Zapora pyłowa jest elementem profilaktyki przeciwwybuchowej w podziemnych wyrobiskach kopalń węgla. Jej zadaniem jest osłabienie lub zatrzymanie skutków wybuchu pyłu węglowego przez wytworzenie chmury niepalnego pyłu kamiennego, który rozcieńcza i "zobojętnia" mieszaninę palnego pyłu.
Zapora składa się z półek (pomostów) z luźno ułożonych deseczek. Podczas przejścia fali uderzeniowej deseczki spadają lub ulegają przemieszczeniu, a pył kamienny ma się łatwo zsypać (musi być lotny i niezbrylony). Dlatego przepisy i instrukcje techniczne podają minimalną masę pyłu kamiennego na 1 m bieżący półki zależnie od długości deseczek.
Dla deseczek o długości 0,50 m wymagana ilość to nie mniej niż 45 kg na metr bieżący półki. Ta wartość jest większa niż dla krótszych deseczek (np. 0,35 m), ponieważ geometria nasypu i sposób zsypywania muszą zapewnić wytworzenie odpowiedniej chmury pyłu w momencie zadziałania zapory.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "Nie mniej niż 30 kg" – to wartość przypisywana innemu wariantowi konstrukcyjnemu (krótsze deseczki). Zastosowanie jej dla 0,50 m oznacza niedosyp pyłu i obniżenie skuteczności zapory.
- "Nie mniej niż 15 kg" – ilość zbyt mała, niewystarczająca do uzyskania efektu tłumienia/neutralizacji wybuchu pyłu węglowego w praktyce zabezpieczeń przeciwwybuchowych.
- "Nie mniej niż 60 kg" – nie jest wskazaną wartością minimalną dla deseczek 0,50 m w tym standardzie; w pytaniu sprawdzana jest konkretna, normowa wartość minimalna dla danego wymiaru deseczek.
W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać zależność w formie prostej pary: 0,35 m → 30 kg/m oraz 0,50 m → 45 kg/m. Należy też uważać na typowy błąd: "metr bieżący półki" odnosi się do długości półki, a nie do długości pojedynczej deseczki.