Cęgi boczne, nazywane też obcinakami bocznymi (diagonalnymi), mają krawędzie tnące ustawione pod kątem i są projektowane tak, aby wykonywać czyste cięcie przewodów, żył oraz cienkiego drutu. W praktyce montażu i instalowania układów elektronicznych używa się ich m.in. do skracania przewodów do wymaganej długości oraz do odcinania uszkodzonego fragmentu żyły przed ponownym przygotowaniem końcówki.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź: "ciąć żyły przewodów elektrycznych"?
To podstawowa i najbardziej typowa funkcja cęgów bocznych: narzędzie ma ostrza (krawędzie tnące), które przy odpowiednim użyciu przecinają metalową żyłę. Taka konstrukcja odróżnia je od narzędzi do chwytania, zaginania czy zdejmowania izolacji.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "skręcać żyły przewodów elektrycznych" – skręcanie wymaga głównie chwytania i kontrolowanego obracania, do czego lepsze są szczypce o powierzchniach chwytających (np. szczypce uniwersalne lub płaskie). Krawędzie tnące cęgów bocznych mogą uszkadzać żyły przy próbie skręcania.
- "usuwać izolację z żył przewodów elektrycznych" – do odizolowania służą ściągacze izolacji lub szczypce do zdejmowania izolacji. Próba "zdejmowania" izolacji cęgami bocznymi często kończy się nacięciem lub osłabieniem żyły, co pogarsza jakość i bezpieczeństwo połączenia.
- "formować końcówki żył przewodów elektrycznych" – formowanie (doginanie, kształtowanie) końcówek wykonuje się narzędziami chwytającymi (np. szczypcami płaskimi/okrągłymi). Cęgi boczne są zoptymalizowane pod kątem cięcia, a nie precyzyjnego gięcia.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawiają się czynności "ciąć / odizolować / skręcać / formować", najpierw dopasuj je do typowego narzędzia: ostrza → cięcie, szczęki chwytające → skręcanie i formowanie, mechanizm ściągania → usuwanie izolacji.