa jak mnożnik: im większa praca przewozowa, tym większy koszt całkowity przy tej samej stawce jednostkowej. Kluczowe jest odróżnienie jej od samej odległości trasy.
Koszt 1 wozokilometra to koszt jednostkowy przypadający na wykonanie jednej jednostki pracy typu "wozokilometr". Jest to stawka kosztowa, którą mnoży się przez wielkość pracy przewozowej, aby otrzymać koszt całkowity dla danego przewozu lub zadania przewozowego.
Bo jest to schemat "ilość × stawka". Praca przewozowa pełni rolę ilości wykonanej usługi, a koszt 1 wozokilometra jest stawką kosztową za jednostkę tej usługi. Wynik mnożenia jest więc kosztem łącznym, a nie kolejną stawką czy ceną.
Nie wprost. Wzór oparty o koszty mówi o koszcie przewozu, a cena biletu jest elementem taryfy i polityki cenowej (przychody), może uwzględniać marżę, dopłaty, ulgi i warunki handlowe. Koszt bywa podstawą kalkulacji, ale nie jest ceną.
Najczęstsze błędy to: (1) mylenie kosztu z ceną (automatyczne przejście na "bilet"), (2) uznanie wyniku za koszt jednostkowy "za 1 km", mimo że k już jest jednostkowe, (3) ignorowanie tego, że P jest miarą pracy, więc wynik dotyczy całości wykonanej pracy, nie jednej jednostki.
Koszt jednostkowy ma w opisie "koszt 1 …" (np. 1 wozokilometra) i jest stawką. Koszt całkowity dotyczy całego przewozu i zwykle wychodzi z mnożenia wielkości pracy (ilości) przez koszt jednostkowy. Pomaga też kontrola sensu: rośnie z "ilością".
Wozokilometr stosuje się, gdy analizuje się koszty i pracę w odniesieniu do wagonów i ich przebiegu. To przydatne w kalkulacjach eksploatacyjnych, porównaniach wariantów zestawienia, planowaniu wykorzystania taboru i rozliczaniu kosztów zależnych od przebiegów.
Zrób test zależności: jeżeli zwiększenie pracy przewozowej P przy stałej stawce k powinno zwiększyć wynik, to wynik jest wielkością łączną (koszt całkowity). Jeżeli wynik miałby być stawką, nie powinien rosnąć wraz z P. To szybka kontrola logiczna.
Potrzebujesz dwóch danych: wartości pracy przewozowej (P) dla rozpatrywanego przewozu oraz kosztu jednostkowego 1 wozokilometra (k). Po ich przemnożeniu otrzymasz koszt całkowity X. Na egzaminie zwracaj uwagę, czy dane dotyczą tego samego okresu i jednostki.
Ćwicz rozpoznawanie: co jest "ilością" (praca przewozowa), a co "stawką" (koszt jednostkowy). Ucz się jednostek (wozokilometr, pociągokilometr) i typowych zależności kosztowych. Rozwiązuj krótkie zadania interpretacyjne bez liczb, bo często sprawdzają samą logikę wzoru.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 67% zdających egzamin. średnie

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z ekonomiki/organizacji transportu kolejowego (kalkulacja kosztów jednostkowych)
  • Słownik pojęć branżowych: praca przewozowa, wozokilometr, pociągokilometr
  • Zadania rachunkowe z kalkulacji kosztów w transporcie (interpretacja wzorów i jednostek)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego