KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 15.
Barwę granatową na wydruku możemy uzyskać, stosując w przestrzeni barw CMYK zmieszanie składowych w proporcjach
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Granat (ciemny niebieski) w CMYK uzyskuje się głównie z wysokiego udziału cyjanu i magenty, zwykle bez żółtego, a domieszka czerni pogłębia i przyciemnia odcień. Dlatego mieszanka C=100%, M=80%, Y=0%, K=30% daje barwę granatową, podczas gdy pozostałe zestawy prowadzą do czerwieni, zieleni lub żółto‑czarnych tonów.

Pełne wyjaśnienie:

W druku offsetowym barwy procesowe mieszają się subtraktywnie: farby CMYK pochłaniają (odejmują) składowe światła, a to, co nie zostanie pochłonięte, jest widziane jako barwa na wydruku. W praktyce "granat" (navy) jest ciemnym niebieskim, więc typowo buduje się go przez duży udział cyjana (C) oraz znaczący udział magenty (M). Składowa żółta (Y) ociepla i przesuwa barwę w kierunku zieleni/brązów, dlatego w wielu recepturach granatu żółty bywa ograniczany do zera lub bardzo małych wartości.

Odpowiedź "C=100%, M=80%, Y=0% i K=30%" jest poprawna, ponieważ:

  • C=100% daje mocną bazę niebiesko‑zieloną (cyjankową),
  • M=80% przesuwa tę bazę w kierunku niebiesko‑fioletowym, co w efekcie daje niebieski,
  • Y=0% nie ociepla barwy i nie wprowadza zielonkawych/ciepłych zanieczyszczeń,
  • K=30% pogłębia ton, obniża jasność i pomaga uzyskać "granat" zamiast jasnego niebieskiego.

Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo odpowiadają innym, typowym mieszaninom CMYK:

  • "C=0%, M=100%, Y=100% i K=0%" to mieszanina magenty i żółtego, która daje barwy czerwone (od czerwieni do pomarańczy) – bez cyjana nie uzyska się niebieskiego.
  • "C=100%, M=0%, Y=100% i K=0%" to cyjan i żółty, co prowadzi do zieleni – brak magenty eliminuje komponent potrzebny do przejścia w niebieski.
  • "C=0%, M=0%, Y=100% i K=100%" zawiera pełny żółty i pełny czarny, co daje ciemny, brudny żółto‑brązowy/oliwkowy charakter, a nie granat. Granat wymaga obecności C i/lub M.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz "granat/niebieski" w CMYK, szukaj wysokiego C oraz istotnego M, a Y zwykle jest małe lub równe 0. Dodatek K odpowiada za "ściemnienie" i stabilizację ciemnych barw na wydruku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
C, M, Y, K to farby procesowe: cyan, magenta, yellow i black. W druku mieszają się subtraktywnie (pochłaniają światło). Zmiana procentów każdej składowej wpływa na odcień i jasność, a K zwykle pogłębia i przyciemnia barwy.
Żółty w CMYK ociepla barwę i może przesuwać niebieski w stronę zieleni/oliwki albo "brudzić" ciemne tony. Granat to chłodny, ciemny niebieski, więc typowo buduje się go z C i M, a udział Y ogranicza się, by utrzymać chłodny charakter.
Składowa K (czarna) obniża jasność i zwiększa "głębię" koloru. Przy granacie pomaga przejść z intensywnego niebieskiego do ciemnego, stabilnego tonu. Zbyt duże K może jednak dać wrażenie szarości i utraty nasycenia, więc dobiera się je ostrożnie.
Nie ma jednej, zawsze identycznej receptury. Odcień zależy m.in. od profilu ICC, papieru, przyrostu punktu, farb i warunków druku. Na egzaminie spotyka się typowe proporcje (dużo C i M, mało Y, trochę K), ale w praktyce weryfikuje się je proofem.
W CMYK zieleń powstaje typowo z połączenia C+Y (dużo cyjana i żółtego, mało magenty). Granat/niebieski wymaga C+M (dużo cyjana i magenty) oraz zwykle mało lub 0% żółtego. To szybka reguła rozpoznawania na testach.
Połączenie magenty i żółtego w modelu subtraktywnym tworzy barwy z zakresu czerwieni (czerwień/pomarańcz). Żeby powstał niebieski lub granat, potrzebny jest cyjan, a często także magenta. Brak cyjana uniemożliwia uzyskanie niebieskiego charakteru.
Częsty błąd to dodawanie wysokiego Y "bo kolor ma być ciemny" albo ustawianie K=100% "żeby było granatowe". To prowadzi do zabrudzenia barwy i efektu szaro‑oliwkowego. Drugi błąd to mylenie par C+Y (zieleń) z C+M (niebieski/granat).
Profil ICC stosuje się zawsze, gdy zależy nam na przewidywalnym wyglądzie koloru na konkretnym papierze i maszynie. Wtedy wartości CMYK wynikają z konwersji barw (np. z LAB/RGB) do przestrzeni opisanej profilem, a nie z "ręcznej" receptury procentowej.
W podglądzie separacji (np. w programach do kontroli prepress) sprawdza się kanały C, M, Y, K dla danego obiektu. Jeśli aktywny jest tylko K, to będzie to szarość/czerń, a nie granat. Granat powinien mieć udział C i M, często także niewielki K.
Procesowy CMYK jest tańszy i standardowy, ale może dawać różnice odcienia między nakładami. Kolor dodatkowy (spot) bywa stabilniejszy i bardziej powtarzalny, lecz zwiększa koszty i złożoność druku. Wybór zależy od wymagań identyfikacji wizualnej i budżetu.
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Granat (ciemny niebieski) w CMYK uzyskuje się głównie z wysokiego udziału cyjanu i magenty, zwykle bez żółtego, a domieszka czerni pogłębia i przyciemnia odcień."

Źródła:

  • Adobe Help Center: "About color systems (RGB, CMYK)" (opis modelu CMYK i separacji), https://helpx.adobe.com/ - accessed 2026-03-01
  • International Color Consortium (ICC): "Specification ICC.1" (podstawy profili ICC i zależności barw od profilu), https://www.color.org/specification/ICC.1-2022-05.pdf - accessed 2026-03-01
  • Wikipedia (hasło przeglądowe): "CMYK" (model subtraktywny i rola składowych), https://pl.wikipedia.org/wiki/CMYK - accessed 2026-03-01

Materiały:

  • Podręczniki/opracowania z poligrafii: podstawy reprodukcji barw i separacji CMYK
  • Dokumentacja o zarządzaniu barwą i profilach ICC (materiały producentów oprogramowania DTP)
  • Materiały branżowe o ISO w druku offsetowym (kontrola barwy, densytometria, przyrost punktu)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego