Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA GIW7 - STYCZEŃ 2014



PYTANIE NR 32.
Zmierzona na mapie w skali 1:10000 odległość pomiędzy zwałowiskiem a frontem eksploatacyjnym wynosi 4 cm. W jakiej odległości od frontu eksploatacyjnego znajduje się zwałowisko?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:10 000 oznacza, że 1 cm na mapie odpowiada 10 000 cm w terenie.
Dlatego 4 cm × 10 000 = 40 000 cm, czyli 400 m (bo 100 cm = 1 m).

Pełne wyjaśnienie:

W skali mapy zapisanej jako 1:10 000 liczba po dwukropku mówi, ile razy odległość w terenie jest większa od tej samej odległości na mapie, ale w tych samych jednostkach. To kluczowe: nie przechodzimy od razu na metry, tylko najpierw zachowujemy jednostkę z pomiaru (tu: centymetry).

Skoro zmierzono 4 cm na mapie, to w terenie będzie:

4 cm × 10 000 = 40 000 cm

Następnie trzeba wykonać poprawną zamianę jednostek. Ponieważ 100 cm = 1 m, to:

40 000 cm ÷ 100 = 400 m

Zatem zwałowisko znajduje się w odległości 400 m od frontu eksploatacyjnego.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 200 m zwykle wynika z pomylenia obliczeń (np. użycia 2 cm zamiast 4 cm) albo z błędnego skrócenia przeliczenia jednostek.
  • 600 m może wynikać z przypadkowego zaokrąglania lub błędu w mnożeniu (np. 4 × 15 000 zamiast 10 000).
  • 800 m bywa skutkiem "podwojenia" wyniku bez uzasadnienia lub mylenia skali (np. potraktowania 1:20 000).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj dwa kroki osobno: (1) przeliczenie według skali w tej samej jednostce, (2) dopiero potem konwersja cm → m. To minimalizuje błędy rachunkowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co oznacza skala mapy 1:10 000 w praktyce?
Skala 1:10 000 oznacza, że 1 jednostka na mapie (np. 1 cm) odpowiada 10 000 takim samym jednostkom w terenie (czyli 10 000 cm). Dopiero później przelicza się to na metry lub kilometry.
Jak przeliczyć 4 cm na mapie w skali 1:10 000 na metry?
Najpierw licz w centymetrach: 4 cm × 10 000 = 40 000 cm. Potem zamień cm na m: 40 000 cm ÷ 100 = 400 m. Dwa kroki (skala, potem jednostki) zmniejszają ryzyko błędu.
Dlaczego w skali 1:n nie wolno od razu mnożyć przez metry?
Bo zapis 1:n działa na te same jednostki: cm→cm, m→m. Jeśli mierzysz w centymetrach, to po mnożeniu nadal masz centymetry. Pominięcie tego prowadzi do błędów rzędu 100 razy przy zamianie cm na m.
Jakie są najczęstsze błędy przy zadaniach ze skalą mapy?
Najczęściej myli się jednostki (zostawia wynik w cm), wykonuje się dzielenie zamiast mnożenia przez 10 000 albo błędnie zamienia 40 000 cm na 40 m (powinno być 400 m). Pomaga zapisanie pełnego toku obliczeń.
Czy skala 1:10 000 oznacza, że 1 cm to 100 m?
Tak, po przeliczeniu: 1 cm na mapie = 10 000 cm w terenie, a 10 000 cm = 100 m. To wygodny skrót pamięciowy, ale nadal warto rozumieć skąd się bierze, by nie pomylić skali (np. 1:20 000).
Jak szybko sprawdzić wynik bez kalkulatora w skali 1:10 000?
W tej skali 1 cm odpowiada 100 m, więc wystarczy pomnożyć centymetry razy 100. Dla 4 cm: 4 × 100 m = 400 m. Taki skrót jest bezpieczny tylko wtedy, gdy skala na pewno wynosi 1:10 000.
Gdzie w górnictwie odkrywkowym wykorzystuje się obliczenia ze skali mapy?
Przy planowaniu układu wyrobiska i dróg technologicznych, szacowaniu odległości transportu do zwałowiska, analizie zasięgu frontu oraz wstępnej organizacji robót na podstawie map i planów. To typowa umiejętność pracy z dokumentacją terenową.
Jak dobrać jednostki, żeby nie pomylić się w obliczeniach odległości?
Trzymaj się zasady: mierzysz w cm → liczysz w cm aż do końca mnożenia przez skalę, a dopiero potem zamieniasz na metry/kilometry. Warto dopisywać jednostkę w każdym wierszu rachunków (cm, cm, m), żeby wyłapać błąd.
Czy wynik 400 m zależy od tego, czy mierzono linijką czy krzywomierzem?
Wynik zależy od tego, czy 4 cm to prawidłowy pomiar długości na mapie. Linijka mierzy odcinki proste, krzywomierz długości krzywych. Jeśli 4 cm dotyczy tej samej trasy, to przeliczenie skali jest identyczne; zmienia się tylko etap pomiaru.
Jak odróżnić zadania na skalę od zadań na powierzchnię w skali?
Tu liczymy długość, więc stosujemy mnożenie przez n. Dla powierzchni współczynnik skali działa do kwadratu (n²), a dla objętości do sześcianu. Na egzaminie zwróć uwagę, czy pytanie mówi o odległości, polu czy objętości.
info

Statystycznie 75% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Skala 1:10 000 oznacza, że 1 cm na mapie odpowiada 10 000 cm w terenie.Dlatego 4 cm × 10 000 = 40 000 cm, czyli 400 m (bo 100 cm = 1 m)."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), hasło "Skala mapy" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_mapy (dostęp: 2026-03-01)
  • Encyklopedia PWN, hasło "skala (kartografia)" – https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/skala;3976357.html (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z kartografii/terenoznawstwa dotyczące skali map
  • Zadania rachunkowe z przeliczania skali mapy (ćwiczenia maturalne/techniczne)
  • Materiały dydaktyczne z geodezji górniczej w części: praca z mapą i jednostki

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego