KWALIFIKACJA SPL4 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 2.
Zgodnie z którą formułą handlową Incoterms 2020 sprzedający zobowiązany jest pozostawić towar do dyspozycji kupującego w miejscu jego powstania lub miejscu, w którym towar znajduje się w momencie podpisania kontraktu?
Ilustracja przedstawia tabelę z dwiema kolumnami: 'Formuła handlowa' oraz 'Charakterystyka formuły'.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Reguła Ex Works (EXW) oznacza minimalne obowiązki sprzedającego: spełnia on dostawę, gdy udostępni towar kupującemu w swojej siedzibie lub innym wskazanym miejscu. Kupujący organizuje transport i ponosi koszty oraz ryzyko od momentu udostępnienia. Pozostałe reguły zakładają dalej idące obowiązki sprzedającego.

Pełne wyjaśnienie:

W regułach Incoterms kluczowe jest ustalenie: gdzie następuje dostawa, kiedy przechodzi ryzyko oraz kto organizuje i opłaca transport. Pytanie opisuje sytuację, w której sprzedający ma wykonać obowiązek w najprostszy sposób: pozostawić towar do dyspozycji kupującego w miejscu powstania (np. zakład, magazyn) albo w miejscu, w którym towar znajduje się w chwili zawarcia kontraktu.

Taką konstrukcję ma Ex Works (EXW). Przy EXW sprzedający realizuje dostawę przez samo udostępnienie towaru w oznaczonym miejscu. Od tego momentu kupujący przejmuje praktycznie całą odpowiedzialność logistyczną: organizuje przewóz, ponosi koszty transportu i ryzyko na dalszej trasie. W praktyce EXW wymaga od kupującego dojrzałości logistycznej, bo musi on zadbać o kolejne etapy procesu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • Free Carrier (FCA) zakłada, że sprzedający ma dostarczyć towar przewoźnikowi wskazanemu przez kupującego (czyli nie kończy się to jedynie na udostępnieniu w swojej siedzibie). Moment przekazania przewoźnikowi jest tu typowym punktem przejścia ryzyka.
  • Delivered at Place (DAP) oznacza dostarczenie do określonego miejsca przeznaczenia. Sprzedający organizuje dowóz do tego miejsca i ponosi ryzyko do chwili udostępnienia tam towaru, co jest znacznie szerszym obowiązkiem niż w EXW.
  • Delivered at Terminal (DAT) wiąże się z dostawą do terminalu i rozładunkiem po stronie sprzedającego, a więc jest to jeszcze dalej idąca odpowiedzialność sprzedającego niż w DAP, zdecydowanie nie odpowiada opisowi "w miejscu powstania".

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się fraza "udostępnia w swojej siedzibie/miejscu powstania" i brak obowiązku dowozu, najczęściej chodzi o EXW. Gdy sprzedający ma przekazać towar przewoźnikowi – częściej będzie to FCA.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
EXW (Ex Works) oznacza, że sprzedający spełnia dostawę, gdy udostępni towar kupującemu w swojej siedzibie lub innym uzgodnionym miejscu. Kupujący organizuje dalszy transport i ponosi ryzyko od chwili udostępnienia. To reguła o minimalnych obowiązkach sprzedającego.
W EXW punkt dostawy jest "u sprzedającego", więc ryzyko przechodzi w momencie udostępnienia towaru w oznaczonym miejscu. Od tej chwili kupujący kontroluje załadunek, przewóz i kolejne etapy, dlatego też to on ponosi ryzyko uszkodzenia lub utraty w dalszej drodze.
Sprzedający ma przygotować towar i udostępnić go kupującemu w uzgodnionym miejscu (np. magazyn, zakład). W praktyce powinien także zapewnić dokumenty handlowe zgodne z umową. EXW nie nakłada na sprzedającego obowiązku organizacji przewozu ani "dowiezienia" towaru.
W standardowym rozumieniu EXW sprzedający udostępnia towar, a załadunek na pojazd jest zasadniczo po stronie kupującego (chyba że strony umówią się inaczej w kontrakcie). Na egzaminie najważniejsze jest skojarzenie, że EXW nie wymaga od sprzedającego dowozu ani działań transportowych.
W EXW kupujący odbiera towar "u sprzedającego" i sam organizuje przewóz od początku. W FCA sprzedający ma dostarczyć towar przewoźnikowi wskazanemu przez kupującego (często oznacza to konieczność przekazania ładunku w konkretnym punkcie). Różnica dotyczy miejsca dostawy i momentu przejścia ryzyka.
EXW bywa stosowane, gdy kupujący ma silne zaplecze logistyczne: własnych przewoźników, umowy frachtowe lub doświadczenie w organizacji transportu. Sprawdza się też w obrocie krajowym. W transakcjach międzynarodowych EXW może być ryzykowne dla mniej doświadczonego kupującego.
Obie reguły mogą zawierać słowo "miejsce", ale znaczą coś innego. W EXW miejscem dostawy jest siedziba lub magazyn sprzedającego (minimum obowiązków). W DAP sprzedający ma dowieźć towar do wskazanego miejsca przeznaczenia. Mylenie wynika z pomijania, kto organizuje transport i gdzie kończy się odpowiedzialność sprzedającego.
To sformułowanie oznacza, że sprzedający nie musi "dostarczać" towaru do odbiorcy, tylko udostępnia go w określonym punkcie (np. w zakładzie). Od tej chwili kupujący może nim dysponować i przejmuje organizację kolejnych działań. Na egzaminie to typowy sygnał reguły EXW.
Jeśli treść mówi o udostępnieniu towaru w siedzibie/miejscu powstania i brak jest przekazania przewoźnikowi, pasuje EXW. Jeżeli pojawia się przekazanie przewoźnikowi (nawet wskazanemu przez kupującego) lub punkt odbioru logistyczny, to częściej będzie FCA. Kluczowe jest miejsce dostawy i moment ryzyka.
Ucz się reguł blokami: gdzie jest miejsce dostawy, kto organizuje transport, kiedy przechodzi ryzyko. Dobrą metodą jest porównywanie par EXW–FCA oraz DAP–reguły terminalowe, bo właśnie tu pojawia się najwięcej pomyłek. Ćwicz na krótkich opisach sytuacji, a nie na samych skrótach.
info

Około 42% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Reguła Ex Works (EXW) oznacza minimalne obowiązki sprzedającego: spełnia on dostawę, gdy udostępni towar kupującemu w swojej siedzibie lub innym wskazanym miejscu."

Źródła:

  • biznes.gov.pl – artykuł/poradnik "Incoterms 2020" (informacja o wejściu w życie 1 stycznia 2020 r.) – https://www.biznes.gov.pl/ (dostęp: 2026-03-01)
  • International Chamber of Commerce (ICC) – strona informacyjna o regułach Incoterms 2020 – https://iccwbo.org/business-solutions/incoterms-rules/ (dostęp: 2026-03-01)
  • ICC – publikacja "Incoterms® 2020" (official rules; opis reguły EXW i podział obowiązków stron) – szczegółowe informacje wymagają materiału źródłowego ICC (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Oficjalne materiały ICC dotyczące reguł Incoterms 2020 (opisy reguł, podział obowiązków)
  • Materiały edukacyjne dla logistyki i spedycji omawiające EXW, FCA, DAP i reguły "D"
  • Zestawienia tabelaryczne: koszty/ryzyko/obowiązki dla poszczególnych reguł

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego