KWALIFIKACJA MOD3 + MOD7 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 11.
Jaką wartość liczbową powinna mieć masa liniowa przędzy przeznaczonej na grubą tkaninę wełnianą o splocie płóciennym?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Masa liniowa w systemie tex rośnie wraz z grubością przędzy: im wyższa wartość tex, tym grubsza przędza i zwykle "cięższa" tkanina. Dla grubych tkanin wełnianych typowo dobiera się przędze o wysokiej masie liniowej, więc spośród podanych wartości najbardziej uzasadniona jest 50 tex.

Pełne wyjaśnienie:

Masa liniowa przędzy (tex) to parametr opisujący "grubość" przędzy poprzez jej masę przypadającą na określoną długość. W ujęciu praktycznym: im większa wartość tex, tym przędza jest grubsza. To z kolei wpływa na wygląd, "mięsistość", wytrzymałość i masę tkaniny.

Jeżeli tkanina ma być gruba i wykonana z wełny, zwykle potrzebuje przędzy o większej masie liniowej niż tkanina cienka lub średnia. W kontekście doboru przędzy dla tkanin wełnianych przyjmuje się, że niższe wartości tex częściej występują w tkaninach lżejszych, a wyższe w grubszych. Dlatego w zestawie odpowiedzi wybór 50 tex jest najbardziej spójny z wymaganiem "grubej tkaniny".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 25 tex – to wartość typowa raczej dla przędz cieńszych, które częściej stosuje się w tkaninach lżejszych, gdy zależy na mniejszej masie i delikatniejszym chwycie.
  • 30 tex – również wskazuje na przędzę relatywnie cieńszą; może pasować do tkanin średnich lub lżejszych, ale słabiej uzasadnia wymóg tkaniny "grubej".
  • 40 tex – to wartość pośrednia; w praktyce może występować w tkaninach średniej masy, jednak przy wymaganiu "grubości" bezpieczniejszy jest wybór wyższej masy liniowej.

Wskazówka egzaminacyjna: nie utożsamiaj grubości tkaniny wyłącznie z tex. Na końcowy efekt wpływają też m.in. gęstość osnowy i wątku, wykończenie oraz konstrukcja (np. splot). Jednak w pytaniach opartych na doborze przędzy reguła "większy tex = grubsza przędza" jest kluczowa.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Tex to system określania masy liniowej przędzy. W praktyce oznacza, że im większa wartość tex, tym przędza jest grubsza (ma większą masę na daną długość). To pomaga dobrać przędzę do planowanej grubości i masy tkaniny.
Wyższa masa liniowa (większy tex) zwykle daje grubszą przędzę, a ta sprzyja uzyskaniu tkaniny bardziej "mięsistej" i cięższej. Pamiętaj jednak, że końcowa grubość tkaniny zależy też od gęstości tkania i wykończenia.
Gruba tkanina wymaga przędzy, która wniesie więcej materiału do struktury tkaniny. Przędza o wyższym tex jest grubsza, więc przy podobnych założeniach konstrukcyjnych (np. splot) ułatwia uzyskanie większej masy i pełniejszego chwytu tkaniny.
Częsty błąd to mylenie systemów oznaczeń (np. tex z innymi jednostkami) albo uproszczenie, że tylko tex "robi" grubość tkaniny. Drugi błąd to wybieranie największej liczby bez rozumienia, że liczy się też gęstość tkania i splot.
Wstępnie można ocenić to dotykiem i porównaniem "mięsistości" nitki, ale to metoda orientacyjna. W praktyce zawodowej opiera się na oznaczeniach (np. tex) i dokumentacji materiałowej. Sam wygląd bywa mylący przez skręt i wykończenie.
Splot płócienny jest prosty i stabilny, ale przy tej samej gęstości tkania różne grubości przędzy dadzą inne efekty masy i sztywności. Dlatego dobór tex powinien uwzględniać planowaną gramaturę i przeznaczenie tkaniny (np. płaszczową).
Nie zawsze. Grubość tkaniny zależy też od gęstości osnowy i wątku, liczby nitek, wykończenia i ewentualnego spilśniania. Można uzyskać ciężką tkaninę również przez większą gęstość, ale w typowych zadaniach dobór wyższego tex jest kluczową wskazówką.
Poza masą liniową ważne są m.in. skręt, równomierność, wytrzymałość, rodzaj włókna (wełna, domieszki), a także planowana gęstość tkania. Te czynniki wpływają na trwałość, podatność na mechacenie i wygląd gotowej tkaniny.
Najczęściej w dokumentacji materiałowej i opisach surowców od dostawców tkanin lub przędz. Dla krawca/projektanta to wskazówka pomocna przy ocenie charakteru materiału i przewidywaniu zachowania tkaniny w użytkowaniu (masa, sztywność, układalność).
Ucz się zależności: tex ↔ grubość przędzy, sploty (płócienny, skośny, atłasowy) oraz wpływ gęstości tkania na gramaturę. Dobrze działa porównywanie próbek tkanin i opisywanie ich parametrami: masa, chwyt, przeznaczenie, konstrukcja.
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Masa liniowa w systemie tex rośnie wraz z grubością przędzy: im wyższa wartość tex, tym grubsza przędza i zwykle "cięższa" tkanina."

Materiały:

  • Podręczniki do technologii włókienniczej (przędzalnictwo i tkactwo) dla szkół branżowych
  • Materiały dydaktyczne kwalifikacji MOD.3 dotyczące surowców i parametrów przędzy
  • Tablice/opracowania branżowe: zależność tex–zastosowanie tkanin wełnianych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego