KWALIFIKACJA SPO1 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 17.
Asystent, organizując przestrzeń mieszkalną osobie chorującej na astmę, powinien jej zasugerować
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najlepszą sugestią dla osoby z astmą jest ograniczanie kurzu i roztoczy oraz poprawa jakości powietrza.
Rezygnacja z dywanów zmniejsza gromadzenie alergenów, a częste wietrzenie obniża stężenie czynników drażniących. Zamiatanie i wycieranie na sucho oraz odświeżacze zwykle nasilają pylenie i podrażnienia dróg oddechowych.

Pełne wyjaśnienie:

W organizacji przestrzeni mieszkalnej dla osoby chorującej na astmę kluczowe jest zmniejszanie ekspozycji na czynniki wyzwalające, zwłaszcza te obecne w domu: kurz, roztocza, pyły unoszące się podczas sprzątania oraz substancje drażniące w aerozolu.

Odpowiedź "zrezygnowanie z dywanów i częste wietrzenie pomieszczeń" jest właściwa, ponieważ dywany i wykładziny są miejscem gromadzenia kurzu i alergenów, a ich odkurzanie/schodzenie po nich może powodować wtórne unoszenie się pyłu. Regularne wietrzenie wspiera wymianę powietrza i zmniejsza stężenie drażniących zapachów oraz zanieczyszczeń wewnątrz pomieszczeń.

Odpowiedź "codzienne wycieranie kurzu na sucho i zakup pościeli z naturalnej wełny" jest niekorzystna: ścieranie na sucho zwykle wzbija drobny pył do powietrza, a wełna może kumulować alergeny i bywa problematyczna u osób wrażliwych. Bezpieczniejsze są metody ograniczające unoszenie się pyłu (np. sprzątanie "na mokro") oraz materiały łatwe do prania w wysokiej temperaturze (w zależności od zaleceń medycznych).

Odpowiedź "utrzymywanie wilgotności w pomieszczeniach i temperatury powyżej 25°C" również nie jest dobrym zaleceniem. Zbyt wysoka temperatura może pogarszać komfort oddychania, a nieprawidłowo dobrana wilgotność sprzyja rozwojowi pleśni i roztoczy. W praktyce dąży się do warunków sprzyjających komfortowi i ograniczających alergeny, a nie do "im cieplej, tym lepiej".

Odpowiedź "codzienne zamiatanie pomieszczeń i stosowanie zapachowych odświeżaczy powietrza" jest błędna, bo zamiatanie intensywnie unosi pył, a odświeżacze (zwłaszcza perfumowane) mogą działać drażniąco na drogi oddechowe. U osób z astmą zwykle preferuje się ograniczenie silnych zapachów i aerozoli.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawia się "zamiatanie", "na sucho" lub "zapachowe odświeżacze", często są to opcje ryzykowne dla astmy, bo zwiększają ekspozycję na pyły i substancje drażniące.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęstsze domowe wyzwalacze to kurz i roztocza, pył unoszony podczas sprzątania, pleśń w wilgotnych miejscach oraz intensywne zapachy i aerozole (np. odświeżacze). Asystent powinien obserwować, po czym objawy się nasilają, i pomagać ograniczać te czynniki w otoczeniu.
Dywany i wykładziny łatwo gromadzą kurz oraz alergeny, a chodzenie po nich i odkurzanie może powodować wtórne unoszenie pyłu w powietrzu. Usunięcie dywanów ułatwia utrzymanie czystości i zmniejsza ekspozycję na roztocza, co bywa ważne w kontroli objawów.
W praktyce lepiej ograniczać metody, które wzbijają kurz (zamiatanie, ścieranie na sucho). Pomocne bywa sprzątanie na mokro, wietrzenie po porządkach oraz stosowanie środków o neutralnym zapachu. Dobrze też planować sprzątanie, gdy osoba z astmą nie przebywa w danym pomieszczeniu.
Najczęściej nie, ponieważ zapachowe odświeżacze (zwłaszcza w sprayu) mogą drażnić drogi oddechowe i prowokować kaszel lub duszność. Zamiast maskowania zapachu lepiej usuwać jego źródło, regularnie wietrzyć i dbać o czystość, a silnie pachnące produkty ograniczać.
Nie ma jednej liczby pasującej do każdego mieszkania, ale regularne wietrzenie jest ważne dla jakości powietrza. Najlepiej dostosować je do warunków zewnętrznych (smog, pylenie roślin) i potrzeb podopiecznego. Jeśli na zewnątrz jest dużo zanieczyszczeń, lepiej wietrzyć krócej i w korzystniejszych porach.
Typowe błędy to zamiatanie, trzepanie tkanin w pomieszczeniu oraz wycieranie kurzu na sucho, bo te czynności unoszą drobny pył. Kolejny błąd to używanie intensywnie pachnących detergentów i odświeżaczy. Asystent powinien proponować metody ograniczające unoszenie alergenów i podrażnienia.
Zwykle nie ma zasady "im cieplej, tym lepiej". Zbyt wysoka temperatura może pogarszać komfort oddychania i nasilać uczucie duszności u części osób. Bezpieczniej jest dążyć do warunków umiarkowanych i stabilnych oraz do ograniczania czynników drażniących, zamiast przegrzewania pomieszczeń.
Wilgotność wpływa na komfort oddychania i rozwój alergenów w domu. Zbyt wysoka wilgotność sprzyja pleśni i roztoczom, a zbyt niska może nasilać suchość błon śluzowych. Asystent powinien reagować na objawy i warunki w mieszkaniu oraz stosować praktyki ograniczające zawilgocenie (wietrzenie, usuwanie źródeł wilgoci).
Problemem mogą być materiały gromadzące kurz i trudne do skutecznego czyszczenia (np. ciężkie narzuty, nadmiar ozdobnych poduszek, część wełnianych wyrobów) oraz rzadko prane elementy. W sypialni warto dążyć do minimalizmu tekstyliów i łatwej pielęgnacji, zgodnie z zaleceniami medycznymi.
Ucz się przez pryzmat celów: ograniczyć alergeny (kurz, roztocza, pleśń) i drażniące substancje w powietrzu. Zapamiętaj, że działania wzbijające pył (zamiatanie, ścieranie na sucho) i zapachowe aerozole często są niekorzystne. Ćwicz rozpoznawanie odpowiedzi, które ułatwiają higienę i wentylację.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Zamiatanie i wycieranie na sucho oraz odświeżacze zwykle nasilają pylenie i podrażnienia dróg oddechowych."

Źródła:

  • Global Initiative for Asthma (GINA), "Global Strategy for Asthma Management and Prevention" (Full Report) – rozdziały dot. czynników wyzwalających i kontroli środowiskowej, https://ginasthma.org/ (dostęp: 02.03.2026)
  • Mayo Clinic, "Asthma" – sekcje o wyzwalaczach i ograniczaniu ekspozycji w domu, https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/asthma/symptoms-causes/syc-20369653 (dostęp: 02.03.2026)
  • American Lung Association, materiały edukacyjne o wyzwalaczach astmy w domu (kurz, roztocza, zapachy), https://www.lung.org/lung-health-diseases/lung-disease-lookup/asthma/living-with-asthma/asthma-triggers (dostęp: 02.03.2026)

Materiały:

  • Wytyczne kliniczne dotyczące astmy (rozdziały o czynnikach środowiskowych i kontroli ekspozycji)
  • Materiały edukacyjne dla pacjentów o alergenach domowych i roztoczach
  • Podręczniki/opisy kompetencji asystenta osoby z niepełnosprawnością w zakresie organizacji bezpiecznego środowiska domowego

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego