KWALIFIKACJA CHM5 - CZERWIEC 2017 (test 2)

PYTANIE NR 19.
Bezsenność, przemęczenie organizmu, obniżenie wydajności nauki i pracy następuje przy poziomie dźwięku równym
Ilustracja przedstawia diagram poziomów dźwięku wyrażonych w decybelach (dB) z oznaczeniem różnych źródeł hałasu oraz ich
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poziom około 60 dB jest już na tyle wysoki, że przy ekspozycji może powodować zaburzenia snu, zmęczenie oraz spadek zdolności koncentracji, co przekłada się na niższą wydajność nauki i pracy. Niższe wartości (30–50 dB) częściej odpowiadają tłu akustycznemu i zwykle dają mniejsze ryzyko takich skutków.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy wpływu hałasu na organizm człowieka. W praktyce ochrony środowiska i higieny pracy nie ocenia się wyłącznie "czy hałas uszkadza słuch", ale także skutki pozasłuchowe: jakość snu, regenerację, poziom zmęczenia oraz zdolność skupienia uwagi.

Odpowiedź "60 dB" jest właściwa, ponieważ jest to poziom, który w wielu opracowaniach bywa wskazywany jako granica, przy której rośnie prawdopodobieństwo odczuwalnego dyskomfortu oraz zaburzeń snu i wypoczynku (zwłaszcza przy długotrwałym oddziaływaniu). Taki hałas może utrudniać zasypianie, powodować częstsze wybudzenia i w konsekwencji prowadzić do przemęczenia oraz spadku efektywności uczenia się i pracy.

Dlaczego pozostałe wartości są mniej trafne?

  • "30 dB" odpowiada zwykle bardzo cichym warunkom (np. spokojne wnętrza). Taki poziom z reguły nie jest typowo kojarzony z bezsennością wywołaną hałasem, chyba że występują czynniki szczególne (np. silna wrażliwość, dźwięki impulsowe).
  • "40 dB" to nadal poziom umiarkowany; może przeszkadzać osobom wrażliwym, ale jako ogólny próg dla bezsenności i spadku wydajności jest zwykle zbyt niski w typowych ujęciach egzaminacyjnych.
  • "50 dB" bywa już odczuwalne i może obniżać komfort, jednak w tego typu pytaniach skutki wprost wskazane (bezsenność, przemęczenie, spadek wydajności) częściej łączy się z wyższą wartością.

Wskazówka egzaminacyjna: pamiętaj, że skala dB jest logarytmiczna. Różnica 10 dB to nie "trochę głośniej" w sensie liniowym, tylko zauważalna zmiana odczuwalności. W zadaniach testowych warto kojarzyć: poziomy około 30–40 dB z ciszą/domowym tłem, a około 60 dB z hałasem, który wyraźnie utrudnia odpoczynek i koncentrację.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
dB (decybel) to jednostka opisująca poziom dźwięku w skali logarytmicznej. Oznacza to, że wzrost o 10 dB jest odczuwalny jako wyraźne zwiększenie głośności, a nie jako "mały krok". W ocenie hałasu ważny jest też czas trwania i pora ekspozycji.
Hałas utrudnia zasypianie i może wywoływać mikroprzebudzenia, nawet gdy człowiek nie zawsze je pamięta. Organizm nie regeneruje się wtedy prawidłowo, rośnie zmęczenie i spada koncentracja. Skutek zależy od natężenia, charakteru dźwięku (ciągły/impulsowy) i wrażliwości osoby.
Najczęściej wskazuje się: zaburzenia snu, rozdrażnienie, trudności z koncentracją, spadek wydajności, stres oraz zmęczenie. W pytaniach testowych zwykle łączy się te skutki z umiarkowanie wysokimi poziomami hałasu i dłuższą ekspozycją, a nie tylko z uszkodzeniem słuchu.
Około 60 dB jest często porównywane do głośnej rozmowy lub hałasu w typowym, ruchliwszym otoczeniu. To poziom, który może przeszkadzać w odpoczynku i nauce, zwłaszcza gdy trwa długo lub występuje wieczorem i w nocy. Dla części osób już niższe poziomy mogą być uciążliwe.
Hałas uciążliwy pogarsza komfort (np. przeszkadza w skupieniu), ale nie musi od razu powodować trwałych skutków zdrowotnych. Hałas szkodliwy zwiększa ryzyko negatywnych skutków zdrowotnych, w tym zaburzeń snu czy stresu, a przy bardzo wysokich poziomach także uszkodzeń słuchu. Rozróżnienie zależy od natężenia i czasu.
Częsty błąd to traktowanie różnicy 10 dB jako "niewielkiej" i wybieranie odpowiedzi na chybił-trafił. Drugi błąd to mylenie ciszy komfortowej (około 30–40 dB) z progiem, przy którym rosną zaburzenia snu. Pomaga kojarzenie, że na sen wpływa też pora i powtarzalność dźwięków.
Analizuje się go m.in. przy ocenie warunków w miejscach pracy (biura, hale), w szkołach oraz w pobliżu źródeł hałasu komunikacyjnego lub przemysłowego. Spadek wydajności wiąże się z gorszą koncentracją i zmęczeniem, więc w praktyce ocenia się zarówno poziom dźwięku, jak i organizację pracy.
Istotne są: zmienność dźwięku (impulsy są bardziej irytujące), zawartość niskich częstotliwości, pogłos w pomieszczeniu, odległość od źródła, a także pora dnia i indywidualna wrażliwość. Dwa miejsca o podobnym poziomie dB mogą być oceniane zupełnie inaczej, jeśli hałas ma inny charakter.
Nie. Nocą organizm jest nastawiony na sen i regenerację, więc nawet umiarkowany hałas może silniej zaburzać wypoczynek. W dzień ten sam poziom może być bardziej akceptowalny, choć nadal może utrudniać koncentrację. W ocenach środowiskowych często rozróżnia się pory doby właśnie z tego powodu.
Warto opanować: pojęcia (dB, tło akustyczne), typowe skutki zdrowotne hałasu, zależność od czasu ekspozycji oraz podstawy interpretacji pomiarów. Dobrą strategią jest też łączenie wartości z "odczuciem" (cisza–rozmowa–ruchliwa ulica) i pamiętanie o logarytmicznej skali decybeli.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Poziom około 60 dB jest już na tyle wysoki, że przy ekspozycji może powodować zaburzenia snu, zmęczenie oraz spadek zdolności koncentracji, co przekłada się na niższą wydajność nauki i pracy."

Źródła:

  • World Health Organization, "Night Noise Guidelines for Europe", 2009 (rozdziały dot. zaburzeń snu i skutków zdrowotnych).
  • World Health Organization, "Environmental Noise Guidelines for the European Region", 2018 (sekcje dot. skutków zdrowotnych hałasu, w tym snu).

Materiały:

  • Wytyczne WHO dotyczące hałasu środowiskowego (materiały o skutkach zdrowotnych)
  • Podręczniki z higieny pracy i ochrony środowiska dotyczące hałasu
  • Materiały dydaktyczne z akustyki środowiskowej (skala dB, interpretacja pomiarów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego