KWALIFIKACJA BPO1 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 6.
Zatrudnianie kobiet w ciąży przy pracach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia, wymienionych w wykazie prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet w ciąży i kobiet karmiących dziecko piersią, jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zatrudnianie kobiet w ciąży przy pracach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych, które są ujęte w odpowiednim wykazie, jest co do zasady zakazane.
Nie zależy to od zgody pracownicy, wniosku na piśmie ani od braku przeciwwskazań lekarskich – kluczowe jest, że praca znajduje się w wykazie prac niedozwolonych dla ciężarnych.

Pełne wyjaśnienie:

Jeżeli dana praca jest wprost wskazana w wykazie prac szczególnie uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet w ciąży (oraz karmiących), to nie wolno powierzać jej pracownicy w ciąży. Taki wykaz pełni rolę "listy granicznej": po spełnieniu warunku ujęcia pracy w wykazie powstaje zakaz, niezależnie od oceny subiektywnej czy wygody organizacyjnej.

Dlatego odpowiedź "zabronione." oddaje podstawową zasadę ochrony pracy w okresie ciąży: pracodawca ma obowiązek tak zorganizować pracę, aby ciężarna nie wykonywała prac kwalifikowanych jako szczególnie uciążliwe lub szkodliwe w tym wykazie (np. poprzez zmianę organizacji pracy, dostosowanie warunków albo przeniesienie do innych zadań).

Pozostałe propozycje są typowymi pułapkami interpretacyjnymi:

  • "możliwe." – jest nieprawdziwe, bo ignoruje istnienie formalnego zakazu wynikającego z ujęcia pracy w wykazie.
  • "dozwolone na pisemny wniosek pracownicy." – wprowadza mylne przekonanie, że zakaz można "obejść" zgodą. W przypadku prac z wykazu sama zgoda nie stanowi podstawy do powierzenia pracy.
  • "dozwolone, jeśli nie ma przeciwwskazań lekarza." – sugeruje, że zaświadczenie lekarskie może zalegalizować pracę ujętą w wykazie. To rozumowanie jest błędne: brak przeciwwskazań medycznych nie zmienia kwalifikacji pracy jako niedozwolonej w tym reżimie ochronnym.

Na egzaminie warto zapamiętać regułę: "jeśli w wykazie – to zakaz". Dopiero prace nieujęte w wykazie ocenia się standardowo przez pryzmat ryzyka zawodowego i ewentualnych zaleceń medycznych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza to, że dana praca została formalnie sklasyfikowana jako niedopuszczalna (lub objęta szczególnym ograniczeniem) dla kobiet w ciąży. W praktyce jest to sygnał dla pracodawcy i służby BHP, że takiej pracy nie wolno powierzać ciężarnej, a organizację pracy trzeba zmienić.
Nie. Jeśli praca znajduje się w wykazie prac niedozwolonych dla kobiet w ciąży, to sama zgoda (nawet pisemna) nie usuwa zakazu. Obowiązek zapewnienia bezpiecznych warunków pracy spoczywa na pracodawcy i nie może być przeniesiony na pracownicę.
Ponieważ wykaz działa jako kryterium formalne: jeśli praca jest w nim wymieniona, jest traktowana jako niedopuszczalna dla ciężarnych. Ocena lekarska ma znaczenie w wielu sytuacjach, ale nie stanowi "zgody" na wykonywanie prac jednoznacznie sklasyfikowanych jako szczególnie uciążliwe lub szkodliwe.
W praktyce należy przeanalizować zadania i warunki na stanowisku, sprawdzić, czy występują prace z wykazu oraz zaktualizować ocenę ryzyka. Jeśli są prace niedozwolone, trzeba je wyeliminować z zakresu obowiązków ciężarnej, dostosować stanowisko lub zorganizować przeniesienie do innej pracy.
Ocena ryzyka pozwala zidentyfikować czynniki niebezpieczne, szkodliwe i uciążliwe na stanowisku oraz ustalić środki ograniczające narażenie. Dla pracownicy w ciąży analiza powinna uwzględniać, czy występują prace zakazane/ograniczone oraz jakie zmiany organizacyjne są konieczne, by zapewnić bezpieczeństwo.
Nie. "Uciążliwość" dotyczy m.in. obciążenia fizycznego, wysiłku czy warunków organizacyjnych, a "szkodliwość" zwykle wiąże się z czynnikami, które mogą wpływać na zdrowie. W wykazach BHP te kategorie mogą się przenikać, ale ich sens jest różny, dlatego zawsze trzeba sprawdzać konkretne ujęcie pracy.
Najczęstsze są: mylenie zakazu z możliwością "zgody" pracownicy, traktowanie zaświadczenia lekarskiego jako upoważnienia do pracy z wykazu oraz pomijanie frazy "wymienionych w wykazie". Uczniowie często kierują się intuicją, a nie zasadą, że wykaz przesądza o niedopuszczalności.
Gdy da się realnie usunąć narażenia i wyeliminować zadania, które podpadają pod prace zakazane/ograniczone, np. przez zmianę organizacji pracy, ograniczenie obciążeń lub modyfikację procesu. Jeśli mimo zmian pozostaje element pracy ujęty w wykazie, dostosowanie nie wystarczy i trzeba zmienić zakres obowiązków.
W praktyce istnieją regulacje i wykazy obejmujące zarówno kobiety w ciąży, jak i kobiety karmiące dziecko piersią, przy czym zakres ograniczeń może się różnić zależnie od rodzaju czynnika i pracy. Na egzaminie warto czytać dokładnie, czy pytanie dotyczy ciąży, karmienia, czy obu sytuacji.
Ucz się "reguł decyzyjnych": jeśli praca jest w wykazie – jest zakaz/ograniczenie; zgoda pracownicy nie legalizuje naruszenia; a rolą pracodawcy jest reorganizacja pracy. Ćwicz też rozpoznawanie, które odpowiedzi kuszą intuicją ("wniosek", "lekarz"), ale nie zmieniają zakazu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 51% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Komentarze i podręczniki z prawa pracy (dział: ochrona pracy kobiet, ochrona macierzyństwa)
  • Materiały szkoleniowe BHP dla służby BHP dotyczące prac wzbronionych kobietom w ciąży
  • Wewnętrzne procedury zakładowe: postępowanie po przedstawieniu zaświadczenia o ciąży

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego