KWALIFIKACJA BUD14 + BUD15 - STYCZEŃ 2021 (test 3)

PYTANIE NR 27.
Całkowita wysokość wspornika segmentu przejścia podziemnego pod torami wynosi
Ilustracja przedstawia szczegół techniczny wspornika w skali 1:25, co sugeruje, że jest to rysunek techniczny używany w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Całkowitą wysokość wspornika wyznacza się z danych rysunkowych tylko dla samego elementu.
Można ją policzyć jako różnicę rzędnych: 150,725 m − 150,110 m = 0,615 m = 61,50 cm, albo jako sumę składowych: 300 mm + 300 mm + 15 mm = 615 mm = 61,50 cm. Wymiar 315 mm dotyczy ściany nad wspornikiem.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z dokumentacji obiektów inżynieryjnych kluczowe jest rozróżnienie między wysokością elementu a wysokościami detalu, które obejmują też fragmenty konstrukcji sąsiednich. Wspornik (konsola) to część wysunięta z płaszczyzny ściany, a jego całkowita wysokość należy rozumieć jako odległość od dolnej krawędzi wspornika do miejsca, gdzie wspornik "wyrasta" z elementu nośnego.

Na rysunku wysokość wspornika można wyznaczyć na dwa równoważne sposoby:

  • Z rzędnych wysokościowych: od rzędnej nasady wspornika 150,725 m odejmuje się rzędną spodu wspornika 150,110 m. Otrzymujemy 0,615 m, czyli 61,50 cm.
  • Z wymiarów składowych: wspornik składa się z dolnego skosu 300 mm, pionowego czoła 300 mm oraz różnicy poziomów 15 mm wynikającej ze spadku 5,0% na szerokości 300 mm. Suma 300 + 300 + 15 = 615 mm, czyli 61,50 cm.

Odpowiedź "61,50 cm" jest więc zgodna zarówno z odczytem rzędnych, jak i z geometrią detalu. Pozostałe wartości wynikają z typowych pomyłek: 30,00 cm to błędne utożsamienie wysokości z pojedynczym wymiarem 300 mm; 91,15 cm i 93,00 cm mogą wynikać z nieuprawnionego dodawania wymiarów nie należących do wspornika (np. fragmentu ściany 315 mm) albo z mieszania jednostek i zaokrągleń. W praktyce należy zawsze najpierw ustalić granice elementu na przekroju, a dopiero potem sumować wymiary lub używać rzędnych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wspornik (konsola) to część konstrukcji wysunięta z płaszczyzny ściany lub słupa, która przenosi obciążenia na element nośny. W przejściach podziemnych pod torami może tworzyć półkę, oparcie lub podparcie dla innych elementów.
Najpierw trzeba wskazać dolną i górną granicę samego wspornika. Potem wysokość wyznacza się albo jako różnicę rzędnych (góra minus dół), albo jako sumę wymiarów składowych należących do tego elementu.
Ponieważ 315 mm opisuje fragment ściany powyżej wspornika, a nie sam wspornik. To typowy "wymiar sąsiedni" na detalu. Do wysokości wspornika liczy się tylko to, co należy do jego geometrii od spodu do nasady w ścianie.
1 cm = 10 mm, więc dzielisz liczbę milimetrów przez 10. 615 mm = 61,5 cm. W zapisie egzaminacyjnym często stosuje się dwa miejsca po przecinku, stąd 61,50 cm.
Odczytaj z rysunku rzędną górną (np. nasady wspornika) i rzędną dolną (spodu wspornika). Następnie wykonaj odejmowanie: rzędna górna − rzędna dolna. Wynik w metrach można przeliczyć na centymetry mnożąc przez 100.
Spadek 5,0% oznacza, że na 100 jednostek długości poziomej różnica wysokości wynosi 5 jednostek. Przykład: na 300 mm szerokości półki różnica poziomów to 0,05 × 300 mm = 15 mm, co trzeba uwzględnić, jeśli wchodzi w wysokość elementu.
Najczęściej: (1) dodawanie wymiarów elementów sąsiednich (np. fragmentu ściany), (2) branie pojedynczego wymiaru (np. 300 mm) jako "całości", (3) pomyłki jednostek mm/cm/m, (4) pomijanie różnic wynikających ze spadku.
Najbezpieczniej jest wykonać kontrolę krzyżową: policzyć wysokość z rzędnych i osobno z wymiarów składowych. Jeśli oba wyniki są zgodne, ryzyko pomyłki jest mniejsze. Gdy się różnią, zwykle błędnie włączono/wyłączono jakiś odcinek.
Podczas robót w rejonie obiektów (przejścia podziemne, mury oporowe, elementy podtorza) oraz przy utrzymaniu i odbiorach. Detale pomagają sprawdzić, czy elementy wykonano zgodnie z projektem i czy zachowano wymagane geometrie, np. spadki i wysokości.
Patrz na linie wymiarowe i ich zakończenia: powinny wskazywać konkretne krawędzie elementu. Pomocne są też opisy typu "SZCZEGÓŁ WSPORNIKA" oraz rzędne przypisane do charakterystycznych punktów. Wymiary umieszczone powyżej półki często dotyczą ściany, nie konsoli.
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Opis ilustracji z analizy modelu wizyjnego: "SZCZEGÓŁ WSPORNIKA" (wymiary 300, 300, 15; rzędne 150,725 i 150,110; spadek 5,0%) – materiał dostarczony w treści zadania.

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium do rysunku technicznego budowlanego (wymiary, rzędne, przekroje)
  • Materiały szkolne z zakresu obiektów inżynieryjnych w infrastrukturze kolejowej
  • Zadania ćwiczeniowe z odczytu wymiarów i rzędnych z detali konstrukcyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego