KWALIFIKACJA BUD18 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 17.
Zgodnie z prawem geodezyjnym i kartograficznym mapy zasadnicze należy wykonywać w skalach:
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Mapa zasadnicza jest mapą wielkoskalową, służącą do prezentacji szczegółów sytuacyjnych i uzbrojenia terenu. Dlatego wykonuje się ją w dużych skalach, typowo od 1:500 do 1:5000. Zestawy skal 1:10 000 i mniejsze (np. 1:25 000) dotyczą map bardziej przeglądowych/topograficznych.

Pełne wyjaśnienie:

Mapa zasadnicza należy do map wielkoskalowych, czyli takich, które przedstawiają teren z dużą szczegółowością. W praktyce geodezyjnej oznacza to możliwość czytelnego pokazania m.in. obiektów budowlanych, elementów zagospodarowania terenu oraz sieci uzbrojenia. Z tego powodu właściwe skale mapy zasadniczej to duże skale z zakresu 1:500, 1:1000, 1:2000, 1:5000.

Dlaczego ta odpowiedź jest poprawna?
Wskazany zestaw obejmuje typowe skale, w których sporządza się opracowania o charakterze "podkładowym" i ewidencyjno-projektowym, gdzie wymagana jest wysoka czytelność szczegółów. Skale 1:500 i 1:1000 są szczególnie przydatne w obszarach o gęstej zabudowie i uzbrojeniu, a 1:2000 i 1:5000 tam, gdzie potrzebny jest szerszy kontekst przy zachowaniu charakteru mapy zasadniczej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 1:25 000, 1:50 000, 1:100 000 – to skale małe, typowe dla map przeglądowych/topograficznych. Nie zapewniają szczegółowości wymaganej dla mapy zasadniczej.
  • 1:10 000, 1:25 000, 1:50 000 – zawierają wyłącznie skale zbyt małe. Taki materiał nie nadaje się do prezentacji szczegółów, które są standardem na mapie zasadniczej.
  • 1:1000, 1:2000, 1:5000, 1:10 000 – trzy pierwsze skale pasują do mapy zasadniczej, ale 1:10 000 jest już skalą zbyt małą i typowo nie zalicza się do standardowego zestawu skal mapy zasadniczej.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedzi pojawiają się skale rzędu dziesiątek tysięcy (np. 1:25 000), to zwykle jest to sygnał, że chodzi o mapy przeglądowe, a nie o mapę zasadniczą, która wymaga dużych skal.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Mapa zasadnicza to wielkoskalowa mapa referencyjna przedstawiająca szczegółowo sytuację terenową (np. obiekty, ulice) oraz często uzbrojenie terenu. Jest używana jako podkład do projektowania, uzgodnień i prac geodezyjnych, gdzie liczy się wysoka szczegółowość.
W praktyce geodezyjnej za wielkoskalowe uznaje się skale dające duży poziom szczegółowości, typowo rzędu 1:500–1:5000. Takie skale pozwalają czytelnie pokazać elementy zagospodarowania i obiekty, co jest kluczowe w opracowaniach terenowych.
Skala 1:25 000 jest zbyt mała, by czytelnie zaprezentować szczegóły potrzebne na mapie zasadniczej (np. dokładne położenie obiektów i uzbrojenia). W takiej skali mapy służą raczej do celów przeglądowych/topograficznych, a nie do zadań projektowych i ewidencyjnych.
W typowym podejściu egzaminacyjnym i praktycznym mapa zasadnicza kojarzy się ze skalami 1:500–1:5000. Skala 1:10 000 jest już zbyt mała, aby zachować charakter mapy zasadniczej jako podkładu szczegółowego; częściej wiąże się z mapami bardziej ogólnymi.
Najprościej po "rzędzie wielkości" mianownika skali: mapa zasadnicza to zwykle 1:500, 1:1000, 1:2000, 1:5000, czyli duże skale. Mapy topograficzne i przeglądowe mają mniejsze skale, np. 1:25 000, 1:50 000 i mniejsze (większy mianownik).
Im większa skala (np. 1:500), tym większa szczegółowość i czytelność obiektów na mapie oraz większe możliwości prezentacji detali. Im mniejsza skala (np. 1:50 000), tym więcej generalizacji i mniej detali, co ogranicza użyteczność w pracach projektowych i realizacyjnych.
Mapa zasadnicza jest podkładem do tyczeń, inwentaryzacji powykonawczych, opracowań do celów projektowych i uzgodnień. Ułatwia interpretację terenu, lokalizację obiektów oraz analizę otoczenia inwestycji, zwłaszcza gdy potrzebna jest precyzja i kompletność treści.
Typowe błędy to wybór skal przeglądowych (1:25 000, 1:50 000) przez skojarzenie z "mapą urzędową", albo wybór zestawu mieszanego (np. trzy dobre skale i jedna zła, jak 1:10 000). Warto pilnować, by cały zestaw był konsekwentnie wielkoskalowy.
Pomaga reguła: "500–5000" jako przedział mapy zasadniczej. Następnie zapamiętaj typowe kroki: 500, 1000, 2000, 5000. Jeśli widzisz w odpowiedzi 10 000 lub 25 000, potraktuj to jako sygnał ostrzegawczy.
Nie kieruj się liczbą pozycji, tylko spójnością merytoryczną. W pytaniach o mapę zasadniczą wybieraj zestaw, w którym wszystkie skale są wielkoskalowe. Jeśli jedna skala odstaje (np. 1:10 000), to zwykle oznacza, że cały wariant jest niepoprawny.
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Mapa zasadnicza jest mapą wielkoskalową, służącą do prezentacji szczegółów sytuacyjnych i uzbrojenia terenu."

Materiały:

  • Podręczniki do geodezji inżynieryjnej i kartografii geodezyjnej (rozdziały o mapie zasadniczej i skalach)
  • Materiały szkolne/branżowe dotyczące państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego
  • Zestawienia porównawcze map: zasadnicza vs. ewidencyjna vs. topograficzna (skale i zastosowania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego