KWALIFIKACJA MEC3 + MEC5 + MEC8 + MEC9 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 44.
Zakład blacharski pracuje od poniedziałku do piątku w systemie dwuzmianowym, zatrudniając 4 pracowników na jednej zmianie. Norma wykonania elementów na jednej zmianie przez jednego pracownika wynosi 12 sztuk. Jakie jest tygodniowe zapotrzebowanie zakładu na blachę, jeżeli z jednego arkusza blachy wykonuje się 25 elementów?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw oblicz liczbę elementów w tygodniu.
W jednej zmianie: 4 pracowników × 12 szt. = 48 szt. Na dobę (2 zmiany): 96 szt. W tygodniu (5 dni): 96 × 5 = 480 szt. Z 1 arkusza powstaje 25 szt., więc 480 ÷ 25 = 19,2, czyli potrzeba 20 arkuszy.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie dotyczy tygodniowego zapotrzebowania materiałowego (arkuszy blachy) na podstawie planu pracy i normy wykonania. Kluczowe jest policzenie łącznej liczby elementów wytwarzanych w tygodniu, a dopiero potem przeliczenie jej na liczbę arkuszy.

Krok 1: produkcja na jedną zmianę
Na jednej zmianie pracuje 4 pracowników, a każdy wykonuje 12 elementów na zmianę. Zatem na zmianę zakład wykona: 4 × 12 = 48 elementów.

Krok 2: produkcja na jeden dzień
System jest dwuzmianowy, czyli w ciągu dnia są 2 zmiany. Produkcja dobowa wynosi więc: 48 × 2 = 96 elementów.

Krok 3: produkcja tygodniowa
Zakład pracuje od poniedziałku do piątku, czyli 5 dni w tygodniu roboczym. Tygodniowo powstaje: 96 × 5 = 480 elementów.

Krok 4: przeliczenie elementów na arkusze
Z jednego arkusza blachy da się wykonać 25 elementów. Liczbę arkuszy wyznacza więc iloraz: 480 ÷ 25 = 19,2 arkusza. W praktyce nie można kupić ani zużyć "0,2 arkusza" jako pełnowartościowej jednostki zaopatrzenia, dlatego zapotrzebowanie zaokrągla się w górę do pełnych arkuszy: 20 arkuszy.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 15 arkuszy zaniża wynik – zwykle wynika to z pominięcia części czasu pracy (np. jednej zmiany lub części dni) albo błędnego dzielenia.
  • 10 arkuszy jest wynikiem jeszcze większego zaniżenia, typowo po policzeniu tylko jednej zmiany w jednym dniu i przejściu od razu do arkuszy.
  • 25 arkuszy zawyża wynik – często jest skutkiem odwrócenia zależności "25 elementów z arkusza" albo błędnego zaokrąglania.

Wskazówka egzaminacyjna: zapisuj dane w kolejności: (1) pracownicy, (2) norma na zmianę, (3) liczba zmian, (4) liczba dni, (5) wydajność materiału. Minimalizuje to ryzyko pominięcia któregoś mnożnika.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw policz produkcję na zmianę, potem pomnóż przez liczbę zmian w dniu i przez liczbę dni pracy w tygodniu. Wzór: (pracownicy × norma na zmianę) × zmiany/dzień × dni/tydzień. Dopiero tę liczbę sztuk przeliczaj na materiał.
To założona wydajność jednego pracownika w czasie jednej zmiany. Jeśli na zmianie pracuje kilka osób, normę mnoży się przez liczbę pracowników. To nie jest norma na dzień ani na cały zakład, tylko na jedną osobę i jedną zmianę.
Materiał w arkuszach zamawia się i rozlicza jako pełne sztuki. Jeśli obliczenia dają np. 19,2 arkusza, w praktyce potrzebujesz 20, bo brakująca część arkusza uniemożliwi wykonanie całej liczby elementów. W produkcji przyjmuje się więc zaokrąglenie w górę.
Najczęściej pomija się jedną zmianę (liczy się tylko dzienną produkcję z jednej zmiany), myli liczbę pracowników na zmianie z łączną liczbą w firmie albo dzieli przez 25 w złym miejscu. Częsty jest też błąd jednostek: sztuki elementów mieszane z arkuszami.
Zrób szybki test: policz, ile elementów da 20 arkuszy: 20 × 25 = 500 elementów. Jeśli plan tygodniowy to 480 elementów, 20 arkuszy wystarczy z zapasem, a 19 arkuszy dałoby 475 elementów, czyli za mało. Taki "check" pomaga wykryć pomyłki.
Nie. Często wynik jest ułamkowy, bo wydajność z arkusza nie dzieli się idealnie przez plan produkcji. Wtedy na egzaminie przyjmuje się zwykle zaokrąglenie do pełnych jednostek w górę (jeśli pytanie dotyczy zapotrzebowania). Zawsze czytaj, czy chodzi o minimum materiału.
Pomnóż normę jednego pracownika przez liczbę pracowników na zmianie. Przykład: 12 szt. na osobę i 4 osoby na zmianie daje 4 × 12 = 48 szt. na zmianę. To krok, którego nie wolno pominąć przed liczeniem doby i tygodnia.
To wynika wprost z treści. Jeśli jest napisane "od poniedziałku do piątku", liczy się 5 dni roboczych. Gdyby podano pracę ciągłą lub weekendy, wtedy przyjmuje się inną liczbę dni. Na egzaminie zawsze trzymaj się informacji z zadania, nie domysłów.
W typowych zadaniach egzaminacyjnych tak: dwuzmianowy = 2 zmiany w ciągu doby roboczej. Jeżeli w realnym zakładzie zmiany mogą mieć różne długości, to musi być podane w treści. Tu nie ma innych danych, więc przyjmuje się standardowe rozumienie: 2 zmiany/dzień.
Użyj schematu: zmiana → doba → tydzień → materiał. Zapisz obok: (4 osoby) (12 szt./os./zm.) (2 zmiany) (5 dni) (25 szt./ark.). Wykonaj mnożenia po kolei, a na końcu dzielenie i zaokrąglenie w górę. Unikniesz pominięć.
info

Około 69% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że najpierw oblicz liczbę elementów w tygodniu.W jednej zmianie: 4 pracowników × 12 szt.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw organizacji produkcji w zawodach mechanicznych (planowanie zdolności i zapotrzebowania materiałowego)
  • Zbiory zadań z matematyki zawodowej: proporcje, wydajność, jednostki
  • Notatki własne: schemat "zmiana → doba → tydzień → materiał" do szybkich obliczeń

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego