KWALIFIKACJA CHM4 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 28.
Anaerostat w laboratorium stosowany jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Anaerostat służy do uzyskania i utrzymania warunków beztlenowych podczas inkubacji, dlatego stosuje się go do hodowli mikroorganizmów beztlenowych. Hodowla tlenowa wymaga dostępu tlenu, lampa bakteriobójcza (UV) służy do dezynfekcji, a suszenie sublimacyjne dotyczy liofilizacji, nie hodowli.

Pełne wyjaśnienie:

Anaerostat to urządzenie/pojemnik laboratoryjny wykorzystywany do wytworzenia atmosfery pozbawionej tlenu (lub o bardzo niskiej zawartości tlenu), co umożliwia wzrost i namnażanie drobnoustrojów, które nie tolerują tlenu albo rosną w jego obecności słabo. Dlatego poprawna jest odpowiedź: "do hodowli mikroorganizmów beztlenowych".

W praktyce warunki beztlenowe uzyskuje się przez zastosowanie odpowiednich układów pochłaniających tlen i/lub wytwarzających atmosferę sprzyjającą anaerobom oraz przez kontrolę skuteczności (np. wskaźniki warunków beztlenowych). Kluczowa idea jest jedna: anaerostat nie "zabija" drobnoustrojów, lecz tworzy środowisko do ich hodowli bez tlenu.

  • "do hodowli mikroorganizmów tlenowych" – to nie pasuje, bo mikroorganizmy tlenowe wymagają tlenu do wzrostu; ograniczanie tlenu byłoby dla nich niekorzystne, a czasem hamujące.
  • "jako lampa bakteriobójcza" – lampa bakteriobójcza wykorzystuje promieniowanie UV do dezynfekcji powierzchni i powietrza, a nie do prowadzenia hodowli w specjalnej atmosferze. To inny cel i inna zasada działania.
  • "do suszenia sublimacyjnego zamrożonych substancji" – suszenie sublimacyjne to liofilizacja (usuwanie wody z zamrożonego materiału przez sublimację). Jest to proces utrwalania/przygotowania próbek, a nie tworzenie warunków do wzrostu mikroorganizmów.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści lub odpowiedziach pojawiają się słowa "beztlenowy/anaerobowy", myśl o warunkach inkubacji i sprzęcie do ich zapewnienia, a nie o sterylizacji czy suszeniu. To pomaga odróżnić techniki hodowlane od metod dezynfekcji i konserwacji próbek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Anaerostat to sprzęt służący do uzyskania warunków beztlenowych podczas inkubacji. Umożliwia hodowlę drobnoustrojów, które nie rosną w obecności tlenu lub rosną w niej gorzej. Najważniejsza cecha to ograniczenie O2 w przestrzeni hodowlanej.
Służy do hodowli mikroorganizmów beztlenowych poprzez stworzenie atmosfery bez tlenu. Dzięki temu można inkubować posiewy i uzyskać wzrost bakterii beztlenowych, co bywa potrzebne w diagnostyce lub w analizie mikrobiologicznej w kontroli jakości.
Wiele beztlenowców jest wrażliwych na tlen, bo nie ma mechanizmów neutralizowania toksycznych pochodnych tlenu. Anaerostat ogranicza dostęp O2, więc komórki mogą przejść na metabolizm beztlenowy i rosnąć w warunkach zbliżonych do naturalnych.
Anaerostat tworzy środowisko do hodowli (inkubacji) w warunkach beztlenowych. Lampa bakteriobójcza służy do dezynfekcji promieniowaniem UV i nie jest urządzeniem hodowlanym. Jeśli celem jest wzrost drobnoustrojów, UV byłoby przeciwskuteczne.
Nie jest to rozwiązanie właściwe. Mikroorganizmy tlenowe do wzrostu potrzebują tlenu, więc ograniczenie O2 może hamować ich namnażanie. Do hodowli tlenowców stosuje się standardowe warunki inkubacji z dostępem powietrza, a nie atmosferę beztlenową.
Liofilizacja (suszenie sublimacyjne) polega na usuwaniu wody z zamrożonej próbki przez sublimację. Do tego służy liofilizator. Anaerostat ma inny cel: nie suszy próbek, tylko zapewnia atmosferę beztlenową do hodowli mikroorganizmów beztlenowych.
Częsty błąd to skojarzenie "sprzęt laboratoryjny" z dezynfekcją (UV) albo z utrwalaniem próbek (liofilizacja). Warto zawsze zadać sobie pytanie: czy urządzenie ma umożliwić wzrost drobnoustrojów, czy je zniszczyć/utrwalić? Anaerostat dotyczy wzrostu.
Powtórz: tlenowce, beztlenowce, warunki inkubacji, atmosfera beztlenowa, cel stosowania ograniczenia tlenu oraz różnice między hodowlą a dezynfekcją. Pomaga też rozumienie, że "beztlenowy" opisuje środowisko wzrostu, a nie metodę sterylizacji.
Stosuje się ją, gdy podejrzewa się obecność drobnoustrojów beztlenowych lub gdy analiza wymaga ich namnożenia. Przykładowo w diagnostyce mikrobiologicznej albo przy ocenie zanieczyszczenia materiału. Warunkiem jest zapewnienie odpowiedniego środowiska beztlenowego do inkubacji.
Najpierw rozpoznaj funkcję: hodowla, dezynfekcja czy przygotowanie próbki. Następnie dopasuj urządzenie do funkcji (anaerostat→warunki beztlenowe; lampa UV→dezynfekcja; liofilizator→suszenie). Ta metoda ogranicza pomyłki wynikające z luźnych skojarzeń.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że anaerostat służy do uzyskania i utrzymania warunków beztlenowych podczas inkubacji, dlatego stosuje się go do hodowli mikroorganizmów beztlenowych.

Źródła:

  • Wikipedia: "Anaerobic jar" – https://en.wikipedia.org/wiki/Anaerobic_jar (dostęp: 2026-03-01)
  • Thermo Fisher Scientific – "Anaerobic Jars and Systems" (opis zastosowania systemów do hodowli beztlenowej), https://www.thermofisher.com/ (wyszukiwanie: Anaerobic jars and systems; dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik mikrobiologii ogólnej/medycznej (rozdziały o metabolizmie tlenowym i beztlenowym)
  • Instrukcje producentów pojemników/komór do hodowli beztlenowej (anaerobic jar/chamber) i wskaźników anaerobiozy
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji CHM.4 z zakresu mikrobiologii i technik hodowlanych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego