KWALIFIKACJA SPO1 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 26.
Asystent opiekujący się niesłyszącym mężczyzną korzysta z pomocy tłumacza języka migowego. W czasie rozmowy z podopiecznym powinien zwracać się bezpośrednio do
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W rozmowie prowadzonej z udziałem tłumacza języka migowego należy zwracać się do podopiecznego, nie do tłumacza.
Utrzymywanie kontaktu wzrokowego z podopiecznym wspiera naturalną komunikację i pokazuje szacunek, a tłumacz pełni rolę pośrednika przekazu, nie strony dialogu.

Pełne wyjaśnienie:

W sytuacji, gdy asystent korzysta z pomocy tłumacza języka migowego, rozmowa nadal odbywa się z podopiecznym. Dlatego właściwe jest zwracanie się bezpośrednio do niego i utrzymywanie z nim kontaktu wzrokowego. Taki sposób komunikacji podkreśla sprawczość osoby niesłyszącej, buduje relację i zapobiega wrażeniu, że decyzje są ustalane "ponad jej głową".

Odpowiedź "podopiecznego, utrzymując z nim kontakt wzrokowy." jest poprawna, bo tłumacz ma za zadanie jedynie przekazać treść wypowiedzi w obie strony. Asystent powinien mówić w pierwszej osobie ("Czy Pan chce…?"), kierować komunikat do podopiecznego i obserwować jego reakcje.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "tłumacza, utrzymując kontakt dotykowy z podopiecznym." – kierowanie rozmowy do tłumacza zniekształca relację i może odbierać podopiecznemu podmiotowość; dodatkowo "kontakt dotykowy" nie jest standardową zasadą komunikacji i może naruszać komfort lub granice osoby.
  • "tłumacza, utrzymując kontakt wzrokowy z podopiecznym." – mimo prawidłowego elementu (kontakt wzrokowy z podopiecznym) błędnie wskazuje adresata wypowiedzi; mówienie do tłumacza powoduje, że podopieczny staje się obserwatorem zamiast rozmówcą.
  • "podopiecznego, utrzymując kontakt wzrokowy z tłumaczem." – właściwy adresat jest wskazany, ale kontakt wzrokowy z tłumaczem przenosi centrum rozmowy na pośrednika, co utrudnia odczyt reakcji podopiecznego i obniża jakość komunikacji.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawia się tłumacz, pamiętaj, że jest on narzędziem komunikacji. Zasada brzmi: mówię do podopiecznego, tłumacz tylko tłumaczy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

Rozmawiaj bezpośrednio z podopiecznym: patrz na niego i formułuj wypowiedzi tak, jakby tłumacza nie było.

Tłumacz przekazuje treść, ale nie jest stroną rozmowy. Dzięki temu osoba niesłysząca pozostaje głównym rozmówcą, a komunikacja jest bardziej naturalna.

Zwracanie się do tłumacza przenosi "centrum" rozmowy na pośrednika i może odbierać podopiecznemu podmiotowość.

Podopieczny powinien czuć, że to z nim ustalasz decyzje i to jego zdanie jest kluczowe, a tłumacz jedynie ułatwia przekaz.

Kontakt wzrokowy pomaga utrzymać uwagę, buduje relację i pozwala obserwować reakcje podopiecznego.

W praktyce oznacza to, że mówiąc, patrzysz na podopiecznego (nie na tłumacza) i dajesz mu czas na odbiór informacji przekazanej w języku migowym.

Nie. Mów do podopiecznego i utrzymuj z nim kontakt wzrokowy.

Patrzenie na tłumacza może nieświadomie zmienić adresata komunikatu. Tłumacz i tak przekaże treść, a Ty potrzebujesz widzieć reakcje podopiecznego, aby upewnić się, że zostałeś zrozumiany.

Najczęstsze błędy to: mówienie do tłumacza zamiast do podopiecznego, unikanie kontaktu wzrokowego z podopiecznym oraz traktowanie tłumacza jak "decydenta".

Warto też unikać przyspieszania rozmowy i zostawiać czas na pełne przetłumaczenie wypowiedzi.

Mów jasno, w normalnym tempie, w krótkich zdaniach i rób przerwy po ważnych informacjach.

Unikaj mówienia jednocześnie z inną osobą i nie zasłaniaj ust, jeśli podopieczny dodatkowo czyta z ruchu warg. Zawsze kieruj wypowiedź do podopiecznego.

To naturalne, bo podopieczny odbiera przekaz wzrokowo. Ty nadal zwracaj się do podopiecznego i utrzymuj możliwy kontakt wzrokowy.

Jeśli trzeba, dopasuj ustawienie w przestrzeni (trójkąt: asystent–tłumacz–podopieczny), aby ułatwić obserwację i komfort rozmowy.

Gdy bez tłumacza nie da się zapewnić zrozumiałej komunikacji, np. przy omawianiu decyzji, dokumentów, planu wsparcia, wizyt lekarskich czy spraw urzędowych.

Dobór formy komunikacji zależy od potrzeb podopiecznego; celem jest pełne i bezpieczne zrozumienie informacji.

Tłumacz jest pośrednikiem przekazu: tłumaczy wypowiedzi obu stron, ale nie podejmuje decyzji i nie prowadzi rozmowy "za" podopiecznego.

Asystent nadal odpowiada za sposób komunikacji, a podopieczny pozostaje głównym rozmówcą i adresatem wypowiedzi.

Zwykle nie jest to konieczne i może naruszać granice osobiste. Dotyk bywa używany wyłącznie w konkretnych sytuacjach i za zgodą, np. by delikatnie zwrócić uwagę.

Standardem jest komunikacja wzrokowa: zwracanie się do podopiecznego i utrzymywanie kontaktu wzrokowego.

info

Około 81% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z komunikacji z osobami z niepełnosprawnościami (savoir-vivre, etyka)
  • Poradniki dotyczące współpracy z tłumaczem języka migowego
  • Standardy obsługi klienta/podopiecznego z niepełnosprawnością słuchu w instytucjach publicznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego