KWALIFIKACJA MOT2 - TEST WIEDZY NR 10

PYTANIE NR 4.
Zgodnie z drugim prawem Kirchhoffa, suma napięć na wszystkich elementach obwodu jest równa zeru. Jeżeli w obwodzie mamy trzy elementy, a napięcia na dwóch z nich wynoszą odpowiednio -10V i 5V, jakie jest napięcie na trzecim elemencie?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Drugie prawo Kirchhoffa mówi, że w zamkniętej pętli suma algebraiczna napięć wynosi 0. Zapisujemy równanie: -10 V + 5 V + V3 = 0, więc V3 = 5 V. Sprawdzenie przez podstawienie daje: -10 + 5 + 5 = 0, więc wynik jest poprawny.

Pełne wyjaśnienie:

Drugie prawo Kirchhoffa (prawo napięć) stwierdza, że algebraiczna suma wszystkich napięć w dowolnej zamkniętej pętli obwodu wynosi zero. W praktyce oznacza to bilans energii: to, co "zyskujemy" na jednych elementach (wzrost napięcia), musi zostać "zużyte" na innych (spadki napięć), przy zachowaniu przyjętej konwencji znaków.

W zadaniu podano trzy elementy w jednej pętli oraz napięcia na dwóch z nich: -10 V i 5 V. Zapis równania z 2. prawa Kirchhoffa ma postać:

-10 V + 5 V + V3 = 0

Teraz wykonujemy proste przekształcenie algebraiczne:

  • Dodajemy 10 V do obu stron: 5 V + V3 = 10 V
  • Odejmujemy 5 V od obu stron: V3 = 5 V

Dlatego odpowiedź "5V" jest poprawna. Warto zawsze wykonać kontrolę przez podstawienie do równania oczka: -10 V + 5 V + 5 V = 0 V, więc warunek jest spełniony.

Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo nie spełniają warunku sumy równej zeru:

  • "15V" daje sumę -10 + 5 + 15 = 10 V, czyli pętla nie jest zbilansowana.
  • "-15V" daje sumę -10 + 5 - 15 = -20 V.
  • "-5V" daje sumę -10 + 5 - 5 = -10 V.

W diagnostyce pojazdów (np. obwody świateł, rozrusznika, masy) ta zasada pomaga rozumieć, że jeśli na odbiorniku "brakuje" napięcia, to zwykle pojawia się dodatkowy spadek na przewodzie, złączu lub połączeniu masowym. Mierząc spadki napięć multimetrem, pośrednio stosuje się bilans napięć w pętli.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To zasada mówiąca, że w zamkniętej pętli obwodu suma algebraiczna wszystkich napięć wynosi 0. Uwzględnia się znaki napięć wynikające z przyjętego kierunku obiegu: jedne napięcia liczy się dodatnio, inne ujemnie.
Najprościej jako: V1 + V2 + V3 = 0, o ile wszystkie trzy napięcia dotyczą tej samej zamkniętej pętli i są zapisane ze spójnymi znakami. Potem obliczasz niewiadomą przez przekształcenie równania.
Ujemny znak nie oznacza "gorszego" napięcia, tylko to, że przy przyjętym kierunku obiegu pętli jest to przeciwny zwrot (np. spadek zamiast wzrostu). Zmiana kierunku obiegu zmienia znaki, ale poprawnie policzone oczko nadal da sumę 0.
Stosujesz sumę napięć równą 0: -10 + 5 + V3 = 0. Przenosisz wyrazy: V3 = 10 - 5 = 5. Dobrą praktyką jest sprawdzenie podstawieniem, czy suma faktycznie daje 0.
Wymaga przede wszystkim zrozumienia, że w pętli obowiązuje bilans napięć (2. prawo Kirchhoffa) oraz umiejętności przekształcania prostego równania. W diagnostyce auta ta sama idea służy do analizy spadków napięć na przewodach i złączach.
Najczęstsze to: pomylenie 1. i 2. prawa Kirchhoffa, zły znak przy napięciach (szczególnie gdy jest wartość ujemna), oraz brak kontroli wyniku przez podstawienie do równania oczka. Pomaga zapisanie równania i sprawdzenie sumy.
Podstawienie to szybka kontrola błędów znaków i rachunku. Jeśli po podstawieniu do sumy napięć nie wychodzi 0, to znaczy, że gdzieś popełniono błąd (najczęściej przy przenoszeniu wyrazów lub w interpretacji wartości ujemnej).
W szczególności przy diagnozie spadków napięcia w obwodach świateł, rozrusznika i ładowania, oraz przy ocenie połączeń masowych. Jeśli na odbiorniku jest za mało napięcia, często "gubi się" ono na złączu, przewodzie lub masie.
Najczęściej używa się multimetru cyfrowego ustawionego na pomiar napięcia stałego. Mierzy się napięcie na konkretnym elemencie (np. na złączu lub przewodzie) podczas pracy obwodu, aby wykryć nadmierny spadek napięcia.
Tak, bo od niego zależą znaki napięć w równaniu. Możesz wybrać dowolny kierunek, ale musisz być konsekwentny w całym zapisie. Nawet jeśli wybierzesz kierunek "odwrotny", po poprawnym oznaczeniu znaków wynik fizyczny będzie zgodny.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Drugie prawo Kirchhoffa mówi, że w zamkniętej pętli suma algebraiczna napięć wynosi 0."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Prawa Kirchhoffa" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Prawa_Kirchhoffa - dostęp 2026-02-27
  • All About Circuits: "Kirchhoff’s Voltage Law (KVL)" – https://www.allaboutcircuits.com/textbook/direct-current/chpt-6/kirchhoffs-voltage-law-kvl/ - dostęp 2026-02-27
  • Khan Academy: "Kirchhoff's laws" (circuit analysis) – https://www.khanacademy.org/science/electrical-engineering/ee-circuit-analysis-topic/ee-dc-circuit-analysis/a/ee-kirchhoffs-laws - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Podręczniki do elektrotechniki/analizy obwodów omawiające prawa Kirchhoffa
  • Notatki z konwencji znaków napięcia i kierunku obiegu oczka
  • Ćwiczenia rachunkowe z równaniami liniowymi z liczbami ujemnymi

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego