KWALIFIKACJA INF2 + INF3 - CZERWIEC 2010

PYTANIE NR 8.
Załączony fragment kodu źródłowego w języku Turbo Pascal to instrukcja
Ilustracja przedstawia fragment kodu źródłowego napisanego w języku Turbo Pascal, który jest częścią pytania egzaminacyjnego
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Instrukcja if … then … else … wykonuje jeden z dwóch bloków w zależności od wartości warunku logicznego, więc jest instrukcją warunkową. Nie jest pętlą (iteracją), nie jest też case (wybór wielowariantowy) ani rekurencją, bo nie ma samowywołania procedury/funkcji.

Pełne wyjaśnienie:

W pokazanym fragmencie kodu w Turbo Pascalu widać konstrukcję if … then … else …. Taka konstrukcja sprawdza warunek logiczny (np. porównanie x>0) i w zależności od tego wyniku wykonuje jedną z alternatywnych instrukcji (np. wypisanie komunikatu).

Dlatego odpowiedź "warunkowa" jest poprawna: jest to klasyczna instrukcja warunkowa (dwuwariantowa), należąca do podstawowych struktur sterujących w programowaniu strukturalnym.

Pozostałe odpowiedzi nie pasują do widocznego fragmentu:

  • "iteracyjna" dotyczy pętli, czyli wielokrotnego powtarzania bloku (np. for, while, repeat-until). W kodzie nie ma żadnej pętli ani powtórzeń.
  • "wyboru" w Pascalu najczęściej oznacza instrukcję wielowariantową case-of, gdzie wybiera się jedną z wielu gałęzi na podstawie wartości wyrażenia. Tu występują tylko dwa warianty sterowane warunkiem (if/else), a nie case.
  • "rekurencyjna" odnosi się do sytuacji, gdy procedura lub funkcja wywołuje samą siebie. W pokazanym kodzie nie ma wywołania podprogramu do samego siebie, więc nie można mówić o rekurencji.

W praktyce rozpoznanie if-then-else jest kluczowe: pozwala szybko ocenić, że program podejmuje decyzję na podstawie danych wejściowych (tu po wczytaniu zmiennej x) i wybiera odpowiednie działanie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Instrukcja warunkowa to konstrukcja, która wykonuje różne działania w zależności od spełnienia warunku logicznego. W Pascalu typowym przykładem jest if … then … else …, gdzie po sprawdzeniu warunku wykonywana jest jedna z dwóch gałęzi.
Rozpoznasz ją po słowach kluczowych if, then oraz opcjonalnie else. Po if stoi warunek (np. porównanie), po then instrukcja dla przypadku prawdziwego, a po else instrukcja dla przypadku fałszywego.
if-then-else podejmuje decyzję na podstawie warunku logicznego (prawda/fałsz). case-of wybiera jedną z wielu gałęzi na podstawie wartości wyrażenia (np. liczby lub znaku). To inne mechanizmy sterowania, mimo że oba "rozgałęziają" program.
Najczęściej myli się pojęcia, bo oba dotyczą rozgałęzień. Uczniowie nazywają każde rozgałęzienie "wyborem", choć w Pascalu "instrukcja wyboru" zwykle oznacza case-of. Na egzaminie warto szukać słów case albo if/then/else.
Instrukcja iteracyjna (pętla) powtarza blok wiele razy, np. for, while, repeat-until. Instrukcja warunkowa if-then-else nie powtarza, tylko wybiera jedną z gałęzi na podstawie warunku. To kluczowa różnica w działaniu programu.
Nie. W Pascalu else jest zwykle opcjonalne. Możesz mieć instrukcję if warunek then instrukcja bez gałęzi alternatywnej. Gdy else występuje, program ma dwie ścieżki wykonania: dla warunku spełnionego i niespełnionego.
Rekurencja dotyczy funkcji/procedury, która wywołuje samą siebie (bezpośrednio lub pośrednio), aby rozwiązać problem. Sama instrukcja if rekurencji nie tworzy—może co najwyżej sterować, czy takie wywołanie nastąpi. Bez samowywołania nie ma rekurencji.
Warunek to wyrażenie logiczne zwracające prawdę albo fałsz, np. porównanie (>, <, =) lub złożenie warunków operatorami logicznymi (np. and, or, not). To wynik warunku decyduje, którą gałąź wykona program.
case-of jest wygodny, gdy wybierasz jedną z wielu gałęzi na podstawie jednej wartości (np. menu: 1, 2, 3, 4). if-then-else jest lepsze przy złożonych warunkach logicznych (zakresy, kilka porównań), gdzie nie ma prostego "klucza" wyboru.
Najpierw wyszukaj w kodzie słowa kluczowe: if/then/else → warunkowa, for/while/repeat → iteracyjna, case → wyboru. Potem sprawdź, czy widać powtarzanie (pętla) lub samowywołanie (rekurencja). Ta procedura minimalizuje pomyłki.
info

Statystycznie 78% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że instrukcja if … then … else … wykonuje jeden z dwóch bloków w zależności od wartości warunku logicznego, więc jest instrukcją warunkową.

Źródła:

  • Free Pascal Reference Guide (FPC), rozdział "Statements" / "The if statement" – https://www.freepascal.org/docs-html/ref/refse14.html (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Dokumentacja języka Pascal/Free Pascal – sekcja o instrukcji if
  • Podręcznik do programowania strukturalnego (rozdziały: instrukcje warunkowe, pętle, case)
  • Zadania treningowe z klasyfikacji konstrukcji sterujących (if/for/while/case/rekurencja)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego