Analiza tabeli wskazuje na wyraźną progresję w zakresie jednej czynności samoopieki: od konieczności pomocy, przez samodzielne wykonanie z przypomnieniem, aż do samodzielnego wykonania bez przypomnienia. Taki przebieg oznacza, że umiejętność została nie tylko opanowana, ale też utrwalona (osoba inicjuje i realizuje czynność bez zewnętrznego bodźca).
W pracy asystenta osoby z niepełnosprawnością typowym i pożądanym kierunkiem jest stopniowe wycofywanie wsparcia tam, gdzie nie jest już potrzebne, oraz planowanie kolejnych celów. Dlatego odpowiedź: "Skupiłbyś się na innych czynnościach higienicznych, które osoba niepełnosprawna może nauczyć się wykonywać samodzielnie." jest właściwa: wykorzystuje osiągnięty sukces i rozszerza samodzielność na inne obszary samoopieki.
Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?
- "Kontynuowałbyś przypominanie o myciu zębów, mimo że osoba niepełnosprawna robi to już samodzielnie." – utrzymywanie przypomnień mimo pełnej samodzielności może niepotrzebnie wzmacniać zależność od opiekuna oraz zabiera czas na inne cele. Przypominanie można zastąpić okazjonalnym monitorowaniem lub wzmocnieniem pozytywnym, ale nie powinno być stałą strategią, jeśli nie ma potrzeby.
- "Zakończyłbyś proces uczenia osoby niepełnosprawnej samoopieki, ponieważ osiągnęła już postęp." – postęp w jednej czynności nie oznacza, że cała samoopieka jest opanowana. Samoopieka obejmuje wiele umiejętności (różne elementy higieny, ubieranie, pielęgnację), więc właściwe jest wyznaczenie kolejnych celów adekwatnych do możliwości i potrzeb.
- "Zignorowałbyś postęp i skupił się na innych aspektach opieki nad osobą niepełnosprawną." – ignorowanie postępów obniża motywację i utrudnia planowanie wsparcia. W praktyce postęp należy odnotować, wzmocnić i na jego podstawie dobrać następny, sensowny krok.
Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o "następne kroki" zwykle poprawna jest odpowiedź zgodna z zasadą wzmacniania samodzielności, adekwatności pomocy i kontynuacji rozwoju (ustalanie nowych, realistycznych celów), a nie utrwalanie nadmiarowej kontroli lub przedwczesne zakończenie działań.
