KWALIFIKACJA ROL2 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 22.
Zużycie paliwa przez ciągnik w okresie zimowym jest o 10% większe niż w lecie. O ile wzrośnie koszt paliwa przypadający na 1 mth pracy, jeżeli zużycie w lecie wynosi 6 litrów na mth, a cena paliwa jest niezmienna i wynosi 4,50 zł za 1 litr?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Koszt letni wynosi 6 L/mth × 4,50 zł/L = 27,00 zł/mth.
W zimie zużycie rośnie o 10%, więc 6 × 1,10 = 6,6 L/mth, a koszt: 6,6 × 4,50 = 29,70 zł/mth.
Różnica (wzrost kosztu) to 29,70 − 27,00 = 2,70 zł na 1 mth.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć, o ile wzrośnie koszt paliwa na 1 mth, trzeba porównać koszt letni i zimowy przy tej samej cenie paliwa.

1) Koszt paliwa latem
Zużycie letnie: 6 L/mth.
Cena: 4,50 zł/L.
Koszt letni = 6 × 4,50 = 27,00 zł/mth.

2) Zużycie paliwa zimą (wzrost o 10%)
Wzrost o 10% oznacza pomnożenie wartości przez 1,10.
Zużycie zimowe = 6 × 1,10 = 6,6 L/mth.

3) Koszt paliwa zimą
Koszt zimowy = 6,6 × 4,50 = 29,70 zł/mth.

4) O ile wzrośnie koszt na 1 mth?
Wzrost bezwzględny to różnica: 29,70 − 27,00 = 2,70 zł/mth.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 2,50 zł często wynika z błędnego policzenia 10% od niewłaściwej podstawy (np. od ceny paliwa lub z zaokrągleń), zamiast od zużycia/kosztu na mth.
  • 3,40 zł może pojawić się, gdy ktoś doda 10% w sposób niekontrolowany do wyniku albo pomyli jednostki i policzy różnicę dla innego zużycia niż 6 L/mth.
  • 3,80 zł to typowy skutek przeszacowania wzrostu (np. potraktowania 10% jak 1,0 L zamiast 0,6 L) albo błędu w mnożeniu przez cenę.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj dwa etapy: (1) przelicz zużycie po zmianie procentowej, (2) przelicz koszt i dopiero na końcu odejmij wartości, aby dostać przyrost w zł/mth.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Koszt paliwa na 1 mth liczysz jako: zużycie [L/mth] × cena [zł/L]. Najpierw upewnij się, że zużycie jest podane na motogodzinę, a cena za litr. Wynik otrzymasz w zł/mth, co ułatwia porównanie kosztów pracy ciągnika.
Wzrost o 10% oznacza, że nowa wartość to 1,10 wartości wyjściowej. Przykład: 6 L/mth zimą staje się 6 × 1,10 = 6,6 L/mth. To nie jest "+10 litrów", tylko +10% tej konkretnej wartości.
Zimą zużycie paliwa bywa wyższe m.in. przez dłuższe nagrzewanie silnika, większe opory (gęstsze płyny eksploatacyjne) i trudniejsze warunki pracy. W kosztorysie eksploatacji warto uwzględniać sezonowość, bo wpływa na koszt mth i budżet paliwowy.
Gdy cena paliwa jest stała, wzrost kosztu wynika wyłącznie ze wzrostu zużycia. Liczysz koszt letni i zimowy, a potem robisz różnicę: koszt zimowy − koszt letni. To daje przyrost w zł na 1 mth (wzrost bezwzględny).
Tak, jeśli cena jest niezmienna, to 10% wzrostu zużycia oznacza też 10% wzrostu kosztu paliwa na mth. Nadal jednak musisz obliczyć przyrost w zł: 10% z 27,00 zł to 2,70 zł. Ważne, by policzyć różnicę, a nie tylko koszt po zmianie.
Najczęściej myli się wzrost procentowy z kwotą wzrostu, liczy 10% od ceny paliwa zamiast od zużycia/kosztu albo zapomina o odjęciu kosztu letniego od zimowego. Błąd daje wynik "koszt zimowy", a pytanie zwykle dotyczy "o ile wzrośnie", czyli różnicy.
mth (motogodzina) to jednostka czasu pracy maszyny, używana do ewidencji eksploatacji, serwisowania i rozliczeń kosztów. Ułatwia porównanie pracy w różnych warunkach, bo koszt paliwa czy przeglądów można odnieść do 1 mth, a nie tylko do przejechanych kilometrów.
Najpierw liczysz 10% z wartości wyjściowej: 10% z 6 L/mth to 0,6 L/mth. To jest przyrost w litrach. Następnie możesz policzyć nową wartość: 6 + 0,6 = 6,6 L/mth. Ten krok pomaga uniknąć błędów w rachunku.
Po policzeniu przyrostu zużycia (np. 0,6 L/mth) mnożysz go przez cenę 1 litra. Dla 4,50 zł/L: 0,6 × 4,50 = 2,70 zł/mth. To najprostsza droga, bo liczysz bezpośrednio wzrost kosztu, a nie dwa pełne koszty.
Zastosuj kontrolę: jeśli wzrost wynosi 10%, to wynik w zł powinien być około 10% kosztu letniego. Koszt letni 27 zł, więc przyrost powinien być około 2,7 zł. Taka kontrola wykrywa pomyłki rzędu "3,8 zł" czy "2,5 zł" bez długich obliczeń.
info

Około 65% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji ROL.2 z działu kosztów eksploatacji maszyn
  • Podręczniki/opracowania z podstaw rachunku ekonomicznego w rolnictwie (koszty, zużycia, jednostki)
  • Zadania ćwiczeniowe z obliczeń procentowych i kosztów jednostkowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego