W uprawie lucerny przeznaczonej na zielonkę kluczowe jest trafienie w taki moment zbioru, aby uzyskać kompromis między plonem a jakością. Za najczęściej wskazywany termin pierwszego pokosu w użytkowaniu wielokośnym uznaje się fazę pąkowania. W tym stadium roślina ma jeszcze relatywnie dużo części liściowych, a łodygi są mniej zdrewniałe, co przekłada się na lepszą strawność i wyższą wartość żywieniową zielonki.
Dlaczego pozostałe propozycje nie są właściwe przy przeznaczeniu na zielonkę?
- "w pełnym kwiecie" – w miarę postępu kwitnienia rośnie udział starszych, twardszych łodyg i włókna. Zwiększa to "objętość" rośliny, ale obniża jakość paszy (gorsza strawność) i zwykle zmniejsza efektywną wartość żywieniową dla zwierząt.
- "po kwitnieniu" – jest to stadium jeszcze bardziej zaawansowane. Roślina przechodzi w kierunku faz generatywnych, a tkanki są wyraźniej zdrewniałe. Dla zielonki jest to na ogół termin zbyt późny, bo jakość spada szybciej niż ewentualny zysk w masie.
- "w okresie zawiązywania strąków" – faza typowa raczej dla celów związanych z nasiennictwem lub bardzo późnym użytkowaniem. Przy zbiorze na zielonkę taki termin oznacza zwykle najsłabszą jakość (najwięcej włókna i najmniejsza strawność).
W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać prostą zasadę: zielonka = wcześniej (pąkowanie), a nie "późno", kiedy roślina jest bardziej dojrzała. Dodatkowo przy użytkowaniu 3-kośnym wczesny pierwszy pokos sprzyja lepszemu odrostowi i organizacji kolejnych zbiorów w sezonie.
