KWALIFIKACJA BPO1 - STYCZEŃ 2010

Poprawna odpowiedź: "Sprężynę."

Sprężyna jest elementem sprężystym, którego podstawową rolą jest magazynowanie energii mechanicznej podczas odkształcenia oraz powrót do stanu pierwotnego po odciążeniu. Na rysunkach technicznych i schematach sprężyny rozpoznaje się najczęściej po charakterystycznym zwoju (helisie) albo po konwencjonalnym symbolu elementu sprężystego.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

• "Tuleję." – tuleja jest elementem o kształcie zbliżonym do cylindra z otworem (często jako część łożyskowania lub prowadzenia). Nie ma cech sprężystych ani zwoju; na rysunku zwykle widać gładkie powierzchnie i przekrój pierścieniowy.
• "Wał." – wał jest częścią obrotową przenoszącą moment. Na rysunku najczęściej ma postać osiowego cylindra z ewentualnymi stopniami, wpustami, rowkami. Sam wał nie jest elementem sprężystym w sensie funkcjonalnym jak sprężyna.
• "Koło zębate." – koło zębate rozpoznaje się po zębach na obwodzie. Jest elementem przekładni, a jego cechą identyfikującą są właśnie zęby, których sprężyna nie posiada.

Wskazówka BHP (praktyka): elementy sprężyste mogą gromadzić energię (tzw. energia resztkowa) i po zwolnieniu blokady gwałtownie się przemieścić. W ocenie ryzyka oraz przy pracach serwisowych warto identyfikować sprężyny i planować bezpieczne odciążenie/rozprężenie przed ingerencją w mechanizm.