KWALIFIKACJA TLO1 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 35.
Zgodnie z zasadą "podstawowej szóstki" położenie giroskopowego wskaźnika kursu oznaczono na rysunku cyfrą
Ilustracja przedstawia zestaw sześciu wskaźników, które mogą być używane w kokpicie samolotu, co jest związane z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W układzie "podstawowej szóstki" (six-pack) giroskopowy wskaźnik kursu (HI/DG) znajduje się standardowo w dolnym rzędzie pośrodku. Na dołączonym rysunku temu położeniu przypisano cyfrę 4, dlatego jest to odpowiedź prawidłowa. Pozostałe cyfry oznaczają inne pozycje w zestawie przyrządów.

Pełne wyjaśnienie:

"Podstawowa szóstka" (ang. basic six lub six-pack) to klasyczny układ sześciu podstawowych przyrządów lotniczych na tablicy przyrządów. W wersji uznawanej za standardową trzy przyrządy są w górnym rzędzie i trzy w dolnym rzędzie, co ułatwia szybkie skanowanie wskazań.

Giroskopowy wskaźnik kursu (heading indicator / directional gyro, często skrótowo HI/DG) jest przyrządem żyroskopowym pokazującym kurs względem ustawionego odniesienia. W klasycznym układzie six-pack jest on umieszczany w dolnym rzędzie pośrodku. Taka lokalizacja wynika z praktyki ergonomicznej: przyrząd jest często używany razem z innymi wskazaniami nawigacyjnymi, a środkowa pozycja w dolnym rzędzie ułatwia cykliczne "przeskanowanie" panelu.

W tym zadaniu odpowiedzi są podane jako cyfry odpowiadające pozycjom na rysunku. Skoro na schemacie pozycja dolna-środkowa (dla wskaźnika kursu) została oznaczona cyfrą 4, to ta odpowiedź jest poprawna.

  • Dlaczego 2, 3 i 1 są błędne? Oznaczają inne miejsca w układzie "szóstki", typowo przeznaczone dla pozostałych przyrządów (np. prędkościomierza, sztucznego horyzontu, wysokościomierza, koordynatora zakrętu lub wskaźnika wznoszenia/opadania). Wybór którejkolwiek z tych cyfr wskazuje na pomylenie położenia przyrządu lub odtworzenie niewłaściwego wzorca rozmieszczenia.

Wskazówka egzaminacyjna: przed wyborem cyfry warto w myślach odtworzyć cały układ 3×2 (góra/dół) i dopiero potem przypisać przyrząd do pozycji. Zmniejsza to ryzyko zgadywania "na skróty" tylko po tym, że przyrząd jest żyroskopowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To klasyczny układ sześciu podstawowych przyrządów lotniczych (tzw. six-pack) na tablicy przyrządów: trzy u góry i trzy na dole. Układ ułatwia szybkie skanowanie wskazań i ogranicza pomyłki podczas interpretacji parametrów lotu.
Najczęściej są to: prędkościomierz, sztuczny horyzont, wysokościomierz (górny rząd) oraz koordynator zakrętu/zakrętomierz, wskaźnik kursu (HI/DG) i wariometr (dolny rząd). W praktyce nazwy mogą się różnić, ale idea sześciu bazowych wskazań pozostaje podobna.
W klasycznym układzie "podstawowej szóstki" wskaźnik kursu (heading indicator / directional gyro) jest umieszczony w dolnym rzędzie pośrodku. W zadaniach z rysunkiem trzeba tę pozycję skojarzyć z cyfrą oznaczoną na schemacie.
Ponieważ wykorzystuje żyroskop (w praktyce mechaniczny lub układ czujników) do stabilizacji kierunku odniesienia. Dzięki temu wskazania kursu są bardziej stabilne niż w prostych układach opartych wyłącznie o kompas magnetyczny, choć wymagają okresowej korekty.
Kompas magnetyczny wskazuje kierunek względem ziemskiego pola magnetycznego i jest podatny na błędy w manewrach. Wskaźnik kursu (HI/DG) daje stabilniejsze wskazania oparte o żyroskop, ale może dryfować i zwykle wymaga nastawiania według kompasu lub systemów nawigacyjnych.
Najczęstsze to: mylenie wskaźnika kursu z koordynatorem zakrętu, odtwarzanie układu z innej konfiguracji panelu oraz zgadywanie bez odtworzenia pełnego schematu 3×2. Pomaga zapamiętanie stałych "kotwic" (np. horyzont w środku u góry).
Nie. "Basic six" to wzorzec szkoleniowy i historycznie bardzo popularny układ, ale współczesne kabiny (glass cockpit) mogą mieć inne rozmieszczenie lub zintegrowane wyświetlacze. Na egzaminie zwykle chodzi o rozpoznanie klasycznego schematu pokaznego.
Najlepiej odtwarzać układ jako siatkę: górny rząd (lewo–środek–prawo) i dolny rząd (lewo–środek–prawo), a następnie przypisać funkcje. Dodatkowo warto ćwiczyć na kilku schematach, gdzie te same pozycje mają różne numeracje.
Rysunek zwykle pokazuje jedynie rozmieszczenie i numerację pól, a zadanie sprawdza, czy potrafisz wskazać właściwe miejsce dla konkretnego przyrządu (np. HI/DG) zgodnie z zasadą "podstawowej szóstki". Bez tej wiedzy trudno przypisać funkcję do pozycji.
Pomaga to w identyfikacji przyrządów podczas przeglądów, wymian, sprawdzania podłączeń i weryfikacji oznaczeń. Ułatwia też komunikację z załogą i innymi technikami (wskazanie przyrządu po funkcji i typowej pozycji), szczególnie w kabinach szkolnych i starszych konstrukcjach.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "W układzie "podstawowej szóstki" (six-pack) giroskopowy wskaźnik kursu (HI/DG) znajduje się standardowo w dolnym rzędzie pośrodku."

Źródła:

  • FAA, Pilot’s Handbook of Aeronautical Knowledge (PHAK), Chapter 8 "Flight Instruments" (układ przyrządów i opis heading indicator), https://www.faa.gov/regulations_policies/handbook - accessed 2026-02-18
  • FAA, Instrument Flying Handbook (IFH), Chapter "Flight Instruments" / "Instrument Cockpit" (six-pack, instrument scan), https://www.faa.gov/regulations_policies/handbook - accessed 2026-02-18
  • SKYbrary, "Six pack (instrument panel)" (opis klasycznego układu przyrządów), https://skybrary.aero/articles/six-pack-instrument-panel - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki szkolenia IFR/VFR omawiające układ "six-pack" i skanowanie przyrządów
  • Instrukcje/poradniki dotyczące przyrządów żyroskopowych (heading indicator/directional gyro)
  • Materiały szkolne do awioniki: podstawowe przyrządy pokładowe i ich rozmieszczenie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego