PM10 to pył zawieszony o średnicy aerodynamicznej cząstek do 10 µm. W ocenie jakości powietrza kluczowe jest porównanie wyników pomiarów (imisji) z poziomami odniesienia: wartościami dopuszczalnymi (prawnymi) lub wytycznymi zdrowotnymi (np. rekomendacjami medycznymi). W pytaniu podano średnie roczne stężenie 45 µg/m3, uśrednione dodatkowo z 5 lat.
Jeżeli przyjmiemy typowo stosowaną w Europie i w Polsce dopuszczalną wartość średnioroczną dla PM10, to 45 µg/m3 oznacza wynik wyższy od progu, a więc przekroczenie norm. Z tego powodu poprawna jest odpowiedź: "Zanieczyszczenie powietrza przekracza dopuszczalne normy."
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "Zanieczyszczenie powietrza jest na akceptowalnym poziomie." – jest sprzeczne z porównaniem do wartości dopuszczalnej średniorocznej; taki wynik nie mieści się w typowym progu prawnym.
- "Nie można ocenić na podstawie dostarczonych danych." – mimo że sformułowanie "normy" bywa nieprecyzyjne, sama informacja o średniej rocznej i jej wartość pozwala na ocenę w ujęciu zgodności z progiem średniorocznym. W praktyce można dyskutować o niuansach (np. oddzielna ocena każdego roku), ale ogólny wniosek o przekroczeniu jest możliwy.
- "Zanieczyszczenie powietrza jest na niskim poziomie." – 45 µg/m3 nie jest wynikiem "niskim" w kontekście ochrony zdrowia i standardów jakości powietrza.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu pojawia się stężenie w µg/m3, najpierw rozpoznaj, czy chodzi o średnią roczną czy dobową, a następnie dobierz właściwy próg odniesienia. Uważaj też na mieszanie pojęć "norma prawna" i "zalecenie zdrowotne" – mogą mieć inne wartości.