KWALIFIKACJA MEC5 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 33.
Załóżmy, że masz do wykonania obróbkę na obrabiarce CNC. W tabeli poniżej przedstawiono dane dotyczące narzędzi, które są dostępne w magazynie narzędziowym obrabiarki:
Nr narzędziaTyp narzędziaŚrednica [mm]Długość [mm]
1Frezer kulisty1060
2Frezer cylindryczny880
3Wiertło570
4Gwintownik6100
Które narzędzie wybierzesz, jeśli potrzebujesz wiercić otwór o średnicy 5mm i głębokości 60mm?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Do wykonania otworu o średnicy 5 mm należy dobrać narzędzie przeznaczone do wiercenia oraz o tej samej średnicy. W tabeli jedynym narzędziem typu "Wiertło" o średnicy 5 mm jest narzędzie nr 3. Jego długość 70 mm pozwala na wykonanie otworu o głębokości 60 mm.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba dobrać narzędzie z magazynu obrabiarki CNC do operacji wiercenia otworu o średnicy 5 mm i głębokości 60 mm. Kluczowe są tu dwa kryteria: rodzaj narzędzia (musi być przeznaczone do wiercenia) oraz średnica (powinna odpowiadać średnicy otworu).

Odpowiedź "Nr 3" jest poprawna, ponieważ w tabeli narzędzie nr 3 to wiertło o średnicy 5 mm, czyli dokładnie takiej, jak wymagana średnica otworu. Długość narzędzia wynosi 70 mm, co wprost wskazuje, że możliwe jest wykonanie otworu o głębokości 60 mm (w praktyce zwykle potrzebny jest jeszcze zapas na mocowanie i bezpieczną pracę, ale w kontekście tego testu informacja "70 mm" jednoznacznie spełnia warunek).

Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne z typowych powodów spotykanych przy doborze narzędzi:

  • "Nr 1" (frezer kulisty) – jest narzędziem do frezowania, najczęściej do obróbki kształtów/wykończenia powierzchni 3D. Nie jest podstawowym narzędziem do wiercenia otworów o zadanej średnicy.
  • "Nr 2" (frezer cylindryczny) – również służy do frezowania. Dodatkowo ma średnicę 8 mm, więc nie odpowiada wymaganej średnicy 5 mm.
  • "Nr 4" (gwintownik) – jest przeznaczony do nacinania gwintu w wykonanym wcześniej otworze. Nie służy do wykonania otworu o średnicy 5 mm od zera; ponadto średnica 6 mm nie spełnia warunku.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o dobór narzędzia najpierw dopasuj operację (wiercenie/frezowanie/gwintowanie), potem wymiar (średnica), a na końcu sprawdź, czy geometria i długość narzędzia pozwalają wykonać wymaganą głębokość.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw dopasuj rodzaj operacji (wiercenie → wiertło), potem średnicę narzędzia do średnicy otworu, a na końcu sprawdź długość i warunki mocowania. Dzięki temu unikasz doboru narzędzia "na oko" lub tylko po jednym parametrze.
W typowym przygotowaniu procesu otwór o zadanej średnicy wykonuje się wiertłem, bo jest do tego przeznaczone i zapewnia poprawną geometrię otworu. Frez może służyć do obróbki otworów w specjalnych strategiach, ale to nie jest podstawowy wybór w prostym zadaniu egzaminacyjnym.
Do wykonywania gwintów wewnętrznych stosuje się gwintownik. Ważne: gwintownik nie służy do wykonania otworu od zera, tylko do nacięcia gwintu w otworze przygotowanym wcześniej (zwykle wiertłem o odpowiedniej średnicy pod gwint).
Porównaj wymaganą średnicę otworu z kolumną "Średnica [mm]" w tabeli narzędzi. W prostych zadaniach dobór jest bezpośredni: otwór 5 mm → narzędzie 5 mm. Dopiero potem weryfikuj typ narzędzia i pozostałe parametry.
Nie, długość narzędzia nie musi być identyczna jak głębokość otworu, ale musi umożliwić osiągnięcie tej głębokości. W praktyce potrzebny jest zapas na oprawkę i bezpieczną pracę. W zadaniach testowych zwykle wystarcza, że długość narzędzia jest większa od wymaganej głębokości.
Typowe pomyłki to: wybór narzędzia po samej długości (ignorując średnicę), mylenie wiertła z gwintownikiem, oraz wybór frezu "bo też obrabia materiał". W egzaminie trzymaj się zasady: operacja → typ narzędzia, wymiar → średnica, a dopiero potem długość.
Frez kulisty stosuje się głównie do obróbki powierzchni krzywoliniowych i wykańczania kształtów 3D (np. form, matryc, zaokrągleń). Nie jest to podstawowe narzędzie do wiercenia otworów o zadanej średnicy, dlatego w takim zadaniu zwykle nie będzie właściwym wyborem.
Najczęściej kluczowe są: numer narzędzia, typ narzędzia, średnica, długość oraz (w praktyce) korekcje długości i promienia. Na egzaminie zwykle korzystasz z najprostszych danych tabelarycznych, aby dopasować narzędzie do operacji i wymaganego wymiaru.
W wielu zastosowaniach wiertło wystarcza, ale jeśli wymagane są wysoka dokładność i chropowatość, stosuje się dalsze operacje (np. rozwiercanie, wytaczanie, pogłębianie). W prostych pytaniach egzaminacyjnych zakłada się zwykle, że samo wiercenie wiertłem realizuje zadany otwór średnicy.
Ucz się rozpoznawania narzędzi i ich przeznaczenia: wiertło–otwory, gwintownik–gwinty, frezy–płaszczyzny i kształty. Ćwicz zadania z tabelami narzędzi, gdzie porównujesz średnicę i długość. Pomaga też wykonywanie krótkich notatek: "jaka operacja → jakie narzędzie".
info

Statystycznie 83% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Do wykonania otworu o średnicy 5 mm należy dobrać narzędzie przeznaczone do wiercenia oraz o tej samej średnicy."

Źródła:

  • Sandvik Coromant – Knowledge: Drilling (opis procesu wiercenia i doboru narzędzia), https://www.sandvik.coromant.com/en/knowledge/drilling (dostęp: 2026-03-01)
  • Sandvik Coromant – Knowledge: Milling (zastosowania frezów, rozróżnienie operacji frezowania), https://www.sandvik.coromant.com/en/knowledge/milling (dostęp: 2026-03-01)
  • Sandvik Coromant – Knowledge: Threading / Tapping (zastosowanie gwintowników), https://www.sandvik.coromant.com/en/knowledge/threading (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z technologii obróbki skrawaniem (dział: narzędzia skrawające i obróbka otworów)
  • Materiały producentów narzędzi skrawających: katalogi i poradniki doboru narzędzi
  • Instrukcje/DTR obrabiarek CNC (opis magazynu narzędzi i tabel narzędziowych)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego