KWALIFIKACJA PGF5 - STYCZEŃ 2021 (test 2)

PYTANIE NR 24.
Zamieszczona dokumentacja stanowi fragment
Ilustracja przedstawia fragment dokumentacji dotyczącej karty charakterystyki tonera, co jest związane z zawodem technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Karta charakterystyki to typowy dokument bezpieczeństwa dla produktu chemicznego/mieszaniny. Rozpoznaje się ją po charakterystycznym układzie sekcji (m.in. identyfikacja produktu, zagrożenia, postępowanie w razie awarii, magazynowanie, utylizacja). Dlatego fragment takiej dokumentacji odpowiada karcie charakterystyki tonera, a nie katalogowi, normie ISO ani karcie technologicznej wyrobu.

Pełne wyjaśnienie:

Poprawna jest odpowiedź "karty charakterystyki tonera.", ponieważ karta charakterystyki (SDS) jest standardowym dokumentem opisującym bezpieczeństwo stosowania produktu: identyfikację, klasyfikację zagrożeń, środki ostrożności, postępowanie w razie narażenia, zasady magazynowania, postępowanie z odpadami oraz informacje transportowe. Taki układ jest charakterystyczny dla dokumentów bezpieczeństwa dostarczanych przez producentów materiałów eksploatacyjnych (np. tonerów).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

  • "katalogu atramentów solwentowych." — katalog ma zwykle formę handlowo-informacyjną: opis linii produktów, parametry użytkowe, warianty kolorystyczne, rekomendacje zastosowań, czasem tabele zgodności. Nie jest skoncentrowany na sekcjach dotyczących zagrożeń i procedur awaryjnych w takim stopniu jak karta charakterystyki.
  • "normy branżowej ISO dotyczącej jakości w poligrafii." — norma opisuje wymagania systemowe lub metodykę oceny jakości i procesów. Ma inną strukturę (rozdziały normatywne, definicje, wymagania, załączniki) i nie jest dokumentem przypisanym do konkretnego produktu (tonera) w kontekście zagrożeń i BHP.
  • "karty technologicznej wykonania wizytówek cyfrowych." — karta technologiczna dotyczy przebiegu wykonania wyrobu/usługi (parametry procesu, kolejność operacji, ustawienia, kontrola jakości, materiały), a nie informacji o zagrożeniach chemicznych produktu. Ponadto "wizytówki cyfrowe" sugerują kontekst produkcji, a nie dokument bezpieczeństwa materiału.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w dokumencie dominują treści o zagrożeniach, środkach ostrożności, pierwszej pomocy, magazynowaniu i utylizacji, w praktyce najczęściej jest to karta charakterystyki. Jeśli dominują parametry procesu i kroki wykonania wyrobu — to raczej karta technologiczna.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Karta charakterystyki (SDS) to dokument bezpieczeństwa produktu, który opisuje zagrożenia i zasady bezpiecznego użycia. W drukarni pomaga ocenić ryzyko pracy z tonerem lub innymi materiałami, dobrać środki ochrony oraz ustalić zasady magazynowania, postępowania w razie awarii i utylizacji.
Najczęściej rozpoznasz ją po układzie sekcji dotyczących: identyfikacji produktu, zagrożeń, środków ostrożności, pierwszej pomocy, postępowania przy pożarze/uwolnieniu, magazynowania, kontroli narażenia oraz utylizacji. Taki "bezpiecznościowy" układ odróżnia SDS od katalogu lub karty technologicznej.
Katalog jest materiałem informacyjno-handlowym: pokazuje ofertę, parametry użytkowe i zastosowania produktów. Karta charakterystyki koncentruje się na bezpieczeństwie i ryzyku: zagrożenia, środki ochrony, procedury awaryjne, transport i odpady. Na egzaminie kluczowe jest rozpoznanie celu dokumentu.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi na podstawie słowa "jakość" lub "ISO" bez sprawdzenia, czy dokument dotyczy produktu czy systemu zarządzania. Inny błąd to mylenie dokumentów technologicznych (parametry procesu) z dokumentami BHP (zagrożenia i środki ostrożności).
Najbardziej użyteczne są: opis zagrożeń i wymaganych środków ochrony, zasady bezpiecznego magazynowania, postępowanie przy rozsypaniu/wycieku, zalecenia dotyczące wentylacji oraz sposób postępowania z odpadami. Te dane pomagają organizować stanowisko i reagować na incydenty.
Warto sięgnąć do niej przy wprowadzaniu nowego materiału do drukarni, przy szkoleniu BHP, gdy wystąpi awaria (np. rozsypanie proszku), oraz gdy trzeba ustalić zasady magazynowania lub utylizacji. Na egzaminie często sprawdza się umiejętność rozpoznania takiego dokumentu.
Normy ISO mogą dotyczyć jakości i procesów, ale mają formę dokumentu normatywnego: rozdziały z wymaganiami, definicje, zakres, odniesienia i załączniki. Zwykle nie opisują konkretnego produktu (np. tonera) pod kątem zagrożeń. To inny typ dokumentu niż karta charakterystyki.
Karta technologiczna opisuje wykonanie wyrobu lub procesu: kolejność operacji, parametry ustawień, kontrolę jakości, materiały i czasem normy zużycia. Jeżeli dokument skupia się na "jak wykonać" i "jak ustawić proces", to jest technologiczny. SDS skupia się na "jak bezpiecznie używać".
Typowe sformułowania to m.in. "zagrożenia", "środki ostrożności", "pierwsza pomoc", "postępowanie w przypadku pożaru", "uwolnienie do środowiska", "magazynowanie", "transport" i "utylizacja". Gdy te elementy dominują, najczęściej masz do czynienia z kartą charakterystyki.
Najpierw ustal cel dokumentu: bezpieczeństwo produktu (SDS), opis procesu (karta technologiczna), oferta handlowa (katalog) czy wymagania systemowe (norma). Potem szukaj charakterystycznych sekcji i nagłówków. To minimalizuje zgadywanie i pozwala szybko wykluczyć podobnie brzmiące odpowiedzi.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Karta charakterystyki to typowy dokument bezpieczeństwa dla produktu chemicznego/mieszaniny."

Źródła:

  • ECHA (European Chemicals Agency), "Safety data sheets" (informacje i wymagania dotyczące SDS), https://echa.europa.eu/safety-data-sheets - dostęp 2026-03-01
  • Rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady (REACH) – załącznik II (wymagania dotyczące kart charakterystyki), EUR-Lex: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=CELEX:32006R1907 - dostęp 2026-03-01
  • Rozporządzenie (WE) nr 1272/2008 Parlamentu Europejskiego i Rady (CLP) – zasady klasyfikacji i oznakowania, EUR-Lex: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=CELEX:32008R1272 - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Poradniki producentów dotyczące użytkowania i magazynowania tonerów oraz materiałów eksploatacyjnych
  • Materiały szkoleniowe BHP dla pracowników poligrafii dotyczące chemikaliów i mieszanin
  • Przykładowe karty charakterystyki (SDS) tonerów i farb drukarskich do analizy układu sekcji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego