To zadanie dotyczy typowych obliczeń w niwelacji geometrycznej, gdzie znana jest wysokość reperu (punktu odniesienia), a na łatach wykonuje się odczyty z kolejnych stanowisk instrumentu.
Ogólna zasada jest następująca:
- przewyższenie między punktami na danym stanowisku liczymy jako różnicę: odczyt wstecz − odczyt w przód,
- jeżeli pomiar wykonano z więcej niż jednego stanowiska, to sumujemy przewyższenia z kolejnych stanowisk,
- wysokość punktu końcowego otrzymujemy dodając łączną zmianę wysokości do wysokości reperu.
W danych występują pary odczytów (W1, P1) oraz (W2, P2), co sugeruje dwa stanowiska instrumentu. Kluczowe jest konsekwentne przyjęcie, które odczyty są "wstecz" (na punkt o znanej wysokości/na punkt poprzedni), a które "w przód" (na punkt następny) oraz zachowanie spójnych jednostek (często odczyty zapisuje się w milimetrach).
Dlaczego poprawna jest odpowiedź 103,000 m?
Otrzymuje się ją wtedy, gdy różnice odczytów zostaną poprawnie zsumowane jako łączne przewyższenie i dodane do Rp = 100,000 m.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 102,800 m – typowy wynik popełnienia błędu znaku (zamiana wstecz/przód) albo nieuwzględnienia jednego stanowiska.
- 103,400 m – często pojawia się, gdy ktoś błędnie interpretuje, które odczyty tworzą pary lub miesza kolejność sumowania.
- 104,000 m – wynik możliwy przy błędzie jednostek (np. potraktowanie części różnic w mm bez przeliczenia na m) lub przy nieprawidłowym dodaniu wszystkich odczytów zamiast różnic.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj schemat stanowisk i przy każdej parze odczytów dopisz "wstecz" i "w przód". Na końcu wykonaj szybki test sensowności: czy przewyższenie nie jest nienaturalnie duże w metrach w porównaniu do typowych wartości odczytów na łacie.