KWALIFIKACJA EKA5 - STYCZEŃ 2010

PYTANIE NR 42.
Cena zakupu netto towaru opodatkowanego podatkiem VAT w wysokości 23% wynosi 80 zł, a marża handlowa 20%. Ile wyniesie cena sprzedaży netto liczona od ceny sprzedaży?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Marża 20% liczona od ceny sprzedaży oznacza, że koszt zakupu stanowi 80% ceny sprzedaży netto. Dlatego cenę sprzedaży netto oblicza się "wstecz": 80 zł / (1 − 0,20) = 80 / 0,80 = 100 zł.
Stawka VAT nie zmienia wyniku netto.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano cenę zakupu netto 80 zł oraz marżę handlową 20% liczoną od ceny sprzedaży. To kluczowe rozróżnienie: marża i narzut to inne sposoby wyrażania zysku.

Marża od ceny sprzedaży oznacza, że określony procent ceny sprzedaży stanowi zysk, a pozostała część ceny sprzedaży pokrywa koszt zakupu. Jeśli marża wynosi 20%, to koszt zakupu stanowi 80% ceny sprzedaży netto.

Stąd zależność:
cena zakupu netto = (1 − marża) × cena sprzedaży netto

Podstawiamy dane:
80 zł = 0,80 × cena sprzedaży netto
cena sprzedaży netto = 80 zł / 0,80 = 100 zł

Dlatego poprawna jest odpowiedź "100,00 zł".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "96,00 zł" odpowiada typowemu błędowi: policzeniu narzutu 20% od ceny zakupu (80 + 0,20×80 = 96). To nie jest marża liczona od sprzedaży.
  • "97,60 zł" może wynikać z mieszania podstawy procentu lub z niepoprawnego przekształcenia wzoru (np. dzielenia przez 0,82 albo innego przypadkowego współczynnika).
  • "122,00 zł" sugeruje doliczenie VAT do wartości netto (100 × 1,23 = 123) albo mylenie netto z brutto. W pytaniu jednak proszona jest cena sprzedaży netto, więc VAT nie powinien być doliczany do wyniku.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy procent jest liczony od zakupu (narzut) czy od sprzedaży (marża). Przy marży najczęściej stosuje się dzielenie przez (1 − marża).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To procentowy udział zysku w cenie sprzedaży. Gdy marża wynosi 20%, oznacza to, że 20% ceny sprzedaży netto to zysk, a pozostałe 80% pokrywa koszt zakupu netto. Taka definicja prowadzi do obliczeń "wstecz" (dzielenie przez 1 − marża).
Narzut liczy się od ceny zakupu (np. 20% narzutu na 80 zł daje 96 zł). Marżę liczy się od ceny sprzedaży (przy koszcie 80 zł i marży 20% cena sprzedaży netto musi być wyższa: 100 zł). Różne podstawy procentu dają różne wyniki.
Stosuje się wzór: cena sprzedaży netto = cena zakupu netto / (1 − marża). Najpierw zamień procent na ułamek (20% = 0,20), policz (1 − 0,20) = 0,80, a potem wykonaj dzielenie: 80 / 0,80 = 100.
Pytanie dotyczy ceny netto, czyli wartości bez podatku VAT. VAT dolicza się dopiero, aby uzyskać cenę brutto. Jeśli obliczasz cenę sprzedaży netto z marży, operujesz na wartościach netto, więc sama stawka VAT nie wpływa na obliczoną kwotę netto.
Tak, ale w innym wariancie zadania: gdyby podano narzut 20% od ceny zakupu, wtedy cena sprzedaży netto wyniosłaby 80 + 0,20×80 = 96 zł. W tej treści zadania jest jednak marża od sprzedaży, więc wynik musi być większy: 100 zł.
Szukaj sformułowań: "marża liczona od ceny sprzedaży" oznacza udział zysku w cenie sprzedaży. Z kolei "narzut doliczany do ceny zakupu" lub "narzut od ceny zakupu" oznacza procent liczony od kosztu. Jedno słowo w treści zmienia sposób liczenia.
Często w handlu detalicznym i w polityce cenowej, gdy firma chce, aby określona część każdej sprzedaży była zyskiem (np. marża 20%). Ułatwia to analizę rentowności: z każdej kwoty sprzedaży wiadomo, jaka część jest marżą, a jaka kosztem towaru.
Najczęstsze są: mylenie marży z narzutem, liczenie 20% od 80 zł "z rozpędu", nieprawidłowe dzielenie przez (1 − marża) oraz niepotrzebne doliczanie VAT, mimo że pytanie dotyczy netto. Pomaga zapisanie krótkiego równania z udziałami procentowymi.
Najpierw wyznacz cenę sprzedaży netto (tu: 100 zł), a dopiero potem dolicz VAT: cena brutto = cena netto × (1 + stawka VAT). Przy 23% VAT byłoby to 100 × 1,23. Uwaga: w zadaniach trzeba sprawdzić, czy pytają o netto czy brutto.
Ćwicz krótkie zadania z procentami i zapisuj, od jakiej podstawy liczony jest procent (zakup czy sprzedaż). Naucz się dwóch schematów: narzut (dodawanie do zakupu) i marża (dzielenie przez 1 − marża). Rozwiązuj zadania z odpowiedziami, by szybko wyłapywać typowe pułapki.
info

Statystycznie 42% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że marża 20% liczona od ceny sprzedaży oznacza, że koszt zakupu stanowi 80% ceny sprzedaży netto.

Materiały:

  • Podręcznik do rachunkowości/ekonomiki przedsiębiorstw: rozdział o kalkulacji cen i marż
  • Zadania maturalne i egzaminacyjne z kalkulacji handlowych (marża vs narzut)
  • Materiały dydaktyczne z podstaw rachunkowości: netto/brutto i rola VAT

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego