Weksel własny wystawiony w celu pokrycia długu wobec dostawcy jest odrębnym tytułem zobowiązania. W praktyce księgowej po wystawieniu weksla zwykle następuje przeksięgowanie długu z konta dostawcy na konto zobowiązań wekslowych, a następnie – w terminie płatności – wykup (spłata) weksla.
Przy wykupie weksla za gotówkę kluczowe są dwa skutki operacji:
- Zmniejszenie zobowiązania – skoro jednostka spłaca weksel, saldo "Zobowiązania wekslowe" maleje, więc ujmuje się je po stronie Wn.
- Wypływ środków pieniężnych – zapłata gotówką powoduje spadek stanu kasy, więc "Kasa" ujmowana jest po stronie Ma.
Dlatego prawidłowy zapis ma postać: Wn "Zobowiązania wekslowe" 6 300 zł / Ma "Kasa" 6 300 zł. Kwota 6 300 zł wynika z wartości weksla, a nie z pierwotnego zobowiązania 6 000 zł.
Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?
- "Inne środki pieniężne" przeciwko "Kasa" nie pokazuje spłaty zobowiązania, tylko przesunięcie środków w obrębie aktywów. Wykup weksla musi zmniejszyć pasywa (zobowiązanie).
- Wariant z "Kasa" po stronie Wn błędnie zwiększa gotówkę, mimo że następuje zapłata. Dodatkowo "Inne środki pieniężne" jako konto przeciwstawne nie oddaje charakteru zobowiązaniowego weksla.
- Wariant z "Rozrachunki z dostawcami" przy wykupie pomija fakt, że płacony jest weksel, więc rozliczane jest konto zobowiązań wekslowych. Takie ujęcie miesza etapy operacji (rozrachunek z dostawcą i spłatę weksla).
Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o wykup weksla szukaj konta zobowiązaniowego związanego z wekslem oraz konta, z którego następuje zapłata (kasa/bank).