W stwardnieniu rozsianym (SM) dochodzi do uszkodzeń w obrębie ośrodkowego układu nerwowego, co może dawać zróżnicowane objawy zależne od lokalizacji zmian. Dlatego w praktyce jako charakterystyczne często rozpoznaje się triady i zestawy obejmujące:
- osłabienie siły mięśniowej (niedowłady, męczliwość, pogorszenie sprawności ruchowej),
- zaburzenia widzenia, w tym spadek ostrości widzenia,
- zaburzenia mikcji, np. nietrzymanie moczu lub naglące parcie.
Dlatego poprawny jest zestaw: osłabienie siły mięśniowej, nietrzymanie moczu, zaburzenia ostrości widzenia.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "Drżenie spoczynkowe…" – drżenie spoczynkowe jest klasycznie kojarzone z zespołem parkinsonowskim. W SM mogą pojawiać się zaburzenia koordynacji lub drżenie zamiarowe, ale "drżenie spoczynkowe" w zestawie jest silną przesłanką innej jednostki chorobowej, przez co taki komplet nie jest typowy.
- "Zaburzenia czucia, drżenie spoczynkowe…" – zaburzenia czucia mogą występować w SM, ale połączenie ich z drżeniem spoczynkowym czyni zestaw mniej charakterystycznym dla SM, a bardziej mylącym diagnostycznie.
- "Zaburzenia czucia, sztywność mięśniowa, afazja czuciowa" – afazja (zaburzenia mowy o typie afazji) jest częściej skutkiem ogniskowego uszkodzenia struktur odpowiedzialnych za mowę (np. w przebiegu udaru). Sztywność mięśniowa także częściej kojarzy się z zespołami pozapiramidowymi. Taki zestaw nie opisuje typowego obrazu SM.
Wskazówka egzaminacyjna dla opiekuna środowiskowego: w pytaniach o SM zwracaj uwagę na objawy: widzenie (zwłaszcza pogorszenie), siła i sprawność ruchowa oraz problemy z pęcherzem. W praktyce opiekuńczej ważna jest obserwacja zmian, zapobieganie upadkom i szybkie zgłaszanie nowych objawów.
