Sferoidyzacja to zabieg metalurgiczny stosowany w technologii żeliwa, którego celem jest zmiana postaci wydzieleń węgla w strukturze: zamiast grafitu płatkowego dąży się do uzyskania grafitu kulkowego. Taka postać grafitu poprawia własności mechaniczne (m.in. wytrzymałość i plastyczność) w porównaniu z typowym żeliwem szarym o graficie płatkowym.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź: "żeliwa szarego"?
W praktyce przemysłowej wsad i ciekły metal do wytwarzania żeliwa sferoidalnego często stanowią odmiany żeliwa, które przed obróbką wykazują charakter "szary" (z obecnością grafitu). Zastosowanie dodatku na bazie magnezu (zaprawy/modyfikatora magnezowego) umożliwia przeprowadzenie sferoidyzacji grafitu w ciekłym metalu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "żeliwa białego" – żeliwo białe charakteryzuje się brakiem grafitu w strukturze (węgiel występuje w innej postaci), więc nie ma "grafitu do sferoidyzacji". Sam dodatek magnezu nie rozwiązuje tego problemu, bo istotą procesu jest modyfikacja postaci grafitu.
- "staliwa" – staliwo to stop żelaza z węglem o innym zakresie składu i innej strukturze niż żeliwo; nie opisuje się go procesem sferoidyzacji grafitu w tym samym znaczeniu technologicznym, co dla żeliwa sferoidalnego.
- "brązu" – brąz to stop na osnowie miedzi, niezwiązany z zagadnieniem grafitu i jego postaci. Sferoidyzacja w rozumieniu odlewniczym dotyczy żeliwa i formy grafitu, nie stopów miedzi.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawia się sferoidyzacja i magnez, kojarz to z żeliwem sferoidalnym (grafit kulkowy) i z procesami modyfikacji ciekłego żeliwa, a nie ze staliwami ani stopami miedzi.
