KWALIFIKACJA BUD1 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 21.
Zmierzono długości 4 szkieletów zbrojeniowych belek o przewidzianych w dokumentacji długościach 5 m.
Na podstawie podanych w tabeli dopuszczalnych odchyleń wskaż wymiar szkieletu belki wykonany prawidłowo.
Ilustracja przedstawia tabelę dotyczącą dopuszczalnych odchyleń wymiarów zbrojenia w kontekście egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wymiar nominalny belki wynosi 5 m, czyli 5000 mm.
Poprawnie wykonany szkielet musi mieć długość mieszczącą się w dopuszczalnej odchyłce z tabeli dla tej długości. Spośród podanych wyników to 5005 mm spełnia wymagania tolerancji wskazanej w załączonej tabeli.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z robót zbrojarskich ocenia się zgodność wykonania z dokumentacją oraz dopuszczalnymi tolerancjami. Najpierw ustala się wymiar nominalny elementu: 5 m, czyli 5000 mm. Następnie dla tej długości odczytuje się z tabeli dopuszczalną odchyłkę (zakres "na plus" i/lub "na minus") i porównuje się z wynikiem pomiaru.

Odpowiedź "5005 mm" oznacza odchyłkę +5 mm względem nominalnych 5000 mm. Zgodnie z tabelą dopuszczalnych odchyleń używaną w zadaniu taki wynik mieści się w granicach tolerancji, dlatego jest uznany za wykonanie prawidłowe.

Pozostałe propozycje należy odrzucić, ponieważ po porównaniu z wymaganiami tabeli wychodzą poza dopuszczalny zakres:

  • "5015 mm" ma większą dodatnią odchyłkę, która przekracza dopuszczalną wartość podaną w tabeli dla 5 m.
  • "4980 mm" oznacza ujemną odchyłkę (krócej od nominalnej) i w tym zadaniu nie spełnia wymagań tabeli.
  • "4985 mm" również jest krótsze od 5000 mm i po zestawieniu z tabelą nie mieści się w dopuszczalnym przedziale.

Wskazówka egzaminacyjna: nie wybieraj "najbliższej" wartości intuicyjnie. Zawsze policz odchyłkę (różnicę od 5000 mm) i sprawdź, czy mieści się w granicach tolerancji z tabeli dla danej długości elementu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Odchyłka wymiarowa to różnica między wymiarem nominalnym z dokumentacji (np. 5000 mm) a wymiarem zmierzonym na budowie. Może być dodatnia (element dłuższy) albo ujemna (krótszy). Ocenia się ją względem tabeli tolerancji lub wymagań specyfikacji technicznej.
Stosuje się prosty przelicznik: 1 m = 1000 mm. Dlatego 5 m = 5 × 1000 mm = 5000 mm. Dopiero względem 5000 mm obliczasz odchyłkę dla każdej odpowiedzi i porównujesz ją z dopuszczalnym zakresem z tabeli.
Sama "bliskość" wyniku do 5000 mm nie wystarcza, bo dopuszczalna tolerancja zależy od wymiaru elementu i wymagań dokumentacji. Tabela określa granice, w których wykonanie uznaje się za prawidłowe. Bez tabeli nie da się obiektywnie rozstrzygnąć poprawności.
Odejmujesz wymiar nominalny od zmierzonego: 5005 mm − 5000 mm = +5 mm. Znak "+" oznacza, że szkielet jest o 5 mm dłuższy. Następnie sprawdzasz, czy +5 mm mieści się w dopuszczalnym zakresie odchyłek z tabeli dla długości 5 m.
Nie zawsze. To zależy od tabeli tolerancji lub wymagań dokumentacji/specyfikacji. Czasem dopuszcza się zarówno odchyłki dodatnie, jak i ujemne, ale w różnych granicach. W tym typie zadania trzeba porównać konkretny wynik z dopuszczalnym przedziałem podanym w tabeli.
Najczęstsze błędy to: pomylenie jednostek (m i mm), wybór "najbliższej" liczby bez sprawdzenia tolerancji, nieuwzględnienie znaku odchyłki (plus/minus) oraz niedokładne odczytanie tabeli (zła kolumna dla danego zakresu długości).
Najczęściej po związaniu szkieletu (przed montażem w deskowaniu) oraz podczas kontroli przed betonowaniem. Weryfikacja wymiarów na tym etapie zmniejsza ryzyko kolizji zbrojenia, problemów z otuliną i konieczności przeróbek tuż przed odbiorem.
Zbyt długi szkielet może nie zmieścić się w przewidzianej przestrzeni, utrudniać ustawienie w szalunku, powodować kolizje z innymi elementami zbrojenia lub ograniczać możliwość uzyskania wymaganej otuliny. Skutkiem są poprawki, opóźnienia i ryzyko obniżenia jakości robót.
Wymiar nominalny to wartość projektowa/założona w dokumentacji (np. 5 m długości belki), do której odnosi się wykonanie. Nie oznacza on, że w praktyce musi wyjść idealnie co do 1 mm, ale że dopuszczalne są tylko takie różnice, jakie wskazują wymagania tolerancji.
Ćwicz: (1) przeliczanie jednostek, (2) liczenie odchyłki jako różnicy od wymiaru nominalnego, (3) szybkie wyszukiwanie właściwego wiersza/kolumny w tabeli tolerancji, (4) ocenę, czy wynik mieści się w przedziale. Warto robić krótkie notatki z typowych progów tolerancji używanych w zadaniach.
info

Statystycznie 54% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Wymiar nominalny belki wynosi 5 m, czyli 5000 mm.Poprawnie wykonany szkielet musi mieć długość mieszczącą się w dopuszczalnej odchyłce z tabeli dla tej długości."

Materiały:

  • Specyfikacje techniczne wykonania i odbioru robót (STWiORB) dla robót żelbetowych stosowane w praktyce
  • Materiały dydaktyczne z kontroli jakości robót zbrojarskich i betoniarskich
  • Przykładowe arkusze kontroli/odbioru zbrojenia z tabelami tolerancji (materiały szkolne/branżowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego