KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 26.
Zasadniczym sposobem wybierania pokładów węgla nachylonych do 20°, przy stropach klasy II I jest system ścianowy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W pokładach nachylonych do 20° przy stropie klasy II jako rozwiązanie zasadnicze wskazuje się system ścianowy poprzeczny z podsadzką hydrauliczną. Podsadzka wypełnia zroby i poprawia stateczność, a zawał stropu w takich warunkach może pogarszać bezpieczeństwo i warunki prowadzenia ściany.

Pełne wyjaśnienie:

W doborze sposobu wybierania pokładu kluczowe są: nachylenie (tu: do 20°), warunki stropowe (klasa stropu) oraz to, czy zroby mają być prowadzone przez zawał, czy przez podsadzanie. Pytanie odnosi się do sytuacji, w której jako rozwiązanie podstawowe wskazuje się system ścianowy poprzeczny z podsadzką hydrauliczną.

Dlaczego odpowiedź "poprzeczny z podsadzką hydrauliczną" jest właściwa?
Układ poprzeczny jest kojarzony z prowadzeniem ściany w geometrii korzystnej dla pokładów o umiarkowanym nachyleniu, a podsadzka hydrauliczna pozwala wypełnić zroby, ograniczyć niekorzystne przemieszczenia górotworu i poprawić warunki utrzymania stropu. W praktyce oznacza to większą kontrolę nad zachowaniem górotworu w rejonie ściany i lepszą stabilność wyrobisk przyścianowych.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "poprzeczny z zawałem stropu" – łączy układ poprzeczny z metodą prowadzenia zrobów przez niekontrolowany zawał. W warunkach, gdzie liczy się poprawa stateczności i ograniczanie skutków zawału, samo dopuszczenie zawału nie spełnia celu związanego z utrzymaniem stropu.
  • "podłużny z podsadzką hydrauliczną" – zawiera wprawdzie podsadzkę, ale zmienia orientację systemu (podłużny). To błąd typowego "przełączenia" między poprzecznym i podłużnym bez przeanalizowania, jaki układ jest wskazywany jako zasadniczy dla danego nachylenia i klasy stropu.
  • "podłużny z zawałem stropu" – wprowadza jednocześnie inną orientację ściany i prowadzenie zrobów przez zawał, czyli dwa elementy niezgodne z założeniem o zastosowaniu podsadzki dla poprawy warunków stropowych.

Wskazówka egzaminacyjna: w takich pytaniach najpierw rozdziel problem na dwa wybory: (1) układ ściany: poprzeczny/podłużny, (2) sposób postępowania ze zrobami: podsadzka/zawał. Dopiero potem powiąż je z warunkami (nachylenie i strop), zamiast wybierać odpowiedź "z przyzwyczajenia".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
System ścianowy to sposób eksploatacji złoża, w którym urabianie odbywa się w długim froncie (ścianie), a postęp robót jest zorganizowany cyklicznie. W praktyce obejmuje dobór układu ściany, obudowy oraz sposobu prowadzenia zrobów (np. zawał lub podsadzka).
Różnica dotyczy orientacji frontu ściany i organizacji wyrobisk w stosunku do rozciągłości pokładu. Układ poprzeczny i podłużny wpływają na transport urobku, wentylację, prowadzenie chodników oraz przebieg postępu ściany. Na egzaminie warto kojarzyć je z typowymi zastosowaniami dla danych warunków.
Podsadzka hydrauliczna to wypełnianie zrobów mieszaniną transportowaną rurociągami z wykorzystaniem wody. Stosuje się ją m.in. po to, aby ograniczyć pustki poeksploatacyjne, poprawić stateczność górotworu i warunki utrzymania stropu oraz zmniejszać niekorzystne przemieszczenia w rejonie ściany.
Zawał stropu może pogarszać warunki bezpieczeństwa i utrzymania wyrobisk, zwłaszcza gdy potrzebna jest większa kontrola zachowania górotworu. Może też utrudniać organizację robót, powodować niepożądane deformacje oraz zwiększać zagrożenia związane z niestabilnością skał. Dlatego czasem wybiera się podsadzanie zamiast zawału.
Nachylenie determinuje m.in. kierunek postępu ściany, sposób transportu urobku i materiałów, a także rozwiązania wentylacyjne i odwadnianie. Przy większych nachyleniach rośnie znaczenie grawitacji, co zmienia wymagania organizacyjne i bezpieczeństwa. Dlatego w zadaniach egzaminacyjnych nachylenie bywa kluczową przesłanką wyboru wariantu.
Klasa stropu opisuje warunki stropowe, czyli podatność i stateczność skał stropowych oraz ich zachowanie po wykonaniu wyrobiska. Ma to bezpośredni wpływ na dobór obudowy, sposób prowadzenia zrobów (podsadzka lub zawał) i organizację robót w ścianie. W praktyce przekłada się na ryzyko obwałów i potrzeby zabezpieczeń.
Najczęstsze błędy to: mylenie "poprzeczny" z "podłużny" bez analizy geometrii ściany, wybieranie "zawału" jako odpowiedzi nawykowej oraz pomijanie danych warunków (nachylenie, strop). Pomaga metoda: najpierw wybierz orientację ściany, potem sposób prowadzenia zrobów, a na końcu sprawdź zgodność z warunkami.
Nie zawsze. Podsadzka daje lepszą kontrolę wypełniania zrobów i może poprawiać stateczność, ale wiąże się z wymaganiami technicznymi (materiał podsadzkowy, instalacje, organizacja). Zawał bywa prostszy organizacyjnie i stosowany w innych warunkach geologiczno-górniczych. Na egzaminie liczy się dobór do podanych warunków.
Wskazówką są dane o warunkach stropowych oraz nacisk na poprawę stateczności i ograniczanie skutków pustek poeksploatacyjnych. Jeśli celem jest wypełnienie zrobów i kontrola zachowania górotworu, częściej rozważa się podsadzanie. Gdy pytanie akcentuje prostotę prowadzenia zrobów bez wypełniania, częściej pasuje zawał.
Ucz się na schematach: narysuj ścianę poprzeczną i podłużną oraz dopisz, jak prowadzi się zroby (podsadzka/zawał) i co to zmienia w bezpieczeństwie. Zrób tabelę: warunki (nachylenie, strop) → preferowany wariant. Ćwicz też rozpoznawanie słów-kluczy w treści, bo często są decydujące.
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "W pokładach nachylonych do 20° przy stropie klasy II jako rozwiązanie zasadnicze wskazuje się system ścianowy poprzeczny z podsadzką hydrauliczną."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/centrum kształcenia z działu "systemy eksploatacji ścianowej"
  • Instrukcje technologiczne i dokumentacja ruchowa zakładu górniczego (w części szkoleniowej)
  • Podręczniki i skrypty z górnictwa podziemnego: eksploatacja złóż węgla, obudowa i prowadzenie zrobów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego