KWALIFIKACJA BUD18 - CZERWIEC 2023 (test 2)

PYTANIE NR 19.
Jaką dokładność graficzną można uzyskać dla mapy w skali 1:2000, jeżeli błąd średni położenia szczegółu terenowego na tej mapie wynosi ±0,1 mm w skali mapy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:2000 oznacza, że 1 mm na mapie odpowiada 2000 mm w terenie, czyli 2 m. Skoro błąd średni położenia na mapie wynosi ±0,1 mm, to w terenie będzie to ±0,1 × 2 m = ±0,2 m. Pozostałe odpowiedzi wynikają z błędnego przeliczenia skali lub jednostek.

Pełne wyjaśnienie:

W skali mapy 1:2000 każda długość odczytana na mapie jest 2000 razy mniejsza niż odpowiadająca jej długość w terenie.

Krok 1: przelicz 1 mm na mapie na teren.
1 mm (mapa) → 2000 mm (teren).
2000 mm = 2 m, więc 1 mm na mapie odpowiada 2 m w terenie.

Krok 2: przelicz błąd ±0,1 mm.
Skoro 1 mm → 2 m, to 0,1 mm → 0,1 × 2 m = 0,2 m.
Zatem błąd (dokładność w terenie) wynosi ±0,2 m.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • ±2 m – to odpowiadałoby błędowi ±1,0 mm na mapie (dziesięć razy większemu niż podano). Typowy błąd to pominięcie mnożenia przez 0,1.
  • ±0,02 m – to wynik 10 razy za mały; zwykle bierze się z błędnego przesunięcia przecinka lub mylenia 2000 mm z 0,2 m.
  • ±0,002 m – to wynik 100 razy za mały; często powstaje przez podwójnie błędną zamianę jednostek (np. potraktowanie 2000 mm jako 2 cm).

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw policz "ile metrów daje 1 mm" dla danej skali, a dopiero potem przemnażaj przez podaną wartość w mm. To ogranicza pomyłki jednostek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W skali 1:2000 1 mm na mapie = 2000 mm w terenie, czyli 2 m. Następnie mnożysz: 0,1 mm × 2 m/mm = 0,2 m. Wynik błędu w terenie zapisujesz z tym samym znakiem ±, bo to granica niepewności.
Skala 1:2000 oznacza, że odległości na mapie są 2000 razy mniejsze niż w terenie. Przykładowo 1 cm na mapie odpowiada 20 m w terenie, a 1 mm odpowiada 2 m. To ułatwia szybkie szacowanie dokładności i odległości.
Bo błąd jest podany w mm "w skali mapy", a odpowiedzi zwykle wymagają wartości w metrach w terenie. Bez zamiany jednostek łatwo o pomyłkę rzędu wielkości (10× lub 100×). Najpierw ustal ile metrów odpowiada 1 mm w danej skali.
Najczęściej: (1) odwrócenie skali i dzielenie zamiast mnożenia, (2) pominięcie przeliczenia mm→m, (3) błędne przesunięcie przecinka przy 0,1 mm, (4) mylenie 2000 mm z 0,2 m lub 2 cm.
Nie. W terenie zależy to od skali. Ten sam błąd graficzny w mm po przeliczeniu da różne wartości w metrach: im większy mianownik skali (np. 1:5000), tym większy błąd w terenie. Dlatego skala wpływa na "terenową" interpretację dokładności.
Skorzystaj z faktu, że 1000 mm = 1 m. Dla skali 1:2000: 1 mm na mapie = 2000 mm w terenie = 2 m. To szybka metoda bez zapisywania długich równań i pomaga uniknąć błędów w jednostkach.
Zrób test zdroworozsądkowy: w skali 1:2000 1 mm to 2 m, więc 0,1 mm musi dać 10 razy mniej, czyli 0,2 m. Jeśli wychodzi 2 m (za dużo) albo 0,002 m (za mało), to znaczy, że błąd jest w jednostkach lub przecinku.
To praktyczna miara tego, jak precyzyjnie można odczytać lub nanieść położenie elementu na mapie, wynikająca m.in. z grubości kreski i możliwości odczytu. W zadaniach egzaminacyjnych często utożsamia się ją z błędem w mm w skali mapy i przelicza na teren.
Skala 1:2000 jest typowa dla opracowań, gdzie potrzebna jest dość duża szczegółowość (np. analiza zagospodarowania, prace projektowe i sytuacyjne na ograniczonym obszarze). Pozwala czytelnie pokazać szczegóły, ale nadal wymaga kontroli dokładności odczytu.
Opanuj schemat: (1) policz, ile metrów odpowiada 1 mm w danej skali, (2) przemnażaj przez podaną wartość w mm, (3) kontroluj jednostki (mm↔m). Warto przećwiczyć kilka skal: 1:500, 1:1000, 1:2000, 1:5000.
info

Około 67% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Skala 1:2000 oznacza, że 1 mm na mapie odpowiada 2000 mm w terenie, czyli 2 m."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Skala mapy" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_mapy (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Milimetr" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Milimetr (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Notatki z kartografii geodezyjnej: skala mapy i dokładność graficzna
  • Zestawy zadań rachunkowych z przeliczeń skali (mm na mapie ↔ m w terenie)
  • Tablice/ściągi z przeliczeń jednostek długości (mm–cm–m)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego