KWALIFIKACJA EKA1 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 12.
Zgodnie z przytoczonym przepisem spokrewnioną rodziną zastępczą dla dziecka może być jego
Ilustracja przedstawia wyciąg z ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, zawierający fragmenty artykułu 41.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rodzina zastępcza spokrewniona jest zastrzeżona dla najbliższych krewnych dziecka wskazanych w definicji (co do zasady wstępnych lub rodzeństwa). Dziadek jest wstępnym dziecka, więc spełnia warunek. Ojczym to powinowaty, a ciotka i siostra cioteczna nie mieszczą się w tym kręgu.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie sprawdza rozumienie pojęcia rodziny zastępczej spokrewnionej. W praktyce administracyjnej (np. w jednostkach pomocy społecznej) kluczowe jest prawidłowe odróżnienie pokrewieństwa od powinowactwa oraz wskazanie, kto mieści się w ustawowej definicji tej formy pieczy.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź "dziadek."
Dziadek jest wstępnym dziecka (linia prosta w górę: rodzice, dziadkowie, pradziadkowie). W definicji rodziny zastępczej spokrewnionej krąg uprawnionych jest ograniczony do najbliższej rodziny dziecka, dlatego wstępni spełniają warunek.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:

  • "ojczym." – ojczym jest osobą spowinowaconą (relacja przez małżeństwo z rodzicem), a nie krewnym w linii prostej ani rodzeństwem dziecka. Błąd wynika często z mylenia "bliskości rodzinnej" z pojęciem pokrewieństwa w przepisach.
  • "ciotka." – ciotka jest krewną boczną (np. siostra rodzica), ale nie jest wstępną dziecka ani jego rodzeństwem. To typowa pułapka: intuicyjnie uznaje się ciotkę za "rodzinę", jednak definicja tej formy pieczy bywa węższa.
  • "siostra cioteczna." – kuzynka (krewna dalsza w linii bocznej) również nie należy do kręgu osób przewidzianych dla rodziny zastępczej spokrewnionej. W praktyce taka osoba może ewentualnie występować w innych formach opieki/pieczy, ale nie w tej kategorii.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz hasło "spokrewniona rodzina zastępcza", w pierwszej kolejności sprawdź, czy kandydat jest wstępnym (np. babcia/dziadek) albo rodzeństwem dziecka. Jeśli to powinowaty (ojczym, macocha) lub dalszy krewny boczny (ciotka, kuzynostwo), odpowiedź zwykle będzie błędna w tej konkretnej definicji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To forma pieczy zastępczej, w której opiekę nad dzieckiem sprawują najbliżsi krewni wskazani w definicji prawnej. W praktyce chodzi o osoby z najbliższej rodziny dziecka, a nie o dowolnych dalszych krewnych czy powinowatych.
Pokrewieństwo wynika z więzów krwi (np. rodzic, dziadek, rodzeństwo). Powinowactwo wynika z małżeństwa (np. ojczym, macocha). W testach to rozróżnienie często przesądza o poprawnej odpowiedzi.
Dziadek jest wstępnym dziecka, czyli krewnym w linii prostej. W tej kategorii pieczy najczęściej właśnie wstępni (np. dziadkowie) mieszczą się w kręgu osób uprawnionych, w przeciwieństwie do powinowatych i dalszych krewnych bocznych.
Co do zasady nie, ponieważ ojczym jest powinowatym, a nie krewnym dziecka. W pytaniach egzaminacyjnych ojczym bywa typowym dystraktorem: jest "bliski", ale nie spełnia kryterium pokrewieństwa wymaganego w tej definicji.
Najczęściej nie, bo ciotka jest krewną boczną (nie jest wstępną ani rodzeństwem dziecka). Uczniowie mylą czasem potoczne rozumienie "rodziny" z wąsko określoną kategorią wynikającą z przepisów.
Kuzynostwo to dalsze pokrewieństwo w linii bocznej. W zadaniach o rodzinie zastępczej spokrewnionej zwykle liczą się tylko relacje najbliższe wskazane w definicji, więc kuzynka jest zbyt dalekim stopniem pokrewieństwa dla tej kategorii.
Najczęściej poprawne są osoby z linii prostej (np. babcia, dziadek) albo rodzeństwo dziecka. Często błędne są: ojczym/macocha (powinowaci) oraz ciotka, wujek, kuzynostwo (krewni boczni), mimo że potocznie to "rodzina".
Warto nauczyć się schematu: linia prosta (wstępni i zstępni) oraz linia boczna (ciotki, wujkowie, kuzyni). Dodatkowo zapamiętaj, że ojczym/macocha to powinowaci. To skraca czas rozwiązywania zadań.
Przy obsłudze klienta w OPS/PCPR, w punktach informacyjnych i w postępowaniach dotyczących wsparcia rodziny. Urzędnik musi umieć wstępnie zakwalifikować sprawę, przyjąć dokumenty i udzielić podstawowych informacji o warunkach i procedurach.
Tak. Definicje i kategorie w pomocy społecznej oraz pieczy zastępczej mogą ulegać zmianom. Dlatego w nauce warto opierać się na aktualnym brzmieniu przepisów w materiałach szkoły lub jednostki oraz zwracać uwagę, czy zadanie cytuje konkretny przepis.
info

Statystycznie 47% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że rodzina zastępcza spokrewniona jest zastrzeżona dla najbliższych krewnych dziecka wskazanych w definicji (co do zasady wstępnych lub rodzeństwa).

Materiały:

  • Materiały szkolne z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego (definicje pokrewieństwa/powinowactwa)
  • Komentarze i opracowania dydaktyczne dotyczące pieczy zastępczej (definicje i przykłady)
  • Procedury i poradniki dla pracowników jednostek pomocy społecznej dotyczące form pieczy zastępczej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego